Choroby Zdrowie

Krztusiec (koklusz) – niebezpieczna choroba o ostrym przebiegu. Co trzeba o nim wiedzieć?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
30 listopada 2021
Krztusiec (koklusz)
Fot. iStock
 

Krztusiec (koklusz) to choroba zakaźna o ostrym przebiegu, która szczególnie niebezpieczna jest dla niemowląt i starszych osób. Mimo szczepienia i przechorowania można z jego powodu cierpieć kilka razy. Czym jest krztusiec, w jaki sposób dochodzi do zakażenia i dlaczego ta choroba może być niebezpieczna?

Czym jest krztusiec (koklusz)?

Krztusiec (koklusz) jest chorobą zakaźną dróg oddechowych o ostrym przebiegu. Za bakteryjne zapalenie tchawicy i oskrzeli odpowiadają pałeczki krztuśca (Bortedella pertussis), które produkują toksyny wywołujące objawy choroby. Toksyny te hamują odpowiedź układu odpornościowego, co stwarza dla bakterii sprzyjające środowisko do bytowania. Krztusiec jest wyjątkowo niebezpieczny dla noworodków i małych niemowląt, oraz osób starszych. Krztusiec można przechodzić kilka razy w życiu.

Krztusiec (koklusz)

Fot. iStock

Jak można zakazić się krztuścem? 

Do zakażenia pałeczką krztuśca dochodzi przez kontakt z chorymi, drogą kropelkową podczas kaszlu i kichania. Największe ryzyko zakażania utrzymuje się w pierwszych dwóch tygodniach choroby, a chory może zakażać przez około 3–4 tygodnie. Zastosowanie antybiotyków skraca ten czas do 5 dni. Choroba jest bardzo zaraźliwa, a ryzyko zachorowania po kontakcie z chorym wynosi nawet ponad 80%. Okres wylęgania się choroby wynosi zazwyczaj 7–10 dni.

Krztusiec — objawy u dzieci i dorosłych

Objawy, jakie daje krztusiec mogą rozwinąć się w pełni, lub być bardzo skąpe, nie zawsze łatwe do powiązania akurat z tą chorobą. Do charakterystycznego objawu krztuśca u dzieci zaliczamy bardzo silny, napadowy, przewlekły kaszel, z towarzyszącą zazwyczaj dusznością i świstem wdechowym. U chorego podczas kaszlu może dojść do wymiotów, a sam kaszel bywa porównywany do piania koguta. Podczas ataku kaszlu dziecko czerwienieje, czasem sinieje na twarzy. Może towarzyszyć temu nabrzmienie żył, ślinienie, łzawienie, niekiedy też wytrzeszcz gałek ocznych. Zwiększone ciśnienie krwi w czasie ataku kaszlu może powodować pękanie naczyń krwionośnych i prowadzić do krwawych wybroczyn na twarzy, wylewów do spojówek i krwawień z nosa. Niemowlęta narażone są także na bezdech i drgawki pod koniec ataku.

Z  kolei u dorosłych może pojawić się jedynie przewlekły, suchy kaszel, nasilający się nocą i stopniowo łagodniejący z czasem. Krztusiec może powodować kaszel trwający nawet ponad trzy miesiące.

Krztusiec (koklusz)

Fot. iStock/Krztusiec (koklusz)

Krztusiec — fazy i objawy im towarzyszące

Nieżytowa faza krztuśca kojarzy się z przeziębieniem o poważniejszym przebiegu. U chorego przez 1–2 tygodni pojawia się suchy kaszel, katar, ból i stan zapalny gardła, stany podgorączkowe.

Faza napadów kaszlu – trwa 2–4 tygodni.

  • U niemowląt pojawiają się napady duszności, łzawienie oczu, zaczerwienienie twarzy, sinica i bezdech.
  • U starszych dzieci pojawiają się typowe napady kaszlu o większej częstotliwości i nasileniu.
  • Dorośli cierpią zazwyczaj na przewlekły, suchy kaszel, najbardziej dokuczliwy nocą.

Faza zdrowienia. Dochodzi do stopniowego łagodzenia częstotliwości oraz intensywności napadów kaszlu, który utrzymuje się jeszcze od kilku do kilkunastu tygodni. Dzieje się tak ze względu na uszkodzenie dróg oddechowych przez toksyny bakterii.

Krztusiec — leczenie

Krztusiec może być leczony właściwym antybiotykiem. Gdy lek zostanie podany w początkowej fazie choroby, hamuje jej rozwój. Jeśli zostanie podany w rozwiniętej fazie kaszlu, antybiotyk skraca okres zaraźliwości, ale nie hamuje objawów i nie skraca przebiegu krztuśca. Nie ma leków skutecznie łagodzących kaszel w rozwiniętej fazie choroby.

Krztusiec (koklusz)

Fot. iStock

Krztusiec — szczepienie 

Szczepienie ochronne jest istotne w profilaktyce krztuśca. Pierwsze szczepionki przeciwko krztuścowi zostały opracowane pod koniec lat 40. XX wieku. Powszechne szczepienia umożliwiły opanowanie zachorowań wśród niemowląt, ale nie spowodowały wyeliminowania krztuśca. Ochrona poszczepienna jest niepełna, trwa przez ok. 5–10 lat od ostatniej dawki. Przyjęte szczepienie na krztusiec chroni przed ciężkim przebiegiem choroby. Ryzyko zachorowania rośnie wraz z upływem czasu od ostatniej dawki szczepionki.

Szczepienia obowiązkowe przeciw krztuścowi obejmują:

  • 3-dawkowy schemat szczepienia podstawowego niemowląt przeciw krztuścowi w 2., 4. i 5.-6. m.ż.,
  • dawkę uzupełniającą u dzieci w 16.-18. m.ż.,
  • 2 dawki przypominające u dzieci w 6. r.ż. i nastolatków w 14. r.ż.

Zaleca się, by dorośli powtarzali szczepienie przeciwko kokluszowi co dziesięć lat.

Powikłania po krztuścu 

Krztusiec jest chorobą, która może powodować poważne powikłania, włącznie ze śmiercią. Szczególnie narażone na powikłania są niemowlęta. Najczęściej u dzieci chorych na krztusiec obserwuje się powikłania takie jak bakteryjne zapalenie płuc i zapalenie ucha środkowego. Może dojść do uszkodzenia płuc, a nawet do uszkodzenia mózgu, które prowadzi do trwałego kalectwa. U osób dorosłych, a zwłaszcza w starszym wieku, częstymi powikłaniami krztuśca są wywołane przez przewlekły kaszel zaburzenia snu, nietrzymanie moczu, przepuklina pachwinowa, a nawet złamania żeber.


źródło: www.mp.pl pulsmedycyny.pl 

Choroby Zdrowie

Slugging, koło ratunkowe dla przesuszonej skóry. Dlaczego warto go stosować?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
30 listopada 2021
Slugging
Fot. iStock
 

Slugging, czyli wazelinowanie skóry, to prosta metoda na intensywne nawilżenie mocno przesuszonej i spierzchniętej skóry. Warto stosować ją regularnie, ponieważ wazelina działa niczym dobroczynny kompres na skórę, który w jedną noc zdecydowanie poprawia jej nawilżenie i wygląd. Jak wykonać slugging i co jakiś czas można powtarzać zabieg?

Wazelina kosmetyczna jest produktem wszechstronnie wykorzystywanym do pielęgnacji. Można na jej bazie tworzyć lecznicze maści lub też zastosować bezpośrednio do nakładania na skórę, włosy i paznokcie. Co ciekawe, wazelina jest produktem pochodząca z ropy naftowej, która wcale nie kojarzy się z pielęgnacją przesuszonej skóry. Tymczasem okazało się, że substancja pojawiająca się na platformach wiertniczych doskonale sobie radzi z kojeniem niewielkich ran i oparzeń. Dopiero jednak odkrycie metody destylacji wazeliny sprawiło, że jej nowa postać, lżejsza w konsystencji oraz o jaśniejszej barwie, może być z powodzeniem stosowna w kosmetyce. Już od końca XIX wieku wazelina robiła furorę jako produkt ratunkowy dla przesuszonej skóry, oraz preparat na skaleczenia i oparzenia słoneczne. Po dziś dzień, mimo pojawienia się wielu innych produktów leczniczych i kosmetycznych, wazelina nadal cieszy się powodzeniem. To właśnie ona jest podstawą do wazelinowania twarzy, a sam slugging został doceniony za zbawienne działanie na skórę.

Slugging

Fot. iStock/Slugging

Slugging — jak wykonać wazelinowanie skóry?

Aby zastosować slugging, wystarczy mieć pod ręką wazelinę kosmetyczną i postępować zgodnie z prostym instruktażem. Maskę z wazeliny można zastosować na dwa sposoby. Pierwszy, to nałożenie jej na noc, podczas której skóra regeneruje się najlepiej. Wtedy jednak należy pamiętać, by na poduszę nałożyć miękki ręcznik, który wchłonie wazelinę w przypadku wytarcia o niego twarzy. W innym przypadku wazelina zostanie na pościeli. Drugim sposobem jest nałożenie wazeliny w ciągu dnia, co pozwala usuwa problem ewentualnego zabrudzenia pościeli. Warunkiem jest jednak pozostawienie warstwy wazeliny przez kilka godzin, by miała ona czas zadziałać.

W obu przypadkach slugging wymaga wykonania następujących kroków. Zabieg należy zacząć od dokładnego oczyszczenia skóry i nałożenia na nią zazwyczaj używanego kremu nawilżającego. Gdy po kilku chwilach krem wchłonie się w skórę, czas na nałożenie grubej warstwy wazeliny. Rano, jeśli slugging przypadł na noc, lub po upływie kilku godzin w ciągu dnia, twarz trzeba dokładnie oczyścić z warstwy wazeliny. Najlepiej pierwszą warstwę zdjąć ręcznikiem papierowym, chusteczkami higienicznymi, lub dużymi płatkami kosmetycznymi, a pozostałość zmyć ciepłą wodą z dodatkiem kosmetyku myjącego, stosowanego na co dzień.

Slugging

Fot. iStock/Slugging

Jak często można wykonywać slugging?

Zabieg sluggingu, o ile za pierwszym razem na skórze nie działo się nic nieprzewidzianego, można powtarzać raz na dwa tygodnie. Wysoko oczyszczona wazelina uznawana została za substancję całkowicie bezpieczną dla zdrowia. W zasadzie slugging polecany jest dla skóry suchej i spierzchniętej, ale raz na jakiś czas mogą spróbować go osoby ze skórą tłustą. Tu należy jednak zachować ostrożność, ponieważ pod tłustą warstwą kosmetyku na skórze łojotokowej, trądzikowej, mogą namnażać się bakterie.

Slugging — efekty stosowania

Slugging przynosi dobre efekty, ponieważ wazelina, choć sama nie ma właściwości odżywczych, pozostaje na powierzchni skóry, tworząc na niej specyficzny okład, warstwę natłuszczającą i ochronną. To sprawia, że w skórze zatrzymywana jest wilgoć, w dodatku zyskuje ona ochronę przed czynnikami zewnętrznymi. Wazelina nie uczula i nie podrażnia skóry, można ją nawet stosować na delikatną skórę dzieci, skórę wrażliwą, a nawet atopową.

Jak jeszcze można wykorzystać wazelinę do pielęgnacji urody?

Slugging to tylko jeden ze sposobów na wykorzystanie wazeliny dla urody. Wazelina to uniwersalny produkt, który można na różne sposoby zastosować w pielęgnacji skóry, włosów i paznokci. Sprawdzi się jako natłuszczający spierzchnięte usta i chroniący je przed czynnikami zewnętrznymi. Działanie czystej wazeliny szczególnie doceniane jest zimą. Na co dzień składnik ten, wraz z innymi pielęgnacyjnymi substancjami, znajdziemy w pomadkach do ust.

Slugging

Fot. iStock

Wazelina skutecznie poradzi sobie z problemem popękanej skóry rąk i pięt. Najlepiej wysmarować potrzebujące natłuszczenia miejsca na noc i tak je zostawić do rana. Najlepiej przy tym nałożyć skarpetki lub rękawiczki, aby przytrzymać preparat na skórze. Sprawdzi się także jako szybki ratunek dla przesuszonej i szorstkiej skóry łokci i kolan.

Wazelinę można stosować z powodzeniem na paznokcie. Wcieranie jej w płytkę natłuści, wygładzi i nada zdrowy połysk paznokciom. Przy pomocy wazeliny kosmetycznej okiełznamy brwi, a także nabłyszczymy je, podobnie jak rzęsy. Pomocniczo wazelina stosowana jest podczas farbowania włosów, jako produkt chroniący skórę twarzy przed przypadkowym zafarbowaniem. Wazelina sprawdzi się również jako sposób przedłużający trwałość perfum. Wystarczy spryskać perfumami skórę w miejscu wcześniejszego nałożenia wazeliny, aby zapach utrzymywał się na niej dłużej. Poza tym nie można zapomnieć o tym, że wazelina to sprawdzony środek przyspieszający gojenie się drobnych ran i uszkodzeń skóry.

FB/ohmepl

 


źródło:  www.wiadomoscikosmetyczne.pl 


Zobacz także

Mija rok w pandemii. Kto lepiej radzi sobie z nową rzeczywistością – kobiety czy mężczyźni?

Wsparcie w walce z rakiem

Prawidłowe mycie zębów daje więcej korzyści niż myślisz