Psychologia

Twoje dzieciństwo wpływa na to, jak kochasz. Nie powtarzaj błędów twoich rodziców

Anna Frydrychewicz
Anna Frydrychewicz
25 lutego 2021
Fot. iStock
 

Nasze doświadczenia z dzieciństwa stanowią podstawę tego, kim jesteśmy, inspirację dla naszych postaw i zródło naszych przekonań. Jednym z najgłębszych sposobów, w jaki nasze dzieciństwo może wpływać na nasze życie, jest styl miłości. Styl miłości danej osoby definiuje się jako określony wzorzec zachowań związany z tym, jak przyjmuje i wyraża miłość, i jest w dużej mierze wzorowany na relacji z naszymi rodzicami.

Zdaniem naukowców istnieje pięć różnych stylów miłości: kontrolujący, zadowalający, ułatwiający, unikający i styl ofiary. Oto sześć sposobów, w jakie nasi rodzice wpływają na to, jaki styl miłości reprezentujemy w dorosłym życiu.

1. Uwaga lub jej brak

Nie jest tajemnicą, że brak uwagi poświęconej dziecku przez rodzica wpływa bardzo negatywnie na poczucie wartości. Niezależnie od tego, czy twoi rodzice się rozwiedli, umarli, czy też byli nieobecni bo ważniejsza była dla nich praca zawodowa niż dom, dorastałeś w poczuciu, że obok nie ma nikogo komu by na tobie szczerze zależało. To sprawiło, że dość wcześnie dojrzałeś i wcześnie nauczyłeś się o siebie dbać. Jako dorosły odczuwasz przytłaczający strach przed bezradnością, który napędza twoją potrzebę kontrolowania wszystkiego przez cały czas, w tym szczególnie – twoich związków. Znani jako „kontrolerzy”, ludzie, którzy przyjmują ten szczególny styl miłości, są często asertywni, sztywni i zawzięci. Deficyt uwagi ze strony rodziców w dzieciństwie, w dorosłym życiu utrudnia im poleganie na innych, proszenie o pomoc i rezygnację z kontroli.

2. Wolność, którą nam dają

Zgodnie ze słynną psychospołeczną teorią rozwoju Erica Ericksona, kiedy nasi rodzice zachowują się zbyt zaborczo kontrolując nas i wykazując się nadopiekuńczością, wzrasta w nas poczucie wstydu, zwątpienia i bezradności, z którymi wielu z nas będzie walczyć, nawet jako dorośli. Może to doprowadzić do tego, że staniesz się zbyt uległy i bierny w swoich związkach. I chociaż wiele osób na początku z pewnością doceni ten rodzaj ugodowości, z czasem mogą poczuć się sfrustrowani twoim brakiem zdecydowania, autonomii i inicjatywy. Z boku wygląda to tak, jakbyś nie wkładał w relację tyle samo wysiłku, co twój partner.

3. Akceptacja

Jeśli twoi rodzice byli wobec ciebie wyjątkowo surowi, jeśli trudno było ich zadowolić, jeśli miałeś poczucie, że kochali cię tylko wtedy, gdy ci się udało, i byli na ciebie źli, gdy ci się nie udawało, prawdopodobnie rozwinąłeś kompulsywną potrzebę zadowalania innych ludzi. Dzieci, które za wszelką cenę walczą o aprobatę rodziców, stają się dorosłymi, którzy mają problem z odmową, zawsze stawiają innych ludzi na pierwszym miejscu i unikają konfliktów, nawet własnym kosztem. Boją się zawieść ludzi i mają tendencję do zmagania się z poczuciem niepewności i nieudolności.

4. Świadomość, że możesz na nich liczyć

Czy często czujesz się samotny i niezrozumiany przez bliskich? Dzieje się tak, gdy dorastasz z nieprzewidywalnymi rodzicami. Są niestabilni, niewiarygodni i zawodzą twoje zaufanie. Mówią, że cię kochają i że będą dla ciebie zawsze, ale łamią jedną obietnicę po drugiej. Twoje potrzeby emocjonalne nigdy nie są przez nich konsekwentnie zaspokajane, pozostawiło ci to głęboko zakorzenione uczucia porzucenia, które sprawia, że panicznie boisz się odrzucenia. Masz trudności z utrzymaniem intymnych relacji, ponieważ wykazujesz tendencję do idealizowania ludzi, których kochasz. Wymagasz zbyt wiele od partnera i nie dajesz mu prawda do popełnienia błędów. Od małego wiesz, jak boli, gdy zawiedzie cię ukochana osoba i starasz się za wszelką cenę przed tym zabezpieczyć.

5. Stosunek do emocji

Styl miłości charakteryzujący się hamowanymi emocjami, silną potrzebą niezależności i lękiem przed intymnością to tak zwany styl unikający. Ludzie, którzy przyjęli ten styl miłości, najprawdopodobniej mieli rodziców, którzy zaniedbali ich potrzeby emocjonalne i zniechęcali swoje dzieci do wyrażania uczuć. Może dlatego, że sami nie wiedzieli, jak sobie z nimi radzić, czy też błędnie wierzyli, że tłumienie emocji sprawi, że te trudne i negatywne znikną. Twoi rodzice wychowali cię tak, abyś uwierzył, że bycie zbyt emocjonalnym jest oznaką słabości i że nie powinieneś potrzebować ludzi i szukać u nich pocieszenia. W związku z tym stałeś się bardziej wymagający wobec siebie, jakby oderwany od swoich uczuć i trudno ci się otworzyć, nawet na osobę, którą kochasz najbardziej na świecie.

6. Niekorzystne doświadczenia z dzieciństwa

Traumatyczne wydarzenia, których doświadczamy w młodym wieku – szczególnie agresja ze strony własnych rodziców- mogą znacząco wpłynąć na sposób, w jaki postrzegamy swoje dorosłe relacje. Styl miłosny „ofiary” jest wynikiem dorastania w chaotycznym środowisku domowym lub życia ze złym lub agresywnym rodzicem. Te negatywne wczesne doświadczenia sprawiły, że bałeś się zaufać, a jeszcze bardziej pokochać. Możesz zmagać się z uczuciem niepokoju, depresją i niską samooceną z powodu tego, jak byłeś traktowany. Tacy ludzie po prostu nieustannie czekają, aż w związku wydarzy się coś złego, ponieważ ból i dezorientacja są im znajome, a więc zawierają się w ich strefie komfortu.


Na podstawie: medium.com


Psychologia

Jak karmić dziecko w 2021 roku zgodnie z najnowszymi zaleceniami dotyczącymi zasad żywienia zdrowych niemowląt?

Redakcja
Redakcja
25 lutego 2021
Fot. iStock

Polskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci opublikowało aktualizację stanowiska dotyczącego zaleceń żywienia zdrowych niemowląt. Jest to dokument, który reguluje zasady karmienia niemowląt i wyznacza standardy w tym kierunku dla postępowania lekarzy. Dlaczego żywienie niemowlęcia jest takie ważne? Jak powinno się je żywić w świetle nowych zasad? Czy COVID-19 wyklucza karmienie piersią? – na te pytania odpowiadamy wraz z prof. Hanną Szajewską, przewodniczącą interdyscyplinarnego zespołu, który opracował najnowsze zalecenia. 

Wydany dokument jest  aktualizacją stanowisk Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci, dotyczących zasad żywienia zdrowych niemowląt z 2014 r. oraz karmienia piersią z 2016 r. Zalecenia specjalistów kierowane są do wszystkich sprawujących opiekę nad dzieckiem, w tym rodziców i opiekunów oraz lekarzy (zwłaszcza pediatrów).

Odpowiednia dieta, która dostarcza właściwej podaży energii i składników pokarmowych, jest kluczowa dla wzrostu i prawidłowego rozwoju niemowlęcia. Wyniki badań naukowych z ostatnich lat pokazują, że właściwe żywienie w okresie 1000 pierwszych dni życia jest fundamentem przyszłego zdrowia malucha. W tym czasie dochodzi m.in. do programowania metabolicznego organizmu oraz kształtowania preferencji smakowych. To, czy jako dorosły człowiek będzie cieszyć się zdrowiem zależy w ogromnym stopniu od decyzji podejmowanych przez jego rodziców i opiekunów właśnie w tym kluczowym okresie życia.

Złoty standard – karmienie piersią przez pierwsze 6. miesięcy życia

Polskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci podtrzymuje rekomendację, że celem, do którego należy dążyć, jest wyłączne karmienie piersią przez pierwszych 6 miesięcy życia. Karmienie piersią powinno być kontynuowane tak długo, jak będzie to pożądane przez matkę i dziecko. Każda kropla mleka mamy jest korzystna dla maleństwa, nawet, jeśli okres karmienia jest krótszy lub jeśli mama karmi w sposób mieszany[1]. Jeśli z jakiś powodów mama nie karmi piersią, stanowisko autorów zasad żywienia zdrowych niemowląt jest jednoznaczne – należy skonsultować z lekarzem  zastosowanie mleka modyfikowanego.

W nowych standardach podkreśla się również wpływ składników mleka matki na rozwój odporności niemowlęcia, kształtowanie się mikrobioty i prewencję przed niektórymi chorobami. Pokarm mamy zawiera bowiem, oprócz składników odżywczych idealnie dopasowanych do potrzeb dziecka, również ponad 80 enzymów wspomagających trawienie malucha, żywe komórki o właściwościach probiotycznych, oligosacharydy wspierające dojrzewanie śluzówki jelita, komórki układu odpornościowego, inne czynniki zapobiegające infekcjom, a nawet komórki macierzyste!  Badania naukowe wskazują, że maluszek karmiony mlekiem mamy ma znacznie mniejsze ryzyko zachorowania z powodu infekcji układu pokarmowego i oddechowego, jak również w okresie pierwszych dwóch lat życia rzadziej choruje na zapalenie ucha środkowego. W późniejszym okresie życia ma mniejsze ryzyko wad zgryzu, rozwinięcia się otyłości i cukrzycy typu 2[2].

Karmienie piersią a COVID-19

Karmienie piersią zalecane jest nawet w przypadku infekcji Covid-19 u mamy, która ma łagodne objawy: „Zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Neonatologicznego i Konsultanta Krajowego w dziedzinie neonatologii, większość matek z podejrzeniem zakażenia lub zakażonych SARS-CoV-2, które nie mają objawów lub są one łagodne, może karmić piersią od pierwszych chwil po urodzeniu (…). Jeżeli stan zdrowia matki nie pozwala na karmienie piersią (hospitalizacja na oddziale intensywnej terapii), należy podejmować próby pozyskiwania pokarmu i utrzymania laktacji, w zależności od nasilenia objawów klinicznych COVID-19 u matki.” – czytamy w nowych wytycznych z 2021 roku.

Rozszerzanie diety

Pokarmy inne niż mleko mamy wprowadzamy do diety maluszka, aby dostarczyć mu dodatkowej energii oraz składników pokarmowych, takich jak białko, żelazo, cynk, witaminy A, D, E oraz pierwiastków śladowych. Wprowadzanie produktów uzupełniają­cych należy rozpocząć, kiedy niemowlę wykazuje umiejętności rozwojowe potrzebne do ich spoży­wania, zwykle nie wcześniej niż od 17. tygodnia życia (początek 5. m.ż.) i nie później niż w 26. t.ż. (początek 7. m.ż.).

Nie ma jednego właściwego wieku, w którym u wszystkich niemowląt należy wprowadzać pokarmy uzupełniające, zależy to bowiem od indywidualnych cech i rozwoju każdego dziecka. Dlatego wprowadzanie produktów uzupełniających należy rozpocząć, kiedy niemowlę wykazuje umiejętności rozwojowe potrzebne do ich spożywania tj. siedzi z podparciem, potrafi kontrolować ruchy głowy i szyi, nie usuwa językiem z buzi ciał obcych (typowy odruch noworodkowy i wczesnoniemowlęcy) i potrafi jeść łyżeczką. Zaproponowany szeroki przedział czasowy umoż­liwia wyłączne karmienie piersią przez pierwszych 6 m. ż. dziecka. Rozszerzanie diety nie oznacza, że należy przerwać karmienie piersią, które powinno być kontynuowane tak długo, jak pragną tego mat­ka i dziecko. – tłumaczy prof. Hanna Szajewska, Kierownik Kliniki Pediatrii WUM, przewodnicząca interdyscyplinarnego zespołu, który opracował najnowsze zalecenia.

Pokarmy alergizujące

Wprowadzanie do diety niemowląt produktów o potencjalnych właściwościach alergizujących, takich jak np. jajo kurze, zawsze budziło wśród rodziców i opiekunów wiele wątpliwości. Aktualne wytyczne są zgodne, że nie ma danych naukowych uzasadniających wprowadzanie pokarmów alergizujących
w późniejszym wieku niż inne pokarmy uzupełniające w celu zmniejszenia ryzyka alergii na pokarm. Co dokładnie mówią zalecania o podawaniu poszczególnych produktów?

Jajo –  alergia na białko jaja jest równie powszechna jak ta na białka mleka krowiego u małych dzieci. W oparciu o najnowsze piśmiennictwo, w celu zmniejszenia ryzyka alergii na jajo, zaleca się podawać dobrze ugotowane jajo  w całości (jajo ugotowane na twardo, jajo pieczone) dwa razy w tygodniu.

Orzeszki ziemne – według najnowszego piśmiennictwa szacuje się, że u dzieci z wysokim ryzykiem rozwoju alergii na orzeszki ziemne (np. z alergią na jajo, wypryskiem atopowym) należy wprowadzić je we wczesnym etapie rozwoju tj. (4 -11 m.ż) po konsultacji ze specjalistą. Zalecaną wtedy formą orzechów jest masło orzechowe czy inna ich postać zmielona.

Gluten – zgodnie z aktualnym stanem wiedzy gluten należy wprowadzać w tym samym czasie co inne produkty uzupełniające. Eksperci zalecają by w początkowych miesiącach malucha, który rozpoczął rozszerzanie diety podawać produkty glutenowe w niewielkiej ilości.

– Stanowiska naukowe są jednoznaczne i od wielu lat niezmienne, że w celu zmniejszenia ryzyka alergii na pokarm, wprowadzanie pokarmów alergizujących w późniejszym wieku niż ma to miejsce
w odniesieniu do innych pokarmów nie ma uzasadnienia naukowego
. Dodatkowo w zaleceniach podkreślono, że podczas wprowadzania produktów uzupełniających należy kontynuować karmienie piersią – mówi prof. Hanna Szajewska.

Napoje w diecie niemowlaka

Mleko matki lub mleko modyfikowane przez pierwsze pół roku życia dziecka zapewnia mu zapotrzebowanie na płyny. W późniejszym okresie dziecko oprócz mleka powinno otrzymywać do picia wodę źródlaną lub mineralną niskozmineralizowaną, niskosodową, niskosiarczynową.

Jak wygląda sytuacja w przypadku mleka krowiego, owczego, koziego oraz napojów roślinnych?

Nie rekomenduje się podawania mleka zwierzęcego lub napojów roślinnych jako głównego napoju dla niemowląt, ponieważ nie pokrywają zapotrzebowania dziecka w 1. roku życia na składniki odżywcze i nie mogą stanowić alternatywy dla mleka kobiecego czy mleka modyfikowanego. Starsze dzieci  nie powinny spożywać więcej niż 500 ml mleka krowiego dziennie, natomiast mleka smakowego (czekoladowego, truskawkowego, waniliowego) w ogóle nie powinno się podawać dzieciom
poniżej 5 r.ż.
wyjaśnia Pani Profesor.


O programie: Ogólnopolski program edukacyjny „1000 pierwszych dni dla zdrowia” wspiera Rodziców w kształtowaniu prawidłowych nawyków żywieniowych ich dzieci. Przyzwyczajenia i zachowania żywieniowe, które uda się wypracować z dzieckiem podczas 1000 pierwszych dni życia czyli od poczęcia do około 3. roku życia, będą miały istotny wpływ na jego zdrowie teraz i gdy dorośnie. Program realizowany jest od 2013 r. Więcej na: www.1000dni.pl

O inicjatorze: Inicjatorem programu jest Fundacja Nutricia, której misją jest edukacja o roli żywienia na różnych etapach życia człowieka. Wspieramy dzieci i rodziców, pacjentów oraz ich bliskich, jak również przedstawicieli środowiska medycznego, instytucji publicznych i organizacji pozarządowych, realizując działania edukacyjne na temat roli żywienia oraz finansując badania naukowe. Za pomocą naszych działań dążymy do: edukowania przyszłych pokoleń o kluczowej roli odpowiedniego żywienia w okresie 1000 pierwszych dni życia, ograniczenia skali problemu niedożywienia w chorobie oraz budowania nawyków umożliwiających zdrowe starzenie się. Więcej na: www.fundacjanutricia.pl.

[1] Koletzko B., Godfrey K.M., Poston L., Szajewska H. i wsp. Nutrition during pregnancy, lactation, and early childhood and its implications for maternal and long-term child health: the EarlyNutrition Project recommendations. Ann Nutr Metab 2019;74(2):93-106.

[2] Victora CG, Bahl R, Barros AJ i wsp. Breastfeeding in the 21st century: epidemiology, mechanisms, and lifelong effect. Lancet 2016;387:475-490.


Zobacz także

Co się dzieje z dorosłymi, którym rodzice „helikopterowali” w dzieciństwie

Jak być kreatywnym? Kilka podpowiedzi psychologa

Dlaczego niektórzy mężczyźni nie mówią o uczuciach

Dlaczego niektórzy mężczyźni nie mówią o uczuciach