Choroby Dieta Zdrowie

Reumatoidalne zapalenie stawów – podstępna choroba, która może prowadzić do trwałego kalectwa

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
22 kwietnia 2020
Reumatoidalne zapalenie stawów - objawy, leczenie, dieta
Fot. iStock
 

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to podstępna choroba, która atakuje znienacka i wprowadza w życie chorego wiele bólu. W zaawansowanym stadium może prowadzić do niepełnosprawności. Czym dokładnie jest reumatoidalne zapalenie stawów, jakie ma objawy i w jaki sposób wpływa na nie dieta i leczenie?

Reumatoidalne zapalenie stawów – czym jest ta choroba?

Reumatoidalne zapalenie stawów, zwane kiedyś gośćcem, zanim zaatakuje, rozwija się po cichu latami. Najczęściej dotyka ono kobiety, które cierpią z jej powodu trzykrotnie częściej, niż mężczyźni. Zazwyczaj pojawia się między 30. a 50. rokiem życia w przypadku kobiet, choć nie jest to reguła. U mężczyzn natomiast ryzyko zachorowania na RZS wzrasta wraz z wiekiem.

Reumatoidalne zapalenie stawów atakuje stawy oraz narządy. Powstają w nich i rozwijają się stany zapalne, które bez leczenia doprowadzają do zniszczenia stawów i niesprawności. W ciężkich przypadkach choroby może dochodzić do  uszkodzenia różnych narządów i śmierci. Nie można wyleczyć RZS, ale podjęcie jak najwcześniej odpowiednich działań (leki, dieta) pozwala zahamować postęp choroby, zapobiega jej powikłaniom. Dzięki temu pacjent może zachować sprawność w jak największym zakresie i normalnie funkcjonować.

Reumatoidalne zapalenie stawów - objawy, leczenie, dieta

Fot. iStock

Reumatoidalne zapalenie stawów – przyczyny

Nie wiadomo, co dokładnie wywołuje RZS, ale ustalono, jakie czynniki wpływają na zwiększenie ryzyka jej rozwoju:

  • zauważono predyspozycję do występowania RZS u osób blisko spokrewnionych. Nie oznacza to, że jeśli rodzic chorował na RZS, dziecko na pewno zachoruje, ale ryzyko wzrasta nawet pięciokrotnie;
  • niewłaściwa praca układu odpornościowego poprzez niszczenie własnych tkanek;
  • zakażenie niektórymi bakteriami i wirusami może rozpocząć proces zapalny;
  • palenie papierosów – palacze chorują częściej i ciężej na RZS, w porównaniu do osób niepalących;
  • przeżycie silnego stresu również może mieć wpływ na rozwój RZS.

Reumatoidalne zapalenie stawów – objawy

Objawy powodowane przez reumatoidalne zapalenie stawów są bardzo charakterystyczne. Choroba atakuje te same stawy po obu stronach ciała. Najpierw zajmuje stawy stóp i dłoni, często przechodząc dalej, nawet zajmując stawy kręgosłupa. Rzadziej dochodzi do zapalenia jednego dużego stawu, lub przemieszczającymi się bólami różnych stawów.

Reumatoidalne zapalenie stawów – objawy ze strony stawów

Ze strony stawów RZS powoduje objawy takie jak:

  • ból i sztywność – dokuczają najbardziej po przebudzeniu lub okresu spoczynku, gdy staw nie wykonuje ruchów dłuższy czas. Wynika to z nagromadzenia płynu zapalnego i obrzęku tkanek w zajętym stawie;
  • obrzęk – któremu może towarzyszyć wysięk;
  • tkliwość stawu na ucisk – można to zauważyć np. podczas uścisku dłoni;
  • ograniczenie ruchomości –  chorym stawem nie można wykonać pełnego zakresu ruchów. Po latach trwania choroby bez leczenia, upośledzenie utrwala się;
  • deformacja stawów – pojawia się w efekcie wieloletniego trwania choroby.
Reumatoidalne zapalenie stawów - objawy, leczenie, dieta

Fot. iStock

Reumatoidalne zapalenie stawów – objawy pozastawowe 

Powyższym objawom ze strony stawów mogą towarzyszyć objawy podobne do grypy: bóle mięśni, stan podgorączkowy, osłabienie, utrata apetytu. Ponieważ choroba może atakować różne narządy, w zaawansowanej postaci mogą pojawić się objawy takie jak:

  • guzki reumatoidalne – bezbolesne guzki podskórne w okolicy stawów, rzadziej w narządach wewnętrznych;
  • mogą pojawić się problemy kardiologiczne – miażdżyca, zawał, niewydolność serca, zapalenie osierdzia, kardiomiopatia, uszkodzenie zastawek serca;
  • chorby płuc –  zapalenie opłucnej i śródmiąższowe zapaleniu płuc;
  • osteoporoza – którą przyspieszają steroidy stosowane w leczeniu RZS;
  • ze strony oczu – zespół suchości wywołany zapaleniem spojówek, rzadko dochodzi do problemów z widzeniem.
  • ze strony nerwów – tzw. zespół kanału nadgarstka; ucisk na rdzeń kręgowy w odcinku szyjnym kręgosłupa;
  • uszkodzenie nerek – należy regularnie kontrolować stan nerek przy RZS;
  • zaburzenia hematologiczne – umiarkowana niedokrwistość (anemia), nieprawidłowa liczba białych krwinek, zwiększenie liczby płytek krwi, powiększenie węzłów chłonnych i śledziony. RZS zwiększa ryzyko rozwoju chłoniaków.

Reumatoidalne zapalenie stawów – badania

Aby rozstrzygnąć, czy powodem problemow jest reumatoidalne zapalenie stawów, pomocne są badania, takie jak:

  • RF (czynnik reumatoidalny) stwierdza się u 70–80% chorych,
  • Anty-CCP (przeciwciała przeciwko cyklicznemu cytrulinowanemu peptydowi) – występują niemal wyłącznie w RZS;
  • Wskaźniki zapalne OBCRP, oraz zmiany w morfologii krwi.
  • badania obrazowe – zdjęcia radiologiczne (RTG), rezonans magnetyczny (RM) i ultrasonografia (USG) chorobowo zmienionych stawów.
Reumatoidalne zapalenie stawów - objawy, leczenie, dieta

Fot. iStock

Reumatoidalne zapalenie stawów – leczenie 

Zdiagnozowane reumatoidalne zapalenie stawów wymaga leczenia, by zahamować postęp choroby. Im wcześnie pacjent zgłosi się z objawami do lekarza, tym skuteczniejsze jest leczenie i tym większa szansa na sprawność. Szczególny nacisk kładzie się na dobrane leczenie farmakologiczne, o którym decyduje reumatolog . Najczęściej zaleca się stosowanie:

  • leków modyfikujących przebieg choroby (LMPCh), które łagodzą objawy i hamują niszczenie stawów;
  • glikokortykosteroidów, które szybko zmniejszają objawy zapalenia stawów i hamują proces ich niszczenia,
  • niesteroidowe leki przeciwzapalne – wspomagająco w walce z bólem i sztywnością stawów;
  • przeciwbólowe
  • leki biologiczne – zarezerwowane dla pacjentów, którym nie pomagają syntetyczne farmaceutyki.

Pacjentom, poza leczeniem farmakologicznym zaleca się także rehabilitację, a znacznie rzadziej leczenie chirurgiczne.

Reumatoidalne zapalenie stawów – dieta

Dieta wątrobowa - przepisy, zasady, co jeść

Fot. iStock

Dieta przeciwzapalna przy chorobie takiej jak reumatoidalne zapalenie stawów nie odwróci jej skutków, ale jest stosowana pomocniczo jako element łagodzenia postępu RZS. W jej zaleceniach powinny znaleźć się przede wszystkim produkty wpływające na zmniejszenie stanu zapalnego:

  • tłuste ryby morskie przynajmniej 2 razy w tygodniu – bogate w kwasy omega-3, które zmniejszają stężenie parametrów zapalnych, takich jak CRP czy interleukina-6;
  • 500–700 g warzyw oraz 300–500 g owoców w ciągu dnia. Owoce i warzywa to źródło antyoksydantów neutralizujących wolne rodniki i wspierających kład immunologiczny;
  • oliwa z oliwek –  w jej składzie obecny jest oleocanthal korzystnie działający w leczeniu RSZ. Potwierdzają to badania opublikowane w 2015 roku w „Journal of Nutritional Biochemistry” i „European Journal of Nutrition”;
  • orzechy i nasiona – to źródło jednonienasyconych kwasów tłuszczowych (MUFA), które podobnie jak kwasy omega-3 wykazują działanie przeciwzapalne;
  • rośliny strączkowe – zawierają cenne składniki o właściwościach antyoksydacyjnych i przeciwzapalnych;
  • produkty bogate w żelazo –  czerwone mięso, nasiona roślin strączkowych oraz warzywa o zielonych liściach. RZS często towarzyszy anemia;
  • produkty bogate w wapń – zapobiega osteoporozie. Wapń znajdziemy w mleku i jego przetworach (jogurt, kefir, maślanka i sery), zawierają go także warzywa o zielonych liściach, migdały, sardynki.
  • produkty bogate w witaminę D –  u chorych na RZS wykazano małe stężenie witaminy D w surowicy w porównaniu z osobami zdrowymi. Witaminę D znajdziemy w rybach takich jak: śledź, łosoś i makrela. Najwięcej witaminy D powstaje jednak w skórze na skutek działania promieni słonecznych.

Warto także pamiętać, że należy ograniczyć spożycie prozapalnych tłuszczów nasyconych pochodzenia zwierzęcego.

źródło: www.mp.pl ,zdrowie.wprost.pl , www.mp.pl ,ncez.pl 



Choroby Dieta Zdrowie

Cytryna – odchudzi, wzmocