Psychologia

W 2020 r. życie odebrało sobie w Polsce aż 107 dzieci i nastolatków. Dane to czubek góry lodowej

Redakcja
Redakcja
9 czerwca 2021
Photo by Stacey Zinoveva on Unsplash
 
W ciągu ostatnich kilkunastu miesięcy psychiatrzy odnotowali częstsze występowanie depresji, stanów lękowych, zaburzeń nerwicowych, problemów ze snem i apetytem, a także zespołu stresu pourazowego (PTSD) wśród dzieci i młodzieży. W związku z tym, specjaliści apelują do rodziców, opiekunów i pedagogów o wzmożoną czujność i podpowiadają, jak wspierać dzieci i młodzież w nowej, postpandemicznej rzeczywistości.

Niespodziewane, głębokie zmiany w dotychczasowym sposobie funkcjonowania, długotrwała izolacja, nauka zdalna, związane z tym ograniczenie kontaktów z kolegami i koleżankami, a także obawy o zdrowie swoje i bliskich czy też żałoba po ich stracie – m.in. z takimi stresorami musiały zmagać się w trakcie pandemii dzieci i młodzież, co negatywnie wpłynęło na stan psychiki wielu z nich. Świadczą o tym wyniki licznych badań oraz statystyki z wielu krajów świata, w tym także z Polski.

„Dane Komendy Głównej Policji wskazują, że w 2020 r. zanotowano wzrost liczby prób samobójczych ze skutkiem śmiertelnym podejmowanych przez osoby poniżej 18. roku życia” – podkreślała Aleksandra Gozdanek z Kliniki Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytutu Psychiatrii i Neurologii podczas niedawnej, III edycji Kongresu Zdrowia Psychicznego.

Niepotrzebnym śmierciom można zapobiegać!

W 2020 r. życie odebrało sobie w Polsce aż 107 dzieci i nastolatków, wobec 98 rok wcześniej. Ze statystyk policyjnych wynika, że problem ten dotyczy przede wszystkim osób w grupie wiekowej 13-18 lat.

Niestety, wiele wskazuje, że powyższe dane to tylko czubek „góry lodowej”.

„W prowadzonym przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę telefonie zaufania dla dzieci i młodzieży w 2020 r. zarejestrowano 747 interwencji w przypadku bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia dziecka – o 43 proc. więcej niż w 2019 r.” – informowała Aleksandra Gozdanek w czasie kongresu.

W tym kontekście psychiatrzy dodają, że obok prób samobójczych, istotny problem stanowią także m.in. samookaleczenia, a także doświadczanie przemocy.

Oczywiście wpływ pandemii na psychikę dzieci i młodzieży nie zawsze przejawia się aż tak drastycznie. W praktyce może on przybierać bardzo różne formy – począwszy od utrzymującego się przez dłuższy czas gorszego samopoczucia, poprzez mniejsze lub większe problemy w relacjach z innymi lub nauką, aż po wystąpienie (lub nasilenie) objawów lęku uogólnionego, depresji czy też innego rodzaju (w tym m.in. wspomnianych już wcześniej) zaburzeń psychicznych.

Jedno jest pewne: żadnej istotnej zmiany w zachowaniu dziecka, ani innych niepokojących sygnałów, jakie mogą świadczyć o przeżywanych przez niego problemach nie można zlekceważyć! Psychiatrzy ostrzegają, że jeśli dziecko nie otrzyma na czas wsparcia ze strony swoich bliskich albo profesjonalistów, to z pozoru nawet błahe problemy mogą zacząć szybko narastać i doprowadzić do kryzysu psychicznego, co w efekcie może mieć bardzo poważne konsekwencje.

Jak wspierać dziecko w nowej rzeczywistości 

Wspomniane problemy dzieci i młodzieży oraz związane z nimi zagrożenia spowodowały, że rządy wielu krajów na świecie, a także liczne organizacje pozarządowe i naukowe, opracowały w ostatnich miesiącach specjalne rekomendacje dla rodziców, opiekunów i pedagogów – instruujące, jak należy wspierać dzieci i młodzież w radzeniu sobie w „nowej rzeczywistości”, nie tylko w czasie lockdownu, lecz także m.in. w łagodzeniu trudności związanych z powrotem do stacjonarnej nauki w szkole oraz wychodzeniem z pandemicznej traumy.

Dr hab. Barbara Remberk, konsultant krajowy w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży, wskazała podczas III Kongresu Zdrowia Psychicznego kilka tego rodzaju opracowań z rekomendacjami:

  • Wytyczne dotyczące działań skierowanych do uczniów i rodziców oraz kadry pedagogicznej po powrocie do szkół i placówek, opublikowane przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.
  • Komunikat PARPA w sprawie realizacji programów profilaktycznych dla dzieci i młodzieży w szkołach i społecznościach lokalnych.
  • Returning to school after lockdown – opracowanie w języku angielskim opublikowane przez brytyjską organizację Mental Health Foundation.
  • Supporting your children return to school during COVID-19: opracowanie opublikowane przez UNICEF.
  • Amerykańskie opracowania rządowe na temat strategii ponownego otwierania szkół po lockdownie: US Department of Education.

„Stres szkolny to jeden z głównych czynników spustowych problemów, które prowadzą do hospitalizacji psychiatrycznych wśród dzieci i młodzieży” – podkreślała Barbara Remberk podczas kongresu, uzasadniając wagę wprowadzania w życie wspomnianych rekomendacji dotyczących szkoły.

Jak rozmawiać z nastolatkiem w depresji? 

Oczywiście, poza samą szkołą i pracującymi w niej nauczycielami, pedagogami i psychologami, dużo miejsca poświęcono też we wspomnianych rekomendacjach roli rodziców oraz opiekunów dzieci i młodzieży, których wpływ i wsparcie odgrywają kluczową rolę.

Oto kilka przykładowych, praktycznych rad dla rodziców, które przytoczyła Barbara Remberk podczas kongresu, dotyczących tego, jak wspierać dzieci i  jak ocenić czy dziecko sobie radzi:

  • inicjować rozmowy z dziećmi – m.in. na temat sytuacji w szkole i trudności związanych z powrotem do nauki stacjonarnej, okazywać zainteresowanie i zrozumienie, ale nie być natarczywym,
  • rozmawiać z dziećmi o sposobach radzenia sobie z emocjami i trudnymi sytuacjami, ale uwaga: dzieci uczą się reakcji emocjonalnych od dorosłych, dlatego ważne jest, aby pozostawać spokojnym, rozmawiać życzliwie i zapewnić dziecku poczucie bezpieczeństwa, czyli nie dawać się ponosić własnym emocjom,
  • zachęcać dziecko do rozmowy z zaufanym dorosłym w przypadku prześladowania lub innych nieprawidłowych sytuacji w szkole,
  • rozmawiać z dzieckiem o pozytywach związanych z nauką w szkole i celebrować jego sukcesy,
  • zachęcać dzieci do aktywności kreatywnych, które pomagają wyrazić uczucia,
  • być dostępnym dla dziecka tak bardzo, jak to tylko możliwe – zgodnie z maksymą: twój czas jest najlepszym prezentem dla dziecka!,
  • zadbać o higienę snu dziecka (odpowiednią długość i jakość jego snu), a także o tzw. higienę cyfrową (czyli m.in. umiarkowanie w korzystaniu z urządzeń cyfrowych, a także o właściwy, bezpieczny sposób korzystania z internetu, zwłaszcza, że w pandemii zwiększyło się zjawisko tzw. przemocy cyfrowej).

Gdzie można uzyskać pomoc w kryzysie psychicznym

W razie gwałtownego pogorszenia stanu zdrowia psychicznego, braku wsparcia ze strony bliskich osób lub też, gdy z innego powodu sprawy zaczną wymykać się spod kontroli, warto skorzystać z fachowej pomocy – psychologa, psychoterapeuty, pedagoga lub psychiatry. Taką pomoc można uzyskać nie tylko w gabinecie – w odpowiedniej placówce, lecz także za pośrednictwem kilku działających w Polsce specjalnych, telefonicznych oraz internetowych linii pomocowych. Należą do nich m.in.:

Dziecięcy telefon zaufania Rzecznika Praw Dziecka: 800 12 12 12,
Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę: 116 111,
Telefon dla rodziców i nauczycieli w sprawie bezpieczeństwa dzieci: 800 100 100,
Telefon zaufania dla młodych osób, prowadzony przez Fundację ITAKA: 22 484 88 04.

Wiktor Szczepaniak, zdrowie.pap.pl

Źródło:

III Kongres Zdrowia Psychicznego, który odbył się 7 czerwca 2021 r. w Warszawie. Wydarzenie to organizowane jest wspólnie przez grono uznanych specjalistów ds. zdrowia psychicznego we współpracy z osobami, które mają za sobą doświadczenie kryzysu psychicznego. Pełną relację z kongresu można zobaczyć m.in. na kanale wideo Fundacji eFkropka – głównego organizatora wydarzenia.


Psychologia

Jakie są Małgorzaty? 10 ich cech charakterystycznych

Redakcja
Redakcja
9 czerwca 2021
Fot. istock/Eva Katalin Kondoros
 

Małgorzata jest to imię pochodzenia greckiego, od słowa margarites (perła). Imieniny wypadają 10 czerwca, 13 lipca, 20 lipca, 17 października, 18 stycznia oraz 22 lutego.

Policzono, że w 2019 r. w Polsce było 586 619 Małgorzat. To czwarte najpopularniejsze żeńskie imię w naszym kraju.

Jakie są Małgorzaty? 10 ich cech charakterystycznych

  1. Niezwykle odważna, lubiąca przygody i podróże

  2. Impulsywna choleryczka

  3.  Pragnie ciepła, bezpieczeństwa i czułości – w zamian potrafi dać bardzo wiele z siebie

  4. Poświęca się dla rodziny, jest zaradna, opiekuńcza i czuła

  5. Łatwo ulega wzruszeniu, wiele ją porusza

  6. Nie angażuje się w wypełniane obowiązki

  7. Bierze na siebie zbyt wiele

  8. Łatwo ją zranić, jest delikatna

  9. Jest pełna ciepła i miłości, ale często nie ma do niej szczęścia

  10. Uwielbia ludzi, ale lubi też zamknąć się w sobie

Imię Małgorzata to numerologiczna 6. I to właśnie ona jest źródłem optymizmu, pogody ducha i dobrej energii. Pod szóstką kryją się również upodobanie do życia rodzinnego i tworzenia relacji z przyjaciółmi. Realistka i marzycielka jednocześnie.


Psychologia

Jesteś mądra czy inteligentna? Sprawdź, bo to nie to samo!

Redakcja
Redakcja
9 czerwca 2021
Photo by TRAVIS NESBITT on Unsplash

Mądrość jest istotnym elementem w osiąganiu satysfakcji życiowej. Jednak w dzisiejszych czasach chyba większy nacisk kładzie się na zdobywanie wiedzy i rozwijanie inteligencji. A ty, jesteś mądra czy inteligentna? Przekonaj się!


Doskonałe osiągniecia w pracy pokazują, że potrafisz logicznie myśleć, rozumiesz pojęcia, jesteś zdeterminowana i wytrwała. I choć wydaje się, że cechy te są godne podziwu, to badania przeprowadzone przez socjologów dowodzą, że inteligencja nie jest wskaźnikiem dobrego samopoczucia.

Mądrość a inteligencja – jaka jest miedzy nimi różnica?

Mądrość to umiejętność wykorzystania swojego doświadczenia i wiedzy w celu podejmowania rozsądnych decyzji.

Inteligencja to dolność do myślenia, rozumowania i rozumienia, zamiast robienia rzeczy automatycznie lub instynktownie.

Tak więc kluczową różnicą wydaje się być fakt, że mądrość wykorzystuje perspektywę zdobytą z doświadczeń życiowych, podczas gdy inteligencja sprowadza się do zdobywania empirycznych faktów i wiedzy. Z inteligencją poniekąd się rodzimy, jednak stale musimy ją pielęgnować, by wykorzystać swój potencjał. Z kolei mądrość nie jest cechą wrodzoną, a nabytą.

Inteligencja to wiedza, jak coś zrobić, a mądrość to świadomość czy i kiedy należy coś zrobić. Inteligencja to przykładowo umiejętność włamania się do sieci komputerowej, a mądrość to zrozumienie, że nie jest to dobry pomysł.

Być mądrą – co to właściwie znaczy?

Już Albert Einstein mówił : „Mądrość nie jest wytworem edukacji, ale trwającej całe życie próby jej zdobycia”.

Z kolei Konfucjusz powtarzał: „Wiedzieć, co wiesz i wiedzieć, czego nie wiesz. To jest prawdziwa mądrość”.

Mądrości potrzebujemy by radzić sobie z emocjami, w głównej mierze tymi negatywnymi. To dzięki niej dokonujemy właściwych wyborów, rozumiemy i obserwujemy.

Jak mówią socjolodzy, autorzy wspomnianego badania: „… mądre rozumowanie wiąże się z większą satysfakcją z życia, mniejszym negatywnym afektem, lepszymi relacjami społecznymi, mniej depresyjnymi ruminacjami, większą liczbą pozytywnych i negatywnych słów używanych w mowie oraz dłuższym życiem.”

Od dawna trwa dyskusja czy mądrość ma wpływ na nasze samopoczucie. Sprawie przyjrzeli się naukowcy, którzy do badania zaprosili 340 osób dorosłych mieszkających w Kalifornii, których średnia wieku wynosiła 62 lata. Co się okazało? Mądrzejsi ludzie w mniejszym stopniu doświadczali samotności.

Mądrzy ludzie posiadają „umiejętność” patrzenia na sprawy z szerszej perspektywy, co prowadzi do bardziej optymistycznego punktu widzenia. Podczas gdy osoby zamknięte, nastawione negatywnie, zazwyczaj w tej samej sytuacji widzą tylko przygnębienie i zagładę.

Kolejnym pozytywem, który idzie w parze z mądrością, jest większa tolerancja i bardziej zrównoważona reakcja emocjonalna. Samoświadomość, która towarzyszy mądrości, chroni przed negatywnymi emocjami, takimi jak gniew i frustracja. Z mądrością wiąże się również umiejętność patrzenia na sytuacje z dystansu – to bez wątpienia najważniejszy czynnik w podejmowaniu lepszych decyzji. Podchodząc z dystansem, patrzymy na sytuację w szerszym kontekście. Nie skupiamy się tylko na krzywdzie jaką wyrządził nam facet, ale chociaż po części staramy się zrozumieć jego zachowanie. Dzięki temu częściej udaje nam się dojść do porozumienia i osiągnąć „satysfakcjonujący wynik”.

Wszystko powyższe dowodzi, że oprócz przyswajania ogromnej ilości wiedzy, wykorzystywania naszego potencjału i bycia najlepszą w wybranej dziedzinie, ważne jest kultywowanie mądrości. Bo właśnie dzięki temu możemy osiągnąć dobrostan emocjonalny.

Jak stać się mądrzejszą osobą?

Mądrość nie jest domeną starszego pokolenia – burza siwych włosów czy pomarszczona twarz, nie są warunkiem koniecznym do bycia mądrym. Istnieje kilka kroków, które możesz podjąć, aby rozwinąć swoją wewnętrzną mądrość.

Oto 5 najważniejszych:

1. Spokój i wyciszenie

Pracą w nadgodzinach być może zaimponujesz swojemu szefowi, ale dodatkowe zadania nie uczynią cię mądrzejszą. Postaraj się, aby każdego dnia mieć czas dla siebie – czas wyciszenia i spokoju. Wykorzystaj go na czytanie czy oglądanie wartościowych filmów. Nawet spacer po lesie pozwoli ci się zrelaksować, odetchnąć i zastanowić nad wieloma sprawami. Kiedy umysł nie będzie pochłonięty pracą i obowiązkami, otworzą się przed tobą nowe perspektywy i zrodzą ciekawe pomysły.

2. Najpierw pomyśl, potem powiedz

Zamiast poddawać się pokusie natychmiastowej odpowiedzi, spróbuj dać sobie przestrzeń i czas na refleksję, chwilę zastanowienia. „Wiedza to wiedzieć, co powiedzieć. Mądrość to wiedzieć, czy to powiedzieć, czy nie”.

3. Nie wszystko jest albo czarne albo białe

Postaraj staraj się nie dokonywać natychmiastowych osądów. Tak naprawdę niewiele rzeczy jest czarno-białych. Zamiast pochopnie oceniać drugą osobę, spróbuj ją poznać. Spojrzeć na nią z szerszej perspektywy.

4. Rozwiń dociekliwy umysł

Najprawdopodobniej ukończyłaś już wszystkie szkoły, odbyłaś kursy i dodatkowe zajęcia. Wszystko masz już za sobą. Zakończyłaś edukację, ale nie naukę. Jeśli przestaniesz karmić swój umysł nowymi „doświadczeniami”, ulegnie atrofii. Musisz uruchomić naturalną ciekawość świata i chęć eksperymentowania. Bądź głodna nowych doświadczeń, bo to właśnie one są kluczem do sukcesu.

5. Odrobina pokory

Tak naprawdę w ciąż niewiele wiemy i do ogromnej, prawdziwej mądrości jeszcze daleka droga. Zaakceptowanie własnych ograniczeń jest ważnym krokiem na drodze do większej mądrości. Z kolei odrobina pokory pozwoli szanować i doceniać zdolności i mądrości innych.

Inspiracja: https://www.aconsciousrethink.com/


Zobacz także

Wciąż niewiele wiemy o tych, których kochamy. Ta i inne, niewygodne prawdy o naszych związkach

„Żyjemy w czasach, kiedy w każdą minutę musimy coś wcisnąć. Trzeba usiąść i odważnie przyznać, że wcale nie chcę robić wszystkiego”

5 destrukcyjnych zachowań w naszym życiu

5 destrukcyjnych zachowań w naszym życiu