Choroby Zdrowie

Jak działają nerki i jak o nie dbać, by ustrzec się przed chorobami?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
7 kwietnia 2020
Nerki - funkcje, profilaktyka, najczęstsze choroby
Fot. iStock/nerki
 

Nerki są niezwykle ważnym narządem, bez którego organizm nie jest w stanie poprawnie funkcjonować. Niestety rzadko zastanawiamy się nad ich kondycją, a nerki „psują się” po cichu, więc chorzy długo mogą nie wiedzieć, że dotknął ich poważny problem. Jak pracują nerki  i co należy o nich wiedzieć, by zadbać o ich zdrowie?

Nerki – naturalny filtr organizmu

Nerki to niewielki, ok. 10-12 cm, parzysty narząd położony symetrycznie na tylnej ścianie jamy brzusznej, po obu stronach kręgosłupa lędźwiowego. Zbudowane są one z około miliona mikroskopijnych nefronów, w których kłębuszki nieustannie filtrują krew. Przefiltrowana krew, a dokładniej pozyskana z niej woda i różne związki chemiczne ulegają dalszym przemianom do momentu, gdy stają się moczem. W tym procesie wchłaniane są  substancje potrzebne organizmowi –  białka, aminokwasy, glukoza, elektrolity -, oraz wydzielane są substancje szkodliwe i niepotrzebne, usuwane wraz z moczem. Mocz spływa z nerek moczowodami do pęcherza moczowego. Gdy pęcherz staje się wypełniony, odczuwamy potrzebę skorzystania z toalety. Nerki w ciągu doby filtrują nawet 1500 litrów krwi, a w procesie filtracji produkują około 150 litrów moczu pierwotnego. Ostatecznie w wyniku przesączania kłębuszkowego, organizm wydala około 1,5-2 litry moczu.

Nerki - funkcje, profilaktyka, najczęstsze choroby

Fot. iStock/Nerki

Nerki pełnią istotne funkcje, a ich stan wpływa na stan całego organizmu. Ich głównym zadaniem jest wspomniane już wydalanie z moczem produktów przemiany materii, takich jak: mocznika, kwasu moczowego oraz kreatyniny. Nerki regulują także homeostazę organizmu – wpływają na ciśnienie osmotyczne, oraz ilość i skład płynów ustrojowych. Poza tym wydzielają enzymy i hormony, oraz kalcytriol – aktywną formę witaminy D.

Nerki – sygnały mówiące o zaburzeniu ich funkcji 

Nerki chorują „po cichu”, a to znaczy, że przez wiele lat ich niszczenia mogą nie dawać wyraźnych objawów. Aby zaobserwować poważne zaburzenia, które są efektem upośledzonej czynności nerek, musi być zniszczone aż 75% prawidłowego ich miąższu. Z tego powodu nieprawidłowa praca nerek jest zauważalna bardzo późno, gdy sytuacja robi się już poważna. Co świadczy o złym funkcjonowaniu nerek? Przede wszystkim zaniepokoić powinny takie objawy jak:

  • trudności w oddawaniu moczu;
  • zbyt rzadkie lub zbyt częsta konieczność opróżniania pęcherza;
  • zmiana zabarwienia moczu, ilości, gęstości;
  • obrzęki ciała wynikające z zatrzymania wody w organizmie;
  • skurcze mięśni w konsekwencji zaburzonej równowagi elektrolitowej;
  • zaczerwienienie skóry, świąd, jako efekt nadmiaru toksyn w organizmie;
  • nudności i wymioty w wyniku nagromadzenia się w organizmie szkodliwych substancji,
  • oraz utrata energii i ogólne zmęczenie.

Nerki – na co chorują najczęściej?

Kamica nerkowa

Jej głównym objawem jest tzw. kolka nerkowa, czyli bardzo silny, nagły ból. Chory odczuwa go, gdy dochodzi do zbyt dużego stężenia substancji, z których tworzą się drobne kryształki (tzw. piasek w nerkach), a kolejno złogów zwanych kamieniami moczowymi. Ich przesuwanie się przez moczowód do pęcherza wiąże się z ogromnym bólem, który często kojarzony jest natężeniem z bólem porodowym.

Przewlekła niewydolność nerek 

Przyczyn przewlekłej niewydolności nerek może być wiele, a sama choroba według statystyk dotyka około 4 mln Polaków. Ponieważ nie daje objawów, jedynie 10% wszystkich chorych jest prawidłowo zdiagnozowanych. Przewlekła niewydolność nerek przybiera charakter postępujący, więc sukcesywnie prowadzi do pogarszania się czynności nerek. Pacjenci zazwyczaj dowiadują się o niej, gdy połowa miąższu każdej nerki została uszkodzona. Przewlekła choroba nerek wymaga leczenia do końca życia. W zależności od stopnia zaawansowania, nerki mogą wymagać jedynie wykonywania okresowych badań kontrolnych oraz leczenia przyczyny uszkodzenia nerek, a w najcięższych przypadkach konieczne jest to leczenie nerkozastępcze – dializy lub transplantacja nerki.

Nerki - funkcje, profilaktyka, najczęstsze choroby

Fot. iStock/dializa

Kłębuszkowe zapalenie nerek

Kłębuszkowe zapalenie nerek może pojawić się w formie:

  • ostrej i przemijającej – trwa od 1. do 3. tygodni. Przy ostrym przebiegu zapalenia mogą pojawić się nudności, brak apetytu, skąpomocz, pogorszenie samopoczucia.
  • przewlekłej – długo bezobjawowe, trwające latami i ostatecznie prowadzące do niewydolności nerek. Najczęściej pacjenci dowiadują się o chorobie przy okazji wykonywania badania moczu z innego powodu.

Odmiedniczkowe zapalenie nerek

Przyczyną odmiedniczkowego zapalenia nerek jest zakażenie bakterią jelitową E. coli. Chorzy uskarżają się na ból przy oddawaniu moczu, ból w okolicy lędźwiowej i bóle stawów, gorączkę, obrzęki, osutkę plamisto-grudkowa na skórze. Po zdiagnozowaniu choroby, konieczne jest leczenie antybiotykiem.

Jak dbać o nerki, by nie chorowały?

Zdrowe nerki będą dobrze funkcjonować, jeśli będziemy przestrzegać pewnych zasad. Bardzo ważne dla ich kondycji jest wypijanie odpowiedniej iloci płynów – przynajmniej 1,5-2 litrów dziennie. Zwiększone wydzielanie moczu (diureza) naturalnie wypłukuje różne substancji z dróg moczowych, oczyszczając je. Dieta także wpływa na zdrowe nerki – odpowiednia ilość białka i soli pozwoli na nieobciążanie ich pracy. W dodatku prawidłowa masa ciała zmniejszy ryzyko wystąpienia nadciśnienia i cukrzycy, które bardzo obciążają pracę nerek. Warto również pamiętać, ze dużą rolę w zachowaniu zdrowia ma odpowiednio częste korzystanie z toalety i dbałość o higienę i profilaktykę zakażeń dróg moczowych. Nie wolno długo powstrzymywać konieczności oddawania moczu – im dłużej mocz zalega w drogach moczowych, tym wyższe ryzyko zakażeń i chorób. Dobrze również pamiętać o kontrolnym badaniu ogólnym moczu, zalecanym standardowo u zdrowych osób co roku. Jeśli istnieją jakieś dolegliwości, lub przyjmowane są z powodu innych chorób leki obciążające nerki, lekarz zleci odpowiednio częściej wskazane badania.


źródło: www.mp.pl ,www.dbajonerki.pl, zdrowie.wprost.pl 

Choroby Zdrowie

Jak odróżnić ból nerek od bólu kręgosłupa? Sprawdź, jego najczęstsze przyczyny

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
7 kwietnia 2020
Ból nerek - objawy, w ciąży, jak sobie pomóc
Fot. iStock
 

Ból nerek nie przydarza się codziennie. Zapewne dlatego tak często jest on mylony z bólem kręgosłupa i ignorowany, bądź niewłaściwie leczony. Ponieważ nerki chorują „po cichu”, osoby, które dotyka ten problem, nie są świadome zagrożenia. Jakie jeszcze objawy powoduje ból nerek, co oznacza w ciąży, i jak sobie pomóc, gdy się pojawi?

Nerki to bardzo „pracowity” narząd, który nieustannie wykonuje ważną dla organizmu pracę. Nerki zbudowane są z około miliona nefronów, w których nieustannie filtrowana jest krew. W ciągu doby przepływa przez nie nawet 1500 litrów krwi, z czego organizm wydala około 1,5-2 litry moczu. Podczas filtrowania organizm pozyskuje i wchłania wartościowe substancje, takie jak: białka, aminokwasy, glukozę, elektrolity. Substancje toksyczne i zbędne usuwane wraz z moczem. Dzięki wytężonej pracy nerek regulowane jest także ciśnienie osmotyczne, oraz ilość i skład płynów ustrojowych. Nerki pełnią także funkcję wydzielniczą dla hormonów, enzymów oraz kalcytriolu, czyli aktywnej formie witaminy D.

Ból nerek – objawy

Ból sam w sobie nie oznacza, że zawsze dzieje się coś złego, ale warto go potraktować jako sygnał alarmowy. Często pada pytanie, jakie objawy daje ból nerek? Ból nerek mylony jest z bólami pochodzącymi od kręgosłupa, z powodu lokalizacji. Nerki są parzystym narządem zlokalizowanym na tylnej ścianie jamy brzusznej poza jamą otrzewnej, po obu stronach kręgosłupa lędźwiowego, poniżej dolnej krawędzi żeber. Właśnie to sąsiedztwo może powodować kłopoty z określeniem źródła bólu.

"<yoastmark

Ból nerek a ból kręgosłupa

Ból nerek i objawy mu towarzyszące czasem pojawiają się nagle i są bardzo gwałtowne, a w innym przypadku nasilają się stopniowo, zaczynając od dyskomfortu w okolicy pleców. Trzeba wiedzieć, że ból kręgosłupa różni się od bólu nerek. W przypadku kręgosłupa, ból nie jest przeszywający, zazwyczaj narasta po długim czasie w jednej pozycji, np. podczas siedzenia, lub po wysiłku fizycznym. O ile nie doszło do urazu kręgosłupa czy też np. wypadnięcia dysku, ból może być silny, ale nie zwala z nóg, jest raczej tępy i jednostajny. Natomiast ból nerek jest przeszywający, pojawia się bez ostrzeżenia, promieniuje poziomo z jednej do drugiej nerki lub w stronę pachwiny. Wbrew pozorom, nie dotyczy środka pleców, ale okolicy jednego boku. Może pojawić się tkliwość i silna wrażliwość na ból w okolicy nerek. Ból spowodowany kolką nerkową uniemożliwia normalne funkcjonowanie.

Ból nerek – objawy towarzyszące

Bólowi nerek mogą towarzyszyć inne dolegliwości, które uzależnione są od przyczyny bólu. Pacjenci skarżą się często na towarzyszące bólowi problemy takie jak: nacisk na pęcherz, pieczenie podczas oddawania moczu, częstomocz lub skąpomocz. Może pojawić się krwiomocz, gorączka, dziwny zapach i barwa moczu, nudności, wymioty, pieczenie w podbrzuszu, złe samopoczucie, osłabienie.

Ból nerek – możliwe przyczyny

Ból nerek – atak kolki nerkowej

Kolka nerkowa jest efektem kamicy nerkowej, czyli sytuacji, w której w drogach moczowych pojawiają się nierozpuszczalne złogi różnych substancji obecnych w moczu. Gdy „piasek”, który zazwyczaj wydalany jest bezboleśnie wraz z moczem „obudowuje się” w inne substancje, które nie są wypłukiwane z dróg moczowych, formują się duże złogi. Gdy te zaczynają przemieszczać się od nerki przez moczowód, do pęcherza, dochodzi do ataku kolki nerkowej, która charakteryzuje się trudnym do zniesienia bólem. Ogromny ból, porównywany do bólu porodowego, odczuwalny jest w okolicy lędźwiowej. Ból okolicy nerek w kolce, to nie jedyne objawy. Mogą się również pojawić nudności, wymioty, wzdęcia, niepokój, bladość skóry, potliwość. Pacjent odczuwa silną potrzebę skorzystania z toalety, jednak częste wizyty skutkują jedynie oddaniem moczu w bardzo małych ilościach, czasem z obecnością krwi.

"<yoastmark

Ból nerek – kłębuszkowe zapalenie nerek

Kłębuszkowe zapalenia nerek to grupa chorób nerek, będących efektem procesu zapalnego kłębuszków nerkowych, powodujących nieprawidłową pracę nerek. Kłębuszkowe zapalenie nerek może pojawić się w formie:

  • ostrej i przemijającej – trwające od 1. do 3. tygodni. Przy ostrym przebiegu zapalenia mogą pojawić się objawy takie jak: nudności, brak apetytu, skąpomocz, pogorszenie samopoczucia. Najczęściej z tego powodu cierpią dzieci i młodzież.
  • przewlekłej – długo bezobjawowe, trwające latami i ostatecznie prowadzące do niewydolności nerek. Najczęściej pacjenci dowiadują się o chorobie przy okazji wykonywania badania moczu z innego powodu.

W ciężkim przypadku kłębuszkowego zapalenia nerek, mogą pojawić się także obrzęki twarzy i kostek, oraz zaburzenia widzenia jako wynik wysokiego ciśnienia krwi i nadmiaru wody w organizmie.

Ból nerek – odmiedniczkowe zapalenie nerek

Odmiedniczkowe zapalenie nerek najczęściej powoduje zakażenie przez bakterie E.coli. Poza tym, że występuje silny ból lędźwi, może pojawić się parcie na pęcherz i ból przy oddawaniu moczu. Charakterystyczna jest wysoka gorączka, dreszcze, niekiedy nudności i wymioty, osutka plamisto-grudkowa na skórze. Odmiedniczkowe zapalenie nerek wymaga leczenia antybiotykiem.

Śródmiąższowe zapalenie nerek

To proces zapalny, który pojawia się w nerkach, poza kłębuszkami nerkowymi. Pojawiają się nacieki komórek zapalnych, które prowadzą do zaburzeń czynności nerek. Gdy stan zapalny pojawi się u osoby zdrowej nagle, mówimy o ostrym śródmiąższowym zapaleniu nerek. Przyczyną ostrego śródmiąższowego zapalenia nerek w ok. 70% przypadków są leki. Jeśli proces zapalny nie jest leczony i trwa długi czas, choroba przekształca się w przewlekłe śródmiąższowe zapalenie nerek. W tym przypadku pojawia się bliznowacenie tkanki i dochodzi do niewydolności nerek. Choroba objawia się tępym bólem w okolicy lędźwiowej, gorączką, wysypką na skórze w różnych miejscach na ciele, krwiomocz i bóle stawów.

Ból nerek w ciąży 

Podczas ciąży organizm ciężarnej przechodzi szereg zmian. Nerki również im podlegają powiększając się o ok. 1 cm, ponieważ przepływ krwi przez nie wzrasta nawet o 80%. Pod wpływem hormonów ciążowych pojawia się tzw. fizjologiczne wodonercze ciężarnych, do tego dochodzi ucisk rosnącej macicy. To może wpływać na odczuwane przez ciężarne ból nerek w ciąży. Dolegliwości bólowe okolicy krzyżowo-lędźwiowej od II trymestru są w tym czasie częste, ale mogą mieć różne przyczyny. Powodować je może zarówno nacisk na kręgosłup, jak i kamica moczowa, zakażenie układu moczowego, stany zapalne nerek i inne. Każdy niepokojący ból okolicy nerek w ciąży należy kontrolować u lekarza. Wykonanie badania moczu, stężenie kreatyniny, czy USG układu moczowego pozwolą określić przyczynę bólu.

Fot. iStock

Ból nerek – jak sobie pomóc?

Często pojawia się pytanie, jak sobie pomóc, gdy pojawia się ból nerek? Doraźnie można ratować się zażyciem niesteroidowych leków przeciwzapalnych, czy preparatów o działaniu rozkurczowym. Pomocne mogą być ciepłe okłady lub rozluźniająca ciepła kąpiel, jednak dolegliwości, zwłaszcza gdy trwają długo lub przybierają na sile, zawsze należy skonsultować z lekarzem.

źródło: www.mp.pl, www.dbajonerki.pl ,zdrowie.wprost.pl

Choroby Zdrowie

Poznajcie niebywałą moc siostry stokrotki – arniki górskiej!

Agnieszka Żukowska
Agnieszka Żukowska
7 kwietnia 2020
Fot. iStock

Arnika górska to jedna z najbardziej skutecznych roślin stosowana w leczeniu homeopatycznym. Jej znakomite właściwości znają wszyscy, którzy nie raz zmagali się z siniakami, obrzękami, czy bólami po urazach. Warto przypomnieć sobie wszystkie jej zalety, zwłaszcza wiosną, bo ma niebywale szerokie zastosowanie.

Arnika górska (arnica montana)  to bylina z rodziny astrowatych. Ma żółte złocisto-pomarańczowe kwiaty, rośnie przede wszystkim w górzystych i pagórwkowatych rejonach Europy Środkowej, w Polsce głównie w Karkonoszach, Bieszczadach, Górach Świętokorzyskich i na dolnym Śląsku i objęta jest ścisłą ochroną.

Jej prozdrowotne właściwości odkryto już w średniowieczu, a współczesne badania potwierdziły jej lecznicze właściwości.  Arnika górska zawiera bowiem wiele substancji, które działają  m.in. przeciwzapalnie, przeciwbólowo, przeciwobrzękowo, przeciwgrzybiczo, przeciwbakteryjnie i uszczelniająco na naczynia krwionośne. Na dodatek stężenie tych związków jest bardzo wysokie. Do najważniejszych należą laktony seskwiterpenowe, helenalina i 11,13-dihydrohelenalina oraz ich estry, które blokują aktywność białka odpowiedzialnego za wytwarzanie substancji zapalnych. Arnika górska jest również bogatym źródłem flawonoidów, kwasów fenolowych i poliacetylenów. Co to oznacza i jak możemy korzystać z jej wszechstronnych właściwości?

STOSOWANIE ZEWNĘTRZNE

Preparaty z arniki stosujemy przede wszystkim zewnętrznie, w postaci kremu, żelu, maści, okładu. Naparu z suszonych kwiatów arniki oraz nalewki arnikowej (Tinctura arnicae), używa się do robienia okładów i płukania jamy ustnej.

STOSOWANIE WEWNĘTRZNE

Lekiem zawierającym ekstrakt z arniki, który można stosować doustnie są granulki homeopatyczne Arnica montana. W takiej postaci Arnica montana stosowana jest również u kobiet w ciąży, podczas  przygotowania do porodu, ponieważ uszczelnia naczynia krwionośne i przyspiesza gojenie się krocza. Lek stosuje się również dla wzmocnienia terapii. Im szybciej zastosujemy takie połączenie, tym lepszy będzie efekt leczenia.

Na jakie dolegliwości i choroby działanie arniki jest najskuteczniejsze? O to spis jej największych osiągnięć w leczeniu i cały wachlarz dolegliwości, w których może zdecydowanie pomóc.

STŁUCZENIA, SINIAKI I KRWIAKI

Ogromną zaletą tej rośliny jest fakt, iż jej kwiat (koszyczek) zawiera ponad 150 związków czynnych! Najważniejszą grupą są laktony seskwiterpenowe (0,2-0,8 proc.) – substancje litofilne – warunkujące wykorzystanie arniki jako leku odkażającego, przeciwzapalnego oraz przeciwreumatycznego. Wydzielona z kwiatów laktozy helenalina, oprócz silnych właściwości przeciwzapalnych, hamuje z kolei agregację płytek krwi ( ich zlepiania) i wykazała działanie przeciwbakteryjne i przeciwgrzybiczne.

Preparaty z arniki górskiej są najskuteczniejsze, gdy zostaną zastosowane natychmiast po doznaniu urazu. Użyte na siniaki, krwiaki które już powstały, przyspieszą ustępowanie wysięku.

SKRĘCENIA

Narastanie opuchlizny i wysięku, które powstały na wskutek skręcenia stawu, idealnie hamuje żel ze świeżej arniki albo okład nasączony naparem z niej.

Dobrze mieć pod ręką lub w telefonie szybki przepis:

3 łyżeczki arniki zalewamy szklanką wrzątku i zaparzamy przez 30 minut. Okład powinien być przykładany 3 razy dziennie na 15 minut.

Warto zintensyfikować leczenie homeopatycznym preparatem Arnica montana zastosowanym doustnie.

BÓLE MIĘŚNI

Przeciwbólowe i relaksujące działanie substancji zawartych w arnice sprawia, że znakomicie niesie pomoc przy bólach i zmęczeniu mięśni po wysiłku fizycznym. Zakwasy ustępują szybciej,  jeśli po treningu zażyjemy doustnie Arnica monatana. Środek ten warto też zażyć prewencyjnie, gdy taki intensywniejszy wysiłek dopiero planujemy, m.in. wycieczkę górską albo spływ kajakowy. Zdecydowanie zapobiegnie to przemęczeniu mięśni i zmniejszy ryzyko urazów. Granulki homeopatyczne Arnica montana można zacząć przyjmować profilaktycznie już kilka dni przed wyjazdem, kiedy mięśnie jeszcze nie przyzwyczaiły się do zwiększonego wysiłku. Lek działa przeciwzapalnie, chroni naczynia krwionośne, dzięki czemu skutki uboczne zwiększonej aktywności będą mniej dokuczliwe. Znakomitym lekarstwem na obolałe mięśnie jest również ARNICREME. W ostatnim czasie w aptekach dostępny jest krem z zawartością 7% wyciągu ze świeżej Arnica montana, który doskonale nadaje się do masażu zmęczonych mięśni przynosząc ulgę w zakwasach. Najlepsze skutki odniesiemy stosując ARNICREME zaraz po wystąpieniu objawu.

Fot. Materiały prasowe

OBRZĘKI STAWÓW

Maści i żele z ekstraktem z arniki wspomagają leczenie zapaleń stawów, także reumatoidalnych, i zwyrodnień. Substancje zawarte w arnice zmniejszają ból i sztywność charakterystyczne dla tych schorzeń. Dlatego warto je stosować równolegle z leczeniem przepisanym przez lekarza prowadzącego.

ROZSZERZONE NACZYNKA

Ekstrakty arniki łatwo przenikają przez naskórek i docierają do włosowatych naczynek krwionośnych, powodując ich obkurczenie i wzmacniając ścianki. Stosowanie kosmetyków i maści z arniką nie sprawi, że rozszerzone naczynka znikną zupełnie, ale doprowadzi do tego, że po pewnym czasie staną się one mniej widoczne, a nowe pajączki przestaną się pojawiać.

ŻYLAKI

Substancje czynne z ekstraktów pozyskiwanych z arniki bardzo dobrze przenikają przez naskórek, docierając do głębiej położonych warstw skórnych. Wyciągi z tej rośliny zastosowane zewnętrznie powodują wzrost aktywności fibrynolitycznej krwi oraz zapobiegają powstawaniu zakrzepów żylnych, m.in. przeciwdziałając małopłytkowości.

OPARZENIA

Preparaty z arniki doskonale sprawdzają się w przypadku oparzeń mniej głębokich (I stopnia). Poprawa krążenia w drobnych naczyniach krwionośnych oraz bakteriostatyczne i bakteriobójcze właściwości arniki przyczyniają się do szybszego gojenia i regeneracji uszkodzonych tkanek. Uwaga – w przypadku oparzeń, które powodują rany otwarte, preparaty z arniki są jednak przeciwwskazane.

UKĄSZENIA

Zawarte w arnice substancje czynne działają przeciwbólowo, zmniejszają też obrzęk powstały w reakcji na działanie jadu na przykład komara lub meszki. Efekt przeciwbólowy i przeciwobrzękowy można podnieść zażywając dodatkowo homeopatyczny preparat Arnica montana doustnie.

ZAPALENIA DZIĄSEŁ I AFTY

Laktony seskwiterpenowe (helenalina) i flawonoidy zawarte w arnice mają właściwości bakteriostatyczne i bakteriobójcze, a także przeciwgrzybicze, dlatego sprawdzają się doskonale            w leczeniu chorób jamy ustnej – zapaleń i owrzodzeń dziąseł i aft. Ekstrakt z arniki jest składnikiem wielu preparatów stomatologicznych (płynów do płukania, żeli). Przy aftach i innych zapaleniach jamy ustnej, można też płukać usta naparem z kwiatów arniki górskiej.

Oto przepis:

1 łyżkę suszu zalewamy szklanką wrzątku i zaparzamy przez 20 minut, a ostudzonym płynem, po odcedzeniu, płuczemy usta 2-3 razy dziennie.

Przeciwwskazaniami w zewnętrznym stosowaniu preparatów z arniki, są przede wszystkim uczulenia na rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae). Należy również unikać stosowania preparatów z arniki na otwarte rany, rozległe obtarcia naskórka i ostre stany zapalne skóry, gdyż mogą wywołać silne podrażnienie tkanek.

Tak jak zdecydowanie warto zaopatrzyć domową apteczkę w preparaty przygotowane na bazie arniki, tak z całą pewnością zalecamy dokładne sprawdzenie, czy do ich produkcji został użyty prawdziwy ekstrakt z arniki górskiej.

Fot. iStock


Artykuł sponsorowany


Zobacz także

„Przepraszam, że moje dziecko zarazi twoje. Nie miałam wyjścia, to nie moja wina”

Sześć sygnałów, które mówią, że pijesz za dużo

5 kilo ‚w dół’ robi wielką różnicę. Sprawdź, co stanie się z twoim ciałem, gdy pozbędziesz się niepotrzebnych kilogramów