Choroby Zdrowie

Afty – mały, ale wyjątkowo bolesny problem. Jak sobie z nimi poradzić?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
16 lipca 2021
afty-przyczyny-objawy-leczenie
Fot. iStock
 

Afty są niewielkimi, ale bardzo dokuczliwymi zmianami. Mogą mieć różną wielkość i pojawiać się za każdym razem w innych miejscach w jamie ustnej. Nie do końca poznane są przyczyny ich tworzenia się, ale wiadomo, że ta przypadłość lubi powracać. Warto wiedzieć, jak wyglądają afty, co może powodować ich powstawanie, i na czym polega leczenie aft?

Czym są afty?

Afty są niewielkimi i bardzo bolesnymi ubytkami w błonie śluzowej jamy ustnej (nadżerki, owrzodzenia). Najczęściej pojawiają się na policzkach, języku, migdałkach i na połączeniu policzków z dziąsłami. Często bywają mylone ze spowodowanymi przez grzyby pleśniawkami, które charakterystyczne są dla małych dzieci. Afty pokrywa biały nalot i otacza zapalny rumień, osiągają wielkość od 0,5 mm do 3 cm. Najczęściej wykwitają pojedynczo, ale mogą pojawiać się także w grupach. Są częstą dolegliwością u dzieci, jak i osób dorosłych.

afty-przyczyny-objawy-leczenie

Fot. iStock/Afta

W zależności od wielkości zmiany mogą goić się w różnym czasie:

  • Owrzodzenia mniejsze niż 1 cm zaliczają się samoczynnie w ciągu 4-14 dni.
  • Duże owrzodzenia (o średnicy do 3 cm) mogą utrzymywać się od 2 dni do 6 tygodni, a nawet dłużej, i zostawiać po sobie blizny.
  • Afty bardzo małe, które występują w grupach po kilkadziesiąt zmian, są najbardziej bolesne i utrzymują się do 10 dni.

W przypadku tzw. aftozy nawrotowej problem jest wyjątkowo dokuczliwy i stale nawraca.

Afty — objawy towarzyszące 

Ponieważ nadżerki błony śluzowej jamy ustnej są bardzo bolesne, może pojawić się kłopot ze spożywaniem pokarmów. Aftom może towarzyszyć opuchlizna jamy ustnej, oraz powiększenie węzłów chłonnych.

Przyczyny tworzenia się aft

Nie do końca wiadomo, jaka jest dokładna przyczyna tworzenia się aft, choć zaobserwowano czynniki, które zwiększają ryzyko ich rozwoju. Do ich powstawania przyczynia się  m.in. miejscowy uraz. Może go powodować aparat ortodontyczny, wcześniejsze leczenie stomatologiczne, jedzenie twardych produktów, które mogą skaleczyć błonę śluzową. Często u osób z predyspozycją do tworzenia się aft stwierdza się niedobór witamin z grupy B, szczególnie niedobór B12.

afty-przyczyny-objawy-leczenie

Fot. iStock/Afty

Znaczenie może mieć także poziom hormonów w organizmie. Zauważono, że częściej pojawiają się u kobiet, u których stwierdzono wysoki poziom progesteronu. Przewlekły stres również ma wpływ na ich tworzenie się. Podczas stresu wzrasta stężenie kortyzolu, co po dłuższym czasie negatywnie wpływa na odporność, co jest sytuacją sprzyjającą rozwojowi aft w jamie ustnej. Zauważono również, że u około 40% osób skarżących się na nawracające afty, problem występuje rodzinnie, więc wpływ na niego może mieć także genetyka.

Przyczyną nawracających aft bywają zaburzenia o podłożu immunologicznym. Liczne badania wskazują na związek pomiędzy nimi a refluksem, oraz chorobami o charakterze zapalnym, np. celiakią, chorobą Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego.

Afty — leczenie problemu

Tak jak nie ma jednej przyczyny tworzenia się aft, nie istnieje też jeden sposób na leczenie, na które wpływa także rodzaj i rozmiar powstałych owrzodzeń. W zależności od potrzeb konkretnego przypadku pomocne może się okazać wyeliminowanie czynników powodujących nadmiar stresu, by wesprzeć odporność. Ważna jest przy tym właściwa higiena jamy ustnej, oraz wprowadzenie zmian w diecie, jeśli problem wynika z niedoborów. U części osób cierpiących na afty pomocne bywa usunięcie z jadłospisu produktów uważanych za mocno alergizujące, takie jak:  kawa, pomidory, żółty ser, mleko i orzechy.

Aby pozbyć się problemu, warto sięgnąć po leki bez recepty. Dostępne są m.in. żele i spraye, które łagodzą stan zapalny, koją ból i przyspieszają proces gojenia. Podobne działanie mają dostępne w aptece płukanki do jamy ustnej z lidokainą, a także chlorheksydyną. Z ziołowych płukanek pomocna jest płukanka z szałwii, a także rumianku, tymianku, dębu lub łopianu.

afty-przyczyny-objawy-leczenie

Fot. iStock/Afty

Kiedy afty powinien zobaczyć lekarz?

Jeśli afty są problemem nawracającym, warto udać się do lekarza rodzinnego, by skonsultować tę sytuację. Również w przypadku, gdy nadżerki pojawiają się po raz pierwszy lub rzadko, ale po 4 tygodniach wciąż się utrzymują, szczególnie gdy towarzyszy im gorączka lub wysypka, konieczny jest kontakt z lekarzem. Często sytuacja wymaga odpowiedniej diagnostyki, pozwalającej na potwierdzenie lub wykluczenie schorzeń ogólnoustrojowych. Zaleca się w tym przypadku badania ogólne krwi, w tym również oznaczenie poziomu żelaza i witaminy B12. Istotne znaczenie może mieć wykluczenie wykluczyć alergię na gluten, oraz ewentualną obecność pasożytów w układzie pokarmowym.


źródło: www.doz.pl 

Choroby Zdrowie

Seks bez zobowiązań… Wiecie, jak to zrobić bez emocjonalnego piekła?

Gościnnie w Oh!me
Gościnnie w Oh!me
16 lipca 2021
fot. fotostorm/iStock
 

To tylko jeden seks, jedna kawa, jedno spotkanie. A potem lądujemy na planecie „zauroczenie” albo nawet „miłość”. Znacie to? Ja znam aż za dobrze. Kiedyś spotkałam się z jednym facetem tylko na kawę. Facet był przystojny, boski, ale z tych fatalnych. Zdradzał żonę, w końcu go zostawiła, miał liczne kochanki. Koleżanki mówiły: „nie łaź z nim”. Wszystko we mnie krzyczało: „nieeee łaź z nim”. Ale poszłam. Skończyło się trzyletnim związkiem, który odchorowywałam kolejne pięć.

Gdy ktoś dzisiaj mi mówi: to tylko jedna kawa, jeden numerek, jeden weekend, rozkładam ręce i mówię; „aha”. Nie żeby złośliwie. Ale uda się nam dziesięć razy ten seks bez zobowiązań, a za jedenastym pozamiatane. POZAMIATANE. Czy trzeba z niego rezygnować? Nie, ale na miłość boską, róbmy to z głową.Przyznaję, myślałam, że to działa stereotypowo. Faceci mają wyje*ane i mogą tak milion razy i nic. Kobietom podczas orgazmu uwalnia się oksytocyna, hormon przywiązana i… jesteśmy z góry na straconej pozycji. Spytałam znajomego seksuologa i nie. To nieprawda. A przynajmniej nie zawsze prawda.

Po pierwsze: zobacz w jakim emocjonalnym punkcie życia jesteś…

Rozstałam się z M. Zranił mnie. Wszystko we mnie krzyczało: klin klinem, teraz będę się kochać z innymi do upadłego. Będę brała na raz i porzucała. Znikała. Kilka razy się udało. A potem poznałam faceta, był super, poznaliśmy się przypadkiem, wyjeżdżając na parkingu, stuknęłam go, zostawiłam kartkę. Oddzwonił. Boże, jaki on miał głos. Powiedział, że fajnie, że dzwonię, że do tej pory nieustannie ktoś zacierał mu zderzak, maskę i nigdy nie zostawił żadnej kartki.

Nasze spotkanie skończyło się kawą, drugą kawą, wódką w samochodzie i seksem. Już gdy zaczął mnie całować, czułam, że wcale tego nie chcę. Było mi dziwnie, że dotyka mnie obcy facet. Chciałam uciekać, ale przecież umówiłam się na noc, byłam w obcym mieście. Po seksie odwróciliśmy się do siebie tyłkami. Nie, on nie był draniem, był bardzo miły. Rano spytał, czy jestem głodna itd. Ale nie chciałam nawet wypić kawy. Znacie to? Każde z was jest emocjonalnie w innym punkcie.
Potem się zaprzyjaźniliśmy, on też był po rozstaniu, ale ten moment, kiedy rozumiesz, że to wcale nie jest one night stand z bajki, bo oboje… chcecie z kimś innym.

Dlatego jeśli jedna noc, to wtedy, gdy jesteście pewni, że to nie wywoła myślenia o eks. I jak widać, to jest podobne u kobiet i mężczyzn.

Po drugie: zastanów się, czego chcesz

Seks bez zobowiązań jest okej, jeśli dwie osoby naprawdę ustalają jasne warunki I mówią sobie, że tego właśnie chcą i na tych zasadach. Bo dla jednych seks bez zobowiązań to szybkie spotkanie w hotelu. A potem: „hej, pa i nie do widzenia”. Inni potrzebują scenerii, normalnej randki, kolacji, fajnej rozmowy i np. kawy rano. Ważne, żeby to zostało powiedziane.

Marcin, na przykład, czuł się dziwnie, gdy partnerka z Tindera po seksie wstała, ubrała się i poszła. On chciał, żeby było bardziej randkowo. Karolina myślała, że okej, to tylko pożądanie, ale on zadzwoni następnego dnia.

Po trzecie: metoda trzech randek

Oczywiście to będzie generalizowanie i seksuolog mi powiedział, że nie zawsze tak jest, ale u wielu kobiet, podczas orgazmu, ale nie tylko, uwalnia się oksytocyna, hormon przywiązania. To on czasem miesza nam w głowie, kilka spotkań erotycznych i wydaje nam się, że spotkałyśmy faceta na życie. U mężczyzn też się uwalnia oksytocyna, ale w dużo mniejszej ilości. Poza tym u nich działa też testosteron, który, mówiąc językiem psychologicznym, wpływa na kształtowanie się męskiego profilu behawioralnego. Czyli dużo testosteronu to mało przywiązania, za to dużo chęci zdobywania.

Moja przyjaciółka, zwolenniczka seksu bez zobowiązań ma teorię trzech randek. Trzy spotkania, a potem znika. Są też kobiety, które mogą kochać się w układach i nigdy nie zaczną niczego planować, bo kompletnie oddzielają łóżko od miłości. Pytanie, czy też tak potrafisz.

Po czwarte: jeśli jesteś osobowością zależną, nie graj w to

Nie chodzi tylko o chemię mózgu, ale też o style przywiązania. Jeśli jesteś osobowością unikającą raczej nie grozi ci nadmierne przywiązanie do kogoś, podobnie jeśli jesteś osobą budującą bezpieczny styl przywiązania. Jesteś otwarta, ale znasz swoją wartość i potrafisz patrzeć realnie na sytuację. Osobowość zależna tego nie potrafi. Wystarczy jeden seks, a ona już myśli, że to związek.
Wystarczy miły gest, a ona już jest przekonana, że on czuje coś więcej. Z tego są same kłopoty. Jeśli zbyt łatwo się angażujesz, raczej nie buduj relacji „Just sex”, to po prostu raczej nie wyjdzie.

Po piąte: jeśli jesteś pewna, że czegoś nie chcesz, nie wchodź w to

To w sumie dotyczy tak samo kobiet jak i mężczyzn. Ostatnio mój kolega zakochał się w mężatce.
Wszyscy wiedzieliśmy, że to kobieta o cechach borderline. Wspaniała, kolorowa, uwodząca, ale też nadmiernie uwodząca, manipulująca. Ale on nie chciał z nią związku, chciał „tylko parę spotkań” i , oczywiście „na pewno się nie zaangażuje”. I teraz ma- cierpi, czeka, jest na nieustannej emocjonalnej huśtawce. Czy fajny seks jest tego warty? No nie wiem, moim zdaniem nie.

O zabezpieczeniu już nie będę pisać, bo to chyba jasne…..

A Wy co myślicie o seksie bez zobowiązań?

***

Autorka: Kaja Łęcka

fot. materiały prasowe

 

 


Choroby Zdrowie

Rozwód nie musi zniszczyć twojego życia. Wystarczy, że będziesz trzymać się dwóch zasad

Katarzyna Troszczyńska
Katarzyna Troszczyńska
15 lipca 2021
fot. malerapaso/iStock

Tak, rozwód to jedno z najtrudniejszych wydarzeń, które może nas spotkać. Jest często tak samo stresujące jak śmierć kogoś bliskiego. Zresztą przecież rozwód jest rodzajem śmierci. Rozstajemy się z kimś, z kim dzieliliśmy, często przez lata, codzienność.
Jest nam jeszcze trudniej, jeśli to nie my o tym zdecydowaliśmy. Ale jeśli spojrzymy na to inaczej, jak na nowy początek, mamy szansę znacznie wcześniej stanąć na nogi


Zasada 1
Przejmij kontrolę

Każdy człowiek po rozstaniu jest zagubiony, do jeśli ktoś nas porzucił, czujemy się bezwartościowi, mało ważni i mało sprawczy. A najważniejsze to wyjść z roli ofiary, ona jest niszcząca, dołująca i naprawdę nie pomaga.

Czasami samemu trudno to zrobi- dlatego szukaj wsparcia. Grup dla kobiet po rozwodzie, terapii (teraz jest dużo możliwości online), nawet czytanie blogów ludzi, którzy się rozwodzili daje siłę. Jest też kilka super terapeutek, które prowadzą webinary i nagrywają filmiki dla kobiet, które potrzebują mocy. Zerknijcie choćby na https://wilczycabyc.com/zakonczenie-relacji-z-osoba-narcystyczna/.

Bardzo polecam też Tatianę Mitkową i jej live z lipca. Koniec relacji/ rozwód/ samotność. Zresztą cała Tatiana jest cudowna i moja rozwodząca się przyjaciółka powiedziała, ze dzięki niej ustawiła sobie priorytety.

Gdy już poczujesz moc (nawet jeśli na początku będzie przychodziła falami), zacznij działać. Zobacz w jakiej jesteś sytuacji zawodowej, finansowej, mieszkaniowej. Co możesz zrobić, żeby było lepiej. Monika Pryśko (znacie bloga Tekstualna?) opisywała nieraz swoje początki w małym, wynajętym mieszkaniu w Gdańsku. Ale zaczęła intensywnie pracować, zagryzała zęby i szła do przodu. Może nigdy nie byłaby aż tak poczytną blogerką gdyby nie rozstanie. Druga moja koleżanka nigdy nie zaczęłaby pisać książek gdyby nie to, że zostawił ją mąż.

Co łączy wszystkie kobiety, które wyszły na prostą? Wzięły życie w swoje ręce, całą siłą woli skupiły się na tym, żeby mieć kontrolę. Mimo wszystko.

Zasada 2
Odetnij się, zamknij przeszłość

Nowe życie nie ma być wegetacją, to nie sen, który musisz wyśnić, żeby obudzić się w dobrej przeszłości, czy w cudownej przyszłości, gdy on zrozumie swój błąd. To jest nowa rzeczywistość i od ciebie zależy jaka będzie.

Weź odpowiedzialność za to, co było, ale nie czuj się winna. Walcz o alimenty i dobry podział majątku, bo to jest walka o sprawiedliwość, ale nie spalaj się tym. Im bardziej będziesz przestrzegać zasady pierwszej, tym łatwiej przyjdzie ci druga.

Odetnij byłego partnera, przynajmniej na jakiś czas, jeśli masz z nim dziecko, dzieci to na pewno jest trudniejsza, ale bardzo mi się spodobał sposób jednej z moich koleżanek. I polecę go, bo może Wam się też przyda. Odbierała maile od eks raz w tygodniu. Poza tym go zablokowała. Wszędzie.

On był toksyczny, pewnie nie zawsze tak trzeba. I tak najważniejsze jest to odcięcie emocjonalne. Nie myślenie z kim on teraz sypia, jak mieszka, gdzie jeździ. Nie podpytywanie wspólnych przyjaciół. Nie myślenie, na przykład, w czym ta nowa jest lepsza.
Wiadomo, że to bardzo trudne, przynajmniej na początku. Tutaj z kolei powinna pomoc praca z emocjami, kontrolowanie umysłu. Polecam Klaudię Pingot. Wspaniałe efekty.


Zobacz także

Zadbaj o swoje piersi – wykonaj badania profilaktyczne! Wszystko, co powinnyście wiedzieć o metodach badań

Meningokoki – każdy rodzic ma prawo sam podejmować decyzję o szczepieniu swojego dziecka

Twój partner będzie ignorował te sygnały. Jak objawia się rak prostaty?