Dieta Zdrowie

Cytron (Ręka Buddy) – niezwykły owoc wykorzystywany w kuchni i kosmetyce. Można uprawiać go w doniczce

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
13 września 2021
Cytron (Ręka Buddy)
Fot. iStock
 

Cytron, zwany najczęściej Ręką Buddy lub cedratem, to owoc egzotyczny, który zachwyca wyglądem. Choć u nas wciąż jest rzadkością, zdecydowanie przyciąga w sklepach uwagę charakterystycznych kształtem. Poza nim cytron wyróżnia się zawartością cennych dla zdrowia substancji. Uważany jest również za symbol szczęścia.

Cytron — jak wygląda ten egzotyczny owoc?

Cytron (Citrus medica L. var. sarcodactylis) jest uważany za pierwszy cytrus znany ludzkości. Pochodzi on najprawdopodobniej z Indii, a obecnie uprawiany jest głównie w Azji. Tam traktuje się go jako symbol szczęścia i powodzenia, także finansowego.

Cytron krzew lub niewielkie, wiecznie zielone drzewo, które osiąga maksymalną wysokość do 3 m. Podobnie jak inne cytrusy, cytron ma krzaczasty pokrój i kolczaste, sztywne pędy. Pojawiają się na nich duże, skórzaste liście, w kolorze nasyconej zieleni. Cytron ma wiele odmian, ale zdecydowanie do najpopularniejszej, ze względu na intrygujący wygląd, zaliczamy odmianę Fingered, czyli tzw. Rękę Buddy. Jej wygląd kojarzy się z dłonią ze względu na kształt palczastych wyrostków owocu, lub też mackami ośmiornicy.

Cytron (Ręka Buddy)

Fot. iStock/Cytron (Ręka Buddy)

Owoce cytronu osiągają długość do 30 cm i mogą ważyć nawet 2,5 kg. Owoce odmiany Ręka Buddy cieszą oczy intensywnie żółtym kolorem skórki, która stanowi nawet 70% owocu, zawiera niewiele miąższu, a reszta to głównie niejadalna biała, gorzka wyściółka wewnętrzna. Cytrony ogólnie zawierają niewiele mało soczystego i kwaśnego miąższu. Skórka wydziela intensywny i przyjemny aromat, dzięki czemu wykorzystuje się ją na różne sposoby.

Czy można w polskich sklepach kupić ten egzotyczny owoc? Tak, ale jest to bardzo trudne zadanie. Ręka Buddy jest raczej rzadkim okazem do kupienia w sklepach internetowych. Jeśli uda się już trafić na owoc cytronu, należy liczyć się z kosztem kilkudziesięciu złotych za sztukę. O wiele łatwiej jest kupić kandyzowaną skórkę tego owocu (100 g za ok. 3-4 zł). Można również zakupić drzewko w doniczce, które, przy odpowiedniej pielęgnacji i odrobinie szczęścia, może wydać jadalne owoce.

Cytron (Ręka Buddy)

Fot. iStock/Cytron (Ręka Buddy)

Cytron — co w nim znajdziemy?

Cytron wydziela niezwykły zapach, który przybiera na sile w czasie dojrzewania owoców. Jest on efektem zawartości w owocach olejków eterycznych (m.in. limonen), które doceniono w produkcji perfum, odświeżaczy powietrza, kremów i toników do twarzy, mydeł, odżywek do włosów, szamponów i innych kosmetyków.

Cytron obfituje witaminy, minerały i związki bioaktywne, które wywierają istotny wpływ na zdrowie. W jego składzie znajdziemy mi.in.: witaminy C, A i E, PP, oraz minerały takie jak potas, wapń, żelazo, fosfor. Obecne są w nim również flawonoidy o właściwościach antyoksydacyjnych i przeciwzapalnych, kwasy organiczne i aminokwasy. Saponiny działają m.in. wykrztuśne, moczopędne, przeciwzapalne i przeciwbakteryjne, natomiast fitosterole wpływają na zahamowanie wchłaniania cholesterolu w jelicie. Obecna w Ręku Buddy hesperydyna jest cenionym składnikiem leków na żylaki, hemoroidy, wspiera również prawidłowe krążenie krwi w organizmie. Glikozydy odgrywają ważną rolę dla prawidłowej pracy serca.

