Dieta Zdrowie

Dieta keto – co należy o niej wiedzieć? Zasady, wady i zalety diety wysokotłuszczowej

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
4 stycznia 2021
dieta keto - zasady, efekty, wady i zalety diety wysokotłuszczowej
Fot. iStock
 

Dieta keto (ketogeniczna, ketogenna) znalazła zastosowanie w leczeniu niektórych chorób neurodegradacyjnych, choć także bywa wykorzystywana z myślą o redukcji masy ciała. Warto wiedzieć, czym dokładnie jest dieta keto, jak wpływa na organizm? I czy rzeczywiście warto przejść na dietę wysokotłuszczową, by schudnąć?

Dieta keto — na czym polega jej działanie?

Dieta keto (ketogeniczna, ketogenna) ma na celu zmuszenie organizmu do czerpania energii z tłuszczów, a nie — jak zazwyczaj — z węglowodanów (m.in. glukozy). Przestawienie to ma poprawić funkcjonowanie organizmu. W normalnych warunkach mózg i mięśnie czerpią energię z glukozy, której nadmiar powoduje problemy ze zdrowiem. W diecie z dużą ilością cukru nasila się stres oksydacyjny, który wpływa na starzenie się i uszkodzenie komórek, pojawia się otyłość, czy cukrzyca. Dieta keto ma zatrzymać ten proces przez ograniczenie glukozy i rozpoczęcie czerpania energii z tłuszczów. Przy tym dochodzi do jego spalania, a przy okazji do redukcji masy ciała. Po kilku dniach od wprowadzenia zmian głównym paliwem stają się ciała ketonowe, powstałe z rozpadu tłuszczów.

Początkowo dieta ta była stosowana z powodzeniem u chorych na padaczkę, w której glukoza powoduje zbyt duże pobudzenie neuronów i wzmaga napady. Dobroczynny wpływ diety na układ nerwowy i redukcję masy ciała sprawiły, że z czasem po dietę ketogenną zaczęto sięgać bez wyraźnych wskazań medycznych, co bywa bardzo ryzykowne.

Dieta keto — zasady

Dieta keto to dieta bogatotłuszczowa i niskowęglowodanowa, co oznacza, że większość kalorii trafia do organizmu wraz z tłuszczami. Założenie diety mówi, że stosunek tłuszczów do węglowodanów powinien wynosić 3-4:1.

  • w przypadku 4:1 – 4 g tłuszczu przypadają na 1 g białka i węglowodanów;
  • w przypadku 3:1 to 3 g tłuszczu przypadają na 1 g białka i węglowodanów.

Należy dostarczać odpowiednią do zapotrzebowania ilość białka, aby nie doszło do sytuacji, w której organizm zaczyna pozyskiwać energię z białek pochodzących z mięśni. Ilość białka powinna być kontrolowana, ponieważ jego nadmiar organizm przekształca w glukozę.

dieta keto - zasady, efekty, wady i zalety diety wysokotłuszczowej

Fot. iStock/dieta keto — zasady

Produkty zabronione

W diecie ketogenicznej należy unikać węglowodanów. A dostarczają je przede wszystkim słodycze i produkty zawierające cukier, pokarmy zbożowe, ziemniaki, warzywa strączkowe, warzywa korzeniowe, większość owoców (z wyjątkiem owoców jagodowych).

Produkty zalecane

W diecie ketogennej nie może brakować tłuszczów, które dostarczane są do organizmu wraz z mięsem, rybami i owocami morza, olejami, masłem, orzechami. Zalecane jest awokado, bogate w zdrowe tłuszcze, oraz warzywa zielone (jak. np. kapusta, brukselka) i kiszone. Można sięgać po smalec, śmietanę, sery, twaróg, majonez. Ponieważ dieta keto nie dostarcza wszystkich potrzebnych substancji, należy uzupełniać powstające niedobory. Zaleca się podczas jej stosowania suplementację składników takich jak: witamina D, wapń, magnez i cynk.

Dieta ketogeniczna — efekty, zalety

Dieta ketogeniczna daje zauważalne efekty, wpływając na funkcjonowanie organizmu. Do pozytywnych skutków jej stosowania można zaliczyć  ograniczenie stresu oksydacyjnego, który występuje przy wyższym poziomie glukozy we krwi. W diecie ketogenicznej dochodzi do obniżenia poziomu glukozy we krwi, co zmniejsza stres oksydacyjny. Dzięki temu można uniknąć uszkodzeń komórek beta trzustki i ograniczyć syntezę insuliny. Mimo wszystko nie zaleca się jej do długiego stosowania w przypadku osób chorych na cukrzycę. W ich przypadku brakuje racjonalnego uzasadnienia dla spożywania tak dużej ilości tłuszczu.

dieta keto - zasady, efekty, wady i zalety diety wysokotłuszczowej

Fot. iStock/dieta keto

Poprawę funkcjonowania w przypadku stosowania diety keto można zauważyć u chorych na Alzheimera. Dzieje się tak, ponieważ ograniczenie  ilości węglowodanów prowadzi do ograniczenia stresu oksydacyjnego, który negatywnie wpływa na pracę mózgu. Jest ona także zalecana jako uznana niefarmakologiczna metoda leczenia padaczki lekoopornej u dzieci. Szacuje się, że nawet w 80% przypadków dieta ketogenna pozwala na zminimalizowanie objawów padaczki. Dzieje się tak, ponieważ ograniczenie glukozy hamuje pobudliwość komórek nerwowych. Dodatkowo obecność wolnych kwasów tłuszczowych, zwłaszcza wielonienasyconych, również wpływa na przekaźnictwo nerwowe. Ważne jest jednak, by stosować ją wyłącznie pod ścisłym nadzorem neurologa i wyspecjalizowanego dietetyka.  Coraz częściej dieta keto stosowana jest w przypadku chorób takich jak: zespoł Retta, zespół Draveta, zespół Doose, stwardnienie guzowate. Specjaliści podkreślają, że jedynie choroby neurodegeneracyjne są uzasadnieniem stosowania tej diety.

Dieta keto — minusy i przeciwwskazania

Do minusów należą zdecydowanie niedobory składników mineralnych, witamin oraz białka. Dzieje się tak z powodu restrykcji diety, która wyklucza większość owoców i część warzyw. Istnieje spore ryzyko, że długotrwałe stosowanie diety ketogenicznej może mieć negatywne konsekwencje dla zdrowia. W dłuższej perspektywie może pojawić się kamica nerkowa, uciążliwe zaparcia, czy zaburzenia lipidowe. Zaobserwowano także negatywny wpływ na stan mikroflory jelitowej, która odpowiada m.in. za pracę jelit. Naukowcy podkreślają także, że dotychczas nie udokumentowano przewagi diety keto w redukcji nadwagi, w stosunku do innych diet niskoenergetycznych, które mają na celu redukcję masy ciała. Do negatywnych skutków można także zaliczyć mniejsze możliwości wysiłkowe organizmu, spowodowane obniżeniem poziomu glikogenu mięśniowego, oraz pogorszenia samopoczucia u osób stosujących tę dietę. Na początku stosowania diety wiele osób skarży się na otępienie, zmęczenie, problemy z koncentracją, nieprzyjemny zapach ciała i z ust.

Zdecydowanie nie poleca się diety keto w przypadku m.in.: wrodzonych wad metabolizmu kwasów tłuszczowych, porfirii, poważnych chorób wątroby i nerek, refluksu żołądkowo-przełykowego. Do przeciwwskazań należą także problemy z prawidłowym stanem odżywienia.


źródło: www.ptfarm.pl ,www.mp.pl, pulsmedycyny.pl ,ncez.pl 

Dieta Zdrowie

Nalewka z aronii na spirytusie. Jak szybko przygotować ją w domu?

Hanna Szczygieł
Hanna Szczygieł
4 stycznia 2021
Nalewka z aronii - przepis
Fot. iStock – Nalewka z aronii - przepis
 

Gdyby aronia mogła przemówić, z pewnością odśpiewałaby fragment „Mam tę moc”! Choć często jest kulinarnie niedoceniana – przez swój cierpki smak – w roli nalewki sprawdza się wybornie. Sprawdźcie, jak łatwo przygotować w domu to cudo – przed wami nalewka z aronii na spirytusie!

Aronia, zwana również czarną jarzębiną, to niewielki krzew, który dorasta do 3 m wysokości. Uprawia się jeden gatunek, aronię czarnoowocową (czarną). Jej prawie czarne owoce owoce nie są najlepsze do bezpośredniego spożycia ze względu na swój wyjątkowo cierpki smak, za to są fantastycznym produktem do dżemów, galaretek, nalewek oraz soków.

Aronia – wartości odżywcze

Aronia dostarcza wiele cennych witamin i minerałów. Nie brakuje w jej owocach (jagodach) witaminy C i E, witamin z grupy B (B2 B3 B5). Znajdziemy tu także składniki mineralne takie jak: wapń, żelazo, miedź, jod, bor, mangan i molibden. Aronia zawiera dużą ilość bioflawonoidów (kwercetyna, rutyna, katechiny, leukocyjany i antocyjany)  zwalczających wolne rodniki, które uszkadzają komórki w organizmie. O dużej ilości antyoksydantów świadczy kolor aronii – im ciemniejsze owoce aronii, prawie czarne, tym więcej jest antocyjanów, czyli ciemnych barwników mających właściwości przeciwutleniające. W 100g jagód aronii jest aż 0,5 g antocyjanów – najwięcej ze wszystkich znanych owoców. Jeśli chodzi o kaloryczność, aronia w 100 g zawiera 52 kcal, więc nie jest to dużo.

Nalewka z aronii

Nalewka z aronii to doskonały trunek na chłodne wieczory, smaczny i rozgrzewający. Można zrobić go z poniższej receptury z liśćmi wiśni, lub bez nich, jednak w tej wersji nalewka będzie nieco mniej smaczna.

Aronia - właściwości dla zdrowia. Jak zrobić sok i nalewkę z aronii

Fot. iStock/nalewka z aronii

Nalewka z aronii – przepis:

  • 2 kg g owoców aronii
  • 400 liści wiśni
  • 1 l spirytusu rektyfikowanego 95 %
  • 3 litry wody
  • 1 kg cukru
  • sok z jednej cytryny
  1. Zanim weźmiesz się do działania, owoce aronii dobrze włóż noc do zamrażalnika, by straciły nieco swój cierpki smak.
  2. Przygotuj sok: aronię i liście wiśni zalej wodą i gotuj przez mniej więcej 40 minut. Po tym czasie przecedź przez gazę lub drobne sitko, by zatrzymać owoce i liście.
  3. Dosyp 1 kg cukru do schłodzonego soku, dodaj soku z cytryny, wymieszaj.
  4. Gdy nastaw będzie już zupełnie zimny, wlej spirytus, wymieszaj. Butelki zakręć i odstaw w ciemne miejsce –  nalewka z aronii powinna leżakować ok. 2-3 miesięcy. Im dłużej nalewka będzie nabierać mocy, tym wyjdzie smaczniejsza.

FB/ohmepl


Dieta Zdrowie

Daria Ładocha: Rozsmakuj się w kuchni tajskiej! Cztery wyjątkowe przepisy

Redakcja
Redakcja
4 stycznia 2021
Fot. Materiały prasowe

Kuchnia tajska z roku na rok staje się coraz bardziej popularna w naszym kraju. Polacy pokochali pad thai, curry i orientalne zupy. Co zrobić, by jedzone w naszym domu smakowały one tak samo jak w Tajlandii? Z pomocą przychodzi Daria Ładocha – niekwestionowana mistrzyni tajskiej kuchni, która przez Tajów została okrzyknięta „białą Tajką”. W swoim nowym ebooku „Kuchnia tajska bez THAIemnic” zdradza, w czym tkwi sekret tajskich dań i przekonuje, że każdy z nas te potrawy może ugotować w swoim domu. Nie wierzysz? Przekonaj się sama! Poniżej znajdziesz kilka przepisów Darii Ładochy na pyszne i zdrowe tajskie specjały. Smacznego!

Pad thai z tofu i krewetkami

Fot. Materiały prasowe

Składniki do sosu:

  • 1 łyżeczka suszonych krewetek, namoczonych w zimnej wodzie
  • 2 łyżki jasnej pasty z tamaryndowca
  • 1 łyżka sosu ostrygowego
  • 1 łyżka sosu rybnego
  • ½ łyżeczki cukru palmowego
  • ½ łyżeczki chili w płatkach
  • 2 łyżki gorącej wody

Składniki do makaronu:

  • 2 ząbki czosnku, drobno posiekane
  • 1 szalotka, pokrojona w piórka
  • 1 miseczka makaronu ryżowego 3mm, namoczonego w zimnej wodzie
  • ⅓ szklanki orzechów ziemnych, utłuczonych w moździerzu
  • 6 krewetek, obranych
  • 1 limonka
  • szczypiorek pokrojony na paski o długości około 2cm
  • 2 plastry tofu, pokrojone w kostkę
  • pół opakowania kiełków fasoli mung
  • olej do smażenia
  • 1 jajko

Przygotowanie:

Suszone krewetki posiekaj bardzo drobno. Połącz je z wszystkimi składnikami sosu i wymieszaj, aż cukier na pewno się rozpuści. Na patelni rozgrzej olej i podsmaż tofu. Przełóż na inny talerz. Następnie dodaj czosnek i szalotkę oraz krewetki. Gdy zrobią się różowe, przesuń je na bok patelni. Teraz wbij jajko (jak na „sadzone”) i delikatnie zmieszaj żółtko z białkiem, by powstał miniomlet, a nie jajecznica. Gdy będzie usmażony, przesuń go na bok patelni. Teraz podkręć ogień i wrzuć makaron z kilkoma łyżkami wody oraz sos. Mieszając energicznie, ugotuj makaron w sosie tak, aby był miękki, ale się nie rwał. Nie dopuść do wysuszenia makaronu. Na koniec dodaj kiełki fasoli mung, orzechy ziemne i szczypiorek. Przełóż szybko na talerz, udekoruj szczypiorkiem i delikatnie skrop limonką.

Zielone curry z koprem włoskim, groszkiem cukrowym i kalarepą

Składniki:

  • 400 ml mleka kokosowego
  • 1 łyżka zielonej pasty curry
  • ½ kopru włoskiego, poszatkowanego
  • ½ kalarepy, pokrojonej w cienkie plasterki
  • garść groszku cukrowego
  • 4 liście limonki kaffir
  • ⅓ cukinii pokrojonej w cienkie plastry
  • 2–3 łyżki sosu rybnego
  • 1 łyżka cukru palmowego
  • garść liści bazylii tajskiej
  • 1 łyżka oleju do smażenia

Do podania:

  • ryż jaśminowy

Przygotowanie:

W woku rozgrzej olej. Dodaj pastę curry i dokładnie wymieszaj. Smaż do momentu, aż pasta zacznie pachnieć. Dodaj mleko kokosowe i wymieszaj tak, aby nie zostały grudki. Dodaj liście limonki kaffir. Gdy mleko się zagotuje, dodaj koper włoski, groszek cukrowy i kalarepę. Po czterech minutach dodaj cukinię i doprowadź do wrzenia. Dopraw sosem rybnym, cukrem palmowym i dodaj na koniec bazylię tajską. Podawaj z ryżem jaśminowym.

Warzywna zupa z makaronem sojowym i orzechami nerkowca

Fot. Materiały prasowe

Składniki:

  • 100 g suszonego makaronu sojowego
  • ½ papryki zielonej, pokrojonej w słupki
  • 1 żółta papryka, pokrojona w słupki
  • 100g pieczarek, pokrojonych na cienkie plasterki
  • 1 łyżka szczypiorku, pokrojonego na paski o długości około 1cm
  • 5 ząbków czosnku
  • 1 łyżeczka drobno posiekanego korzenia kolendry
  • ¼ łyżeczki pieprzu czarnego ziarnistego
  • 2 papryczki chili
  • 3 łyżki sosu sojowego
  • 3 szklanki bulionu warzywnego
  • 2 łyżki oleju do smażenia
  • 1 łyżka prażonej szalotki do dekoracji
  • 1 łyżka smażonych plasterków czosnku
  • garść prażonych orzechów nerkowca, utłuczonych w moździerzu

Przygotowanie:

Makaron namocz w gorącej wodzie. Wrzuć do moździerza korzeń kolendry, pieprz czarny, chili oraz czosnek i utrzyj na pastę. Rozgrzej olej w garnku i dodaj pastę przygotowaną w moździerzu. Dokładnie wymieszaj. Dodaj paprykę zieloną oraz żółtą. Dodaj jedną łyżkę sosu sojowego i pół szklanki bulionu. Dodaj makaron i pieczarki. Kontynuuj smażenie przez kolejne 5 minut. Dodaj resztę bulionu i zagotuj. Na koniec dopraw resztą sosu sojowego i przełóż na talerz. Udekoruj pokrojonym szczypiorkiem, prażoną szalotką, smażonym czosnkiem i orzechami nerkowca.

Sałatka z mango i krewetkami w ostrym sosie

Fot. Materiały prasowe

Składniki:

  • pół sałaty lodowej
  • 1 marchewka, pocięta w julienkę
  • 1 szalotka, pokrojona w piórka
  • 1 łyżeczka jasnego sezamu
  • 500 g krewetek bez pancerzyków
  • 1 ogórek, pokrojony w plasterki
  • 2 łyżki prażonych orzechów ziemnych
  • ½ mango, pokrojonego w łódeczki

Sos:

  • 1 łyżeczka oleju rzepakowego
  • 3 papryczki chili
  • 2 łyżki sosu sojowego
  • 2 łyżki posiekanej kolendry
  • 5 plasterków czosnku

Dodatkowo:

  • 4 łyżki sosu rybnego
  • sok z 1 limonki
  • ½ łyżeczki posiekanego cukru palmowego

Przygotowanie:

Rozgrzej olej na patelni. Dodaj czosnek w plasterkach i smaż przez chwilę. Potem dodaj sos sojowy i drobno posiekane papryczki chili. Następnie dorzuć krewetki i smaż je w sosie, aż staną się jasnoróżowe. Na koniec posyp je kolendrą i przełóż na półmisek wraz z sosem.

Umyj sałatę i pokrój na drobne kawałki. Ułóż je na półmisku. Potem kolejno dodaj szalotkę, marchewkę, zielony ogórek, obrane i pokrojone mango. Następnie orzechy i sezam. Na koniec skrop całość sokiem z limonki, dodaj sos rybny i posyp delikatnie cukrem. Całość wymieszaj i można serwować sałatkę.

Więcej przepisów na tajskie dania znajdziesz w ebooku Darii Ładochy „Kuchnia tajska bez THAIemnic” dostępnym na platformie How2.

Artykuł gościnny


Zobacz także

Przełom w walce z rakiem nastąpi w 2019 roku? Pierwszy test z krwi, który ma wykrywać jeszcze bezobjawowe nowotwory

4 oparte na podstawach naukowych „superfood”, które powinieneś włączyć do diety

Trzy dolegliwości stóp, których najlepiej pozbyć się jesienią i zimą