Cytron — zastosowanie

Obecność związków bioaktywnych w cytronie sprawia, że jest on wartościowym wsparciem w leczeniu chorób przewlekłych i obniżaniu ryzyka rozwoju chorób cywilizacyjnych. Cytron wspiera w diecie stosowanej przeciwko otyłości, cukrzycy, nadciśnieniu i miażdżycy, oraz chorobom nowotworowym. W Chinach wykorzystywano go w medycynie ludowej do leczenia bólów brzucha i głowy, reumatyzmu i zapalenia stawów innego pochodzenia, likwidacji obrzęków. Cytron, podobnie jak inne cytrusy, stosowany był do łagodzenia przebiegu infekcji górnych dróg oddechowych i przeziębień.

Sok z cytronu można dodawać do herbat czy napojów, a jego aromatyczna skórka po usunięciu niejadalnych białych włókien nadaje się do kandyzowania (prażenia w cukrze), a następnie trafia do wypieków. Świeża skórka podkreśla smak potraw kuchni Dalekiego Wschodu, można ją dodać również do dżemów i owocowych musów. Ususzona sprawdzi się jako naturalny odświeżacz powietrza, odwieszona w woreczku np. w szafie. Na Korsyce wytwarza się z niej tradycyjny likier Cedratine.

Cytron (Ręka Buddy)

Fot. iStock/Cytron (Ręka Buddy)

Cytron w doniczce

Cytron to roślina, którą można uprawiać w domu w doniczce. Wymagania ma podobne do innych doniczkowych cytrusów, które są częstą ozdobą polskich domów. Drzewku służą letnie temperatury i  słońce, a przy tym systematyczne podlewanie. Latem można przenieść doniczkę z cytronem do tarasu, ogrodu lub na słoneczny balkon. Podczas zimowych miesięcy temperatura powinna się wahać w przedziale ok. 12-15°C, nie spadając poniżej 5-8°C. Choć nie zawsze jest to proste zadanie, odpowiednio pielęgnowana roślina może wydać owoce, które są niecodzienną ozdobą salonu oraz wydzielają piękny świeży zapach.


źródło: dietetycy.org.pl , www.e-ogrodek.pl 

Dieta Zdrowie

Bóle brzucha, biegunki i wzdęcia to jedne z objawów SIBO. Co trzeba o nim wiedzieć?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
13 września 2021
SIBO objawy
For. iStock
 

Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, czyli SIBO, powoduje objawy, które wpływają na obniżenie komfortu życia. Jest to dokuczliwa dolegliwość objawiająca się zaburzeniami trawienia, wchłaniania, oraz motoryki jelitowej. SIBO jest znacznie mniej znane niż np. alergia na gluten, czy różne nietolerancje pokarmowe, ale potrafi mocno dokuczyć. Czym dokładnie jest zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego i jakie objawy daje SIBO?

SIBO — co to za zaburzenie?

Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, zwany w skrócie SIBO (small intestinal bacterial overgrowth), to stan wywołany przez nadmierną kolonizację jelita cienkiego bakteriami bytującymi w okrężnicy. Bakterie te są konieczne do rozkładania resztek pokarmowych. Zazwyczaj w jelicie cienkim znajduje się niewiele bakterii, ale gdy większa ich ilość zaczyna się przedostawać, mimo naturalnych barier (sok żołądkowy, żółć, enzymy trzustkowe, naturalne ruchy jelit, zastawka krętniczo-kątnicza), dochodzi do zaburzeń składu mikroflory w jelicie cienkim i rozwija się SIBO.

SIBO powoduje objawy ze strony przewodu pokarmowego, które przypominają objawy zespołu jelita nadwrażliwego (IBS).

SIBO objawy

Fot. iStock/SIBO objawy

Objawy SIBO  

Jelito cienkie jest najdłuższym odcinkiem układu pokarmowego, który umożliwia wchłanianie do krwiobiegu składników odżywczych z pożywienia i dostarczenie ich do całego organizmu. Gdy przedostają się do niego bakterie, których nie powinno tam być, dochodzi do fermentacji węglowodanów w jelicie cienkim i pojawiają się objawy SIBO. Są one dokuczliwe i utrudniają codzienne funkcjonowanie, wpływając nie tylko na samopoczucie, ale w dłuższej perspektywie także na stan zdrowia.

SIBO wywołuje objawy takie jak:

  • bóle brzucha;
  • wzdęcia, nadmierne gromadzenie i oddawanie gazów;
  • uczucie pełności w brzuchu;
  • biegunki — często biegunki tłuszczowe;
  • u części chorych dochodzi do powiększenia obwodu brzucha i wyczuwalnego poszerzenia pętli jelitowych.

W zaawansowanej postaci SIBO objawy mogą dotyczyć utraty masy ciała, niedoboru witamin rozpuszczalnych w tłuszczach i witaminy B12: niedokrwistości megaloblastycznej, hipoalbuminemii (zbyt niskie stężenie albumin (białek) we krwi).

SIBO objawy

Fot. iStock/SIBO objawy

Objawy SIBO a diagnostyka

Objawy wskazujące na SIBO wymagają kontroli u specjalisty. Podejrzenie zespołu rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego musi zostać potwierdzone odpowiednimi badaniami. W tym przypadku niewielką wartość diagnostyczną ma badanie endoskopowe i ocena histologiczna wycinków jelita cienkiego. U większości osób skarżących się na objawy SIBO nie stwierdza się zmian patologicznych.

O wiele bardziej istotne są testy oddechowe. Ich przydatność opiera się na wiedzy, że komórki w organizmie człowieka nie wytwarzają wodoru i metanu, które powstają w procesie fermentacji. A to wskazuje na ich pochodzenie z obecności pewnych drobnoustrojów. Powstające w trakcie fermentacji gazy wchłaniane są do krwi, po czym wydalane z wydychanym powietrzem.

Testy oddechowe przy SIBO przeprowadza się po podaniu pacjentowi 75 g glukozy lub 10 g laktulozy rozpuszczonych w 250 ml. W wydychanym powietrzu, po upływie określonego czasu, mierzy się stężenie zarówno wodoru, jak i metanu.

SIBO rozpoznaje się na podstawie zwiększenia stężenia wodoru o ≥20 ppm w stosunku do wartości wyjściowej w ciągu 90 minut. Z kolei stężenie metanu 10 ppm w dowolnej chwili testu świadczy o kolonizacji metanogenami, które nie są bakteriami. W tej sytuacji mówi się nie o SIBO, ale stosuje się określenie „zespół rozrostu metanogenów w jelitach” (IMO).

SIBO objawy

Fot.iStock/SIBO objawy

Aby testy były miarodajne, pacjent powinien pamiętać o kilku ważnych zasadach:

  • przede wszystkim nie należy przyjmować antybiotyków na 4 tygodnie, a leków prokinetycznych i przeczyszczających co najmniej 1 tydzień przed wyznaczonym terminem testów;
  • w dniu poprzedzającym należy unikać spożywania pokarmów fermentujących;
  • należy zachować 8–12-godzinny post;
  • należy unikać palenia tytoniu;
  • niewskazany jest intensywny wysiłek fizyczny przed testami.

Leczenie SIBO

W leczeniu SIBO ważna jest odpowiednio dobrana terapia antybiotykami, która trwa około 2-3 tygodnie. Ponieważ często  zdarza się nawrót zespołu rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego po antybiotykoterapii, profilaktycznie stosuje się leczenie antybiotykiem z innej grupy. Dla opanowania SIBO ważna jest także zmiana diety, szczególnie ograniczenie produktów podlegających fermentacji i pokarmów o małej zawartości błonnika. Należy unikać polialkoholi (sorbitolu, ksytlitolu czy erytrytolu), fermentujących słodzików (np. sukraloza), oraz prebiotyków (np. inuliny). Ponieważ samodzielne wdrożenie takiej diety bywa problematyczne, warto zwrócić się o pomoc do dietetyka.

źródło:  www.mp.pl 

Dieta Zdrowie

Jak zbudować przytulny salon?

Redakcja
Redakcja
13 września 2021

Jesień za pasem. Pogoda często nie sprzyja długiemu przebywaniu na zewnątrz. Coraz częściej zaszywamy się w domowym salonie na kanapie, by zregenerować siły, wypocząć lub spędzić nieco czasu z bliskimi. Warto zbudować sobie piękną przestrzeń, by relaks w zaciszu własnych czterech ścian stał się przyjemnością. A do tego naprawdę nie trzeba przeprowadzać wielkiej rewolucji. Jak stworzyć salon przyjazny użytkownikom? Co może się przydać, żeby domowe wnętrza stały się naprawdę ciepłe i przytulne? O tym opowiemy w dalszej części tekstu.

Salon – wypoczynkowe centrum domu

Pokój dzienny to jedno z najważniejszych wnętrz w każdym domu. Dlaczego? To właśnie w nim przecinają się ścieżki wszystkich domowników oraz zapraszanych przez nich gości.

W salonie zasiada się przed telewizorem lub konsolą. W nim się czyta lub bawi z dziećmi. To również tam zaprasza się bliższych lub dalszych znajomych na rozmowy albo eleganckie imprezy. Salon tętni życiem jako najbardziej rekreacyjno-reprezentacyjna część domu.

Jaki zatem powinien być, żeby jak najlepiej spełniać powierzone mu role? Przede wszystkim musi być wygodny, nastrojowy i przytulny. Aby osiągnąć taki efekt, same podstawowe elementy wyposażenia nie wystarczą. Trzeba zainwestować w ciekawe dodatki.

Budowanie nastroju – o czym pamiętać?

Salon może być naprawdę piękny i funkcjonalny zarazem, jeśli wprowadzi się do niego odpowiednie akcesoria, jak choćby dekoracje do domu od Dekoori.pl.

Trzeba je umiejętnie wykorzystać, by podkreślić styl konkretnej aranżacji, ale też zbudować spójną wizualnie przestrzeń, przyjazną dla użytkowników. Jakie produkty warto wybrać?

Kolor a relaks w salonie

Podstawą dla przytulnego salonu są kolory. To od nich zależy w dużej mierze postrzeganie danej przestrzeni. Jeśli pragnie się stworzyć miejsce przyjazne użytkownikom, idealne do swobodnej rekreacji i wypoczynku, najlepiej wybrać barwy ciepłe oraz naturalne surowce.

Świetnie sprawdzają się choćby kolory ziemi i zieleń, przełamane naturalnym drewnem. Jeśli natomiast wnętrze samo w sobie jest dość surowe i chłodne w kolorystyce, warto wprowadzić do niego delikatne dodatki (np. zasłony lub poduszki na kanapę) w ciepłych odcieniach, które wizualnie ocieplą wnętrze.

Tekstylia – budowanie nastroju i ciepła

Tkaniny to podstawa dla zbudowania przytulnego salonu. Dzięki nim wnętrze staje się przyjemne i ciepłe w odbiorze.

Oprócz koców na sofach, które nie tylko pięknie się prezentują, ale dają też realne ciepło w chłodne, jesienne wieczory, warto również wprowadzić do wnętrza dywany na podłogi, zasłony w oknach oraz eleganckie, dekoracyjne poduszeczki na kanapach. Dzięki nim podnosi się funkcjonalność wnętrza i poprawia jego walory estetyczne.

Oświetlenie – inne oblicze salonu

Nie da się zbudować przytulnego salonu bez zadbania o odpowiednie oświetlenie wnętrza. Jakie powinno być światło w pokoju dziennym? Wszystko zależy od tego, do czego przestrzeń jest na co dzień wykorzystywana.

Jeśli salon służy wyłącznie do rekreacji, wówczas warto wykorzystać w nim lampy dające ciepłe, rozproszone światło, sprzyjające przyjemnemu regenerowaniu sił. Przydadzą się oprawy sufitowe i stojące, a także dekoracyjne lampki LED, na przykład w formie tak lubianych obecnie cotton balls.

Jeżeli jednak pokój dzienny to także miejsce do pracy, wówczas niezbędne będzie dodatkowo dobre oświetlenie zadaniowe, np. lampa stołowa z żarówką, emitującą światło zimno białe, poprawiające koncentrację.

Rośliny – miejska dżungla wewnątrz domu

Wypoczynek na świeżym powietrzu jesienią i zimą nie jest tak przyjemny jak w sezonie letnim. Nie oznacza to jednak, że nie da się przyjemnie relaksować w otoczeniu roślin również w tym okresie.

Wystarczy bowiem wprowadzić do salonu nieco więcej zieleni. Piękne okazy w donicach udekorują przestrzeń, sprawią, że stanie się ona przytulniejsza, a nam dadzą namiastkę wakacji, gdy za oknami zrobi się szaro, buro i nieprzyjemnie.

Przytulny salon – funkcjonalność i piękno do każdego wnętrza

Budowanie przyjemnego i przytulnego salonu wymaga zadbania o detale. Nie oznacza bynajmniej konieczności przeprowadzania kosztownego remontu. Czasami wystarczy bowiem zainwestować w niewielkie, ale piękne dodatki, by diametralnie odmienić oblicze pokoju dziennego.


Zobacz także

Olejek z drzewa herbacianego - na twarz, ciało

Olejek z drzewa herbacianego. W czym może pomóc i w jaki sposób go stosować?

Noworoczne zasady żywieniowe. Postanowienie – zdrowsze tłuszcze w diecie, zdrowszy organizm!

Noworoczne zasady żywieniowe. Postanowienie – zdrowsze tłuszcze w diecie, zdrowszy organizm!

Pokrzywa zwyczajna, żegawka, indyjska , na włosy, herbata

Pokrzywa na obrzęki, anemię i słabe włosy. Dlaczego jeszcze warto sięgać po pokrzywę?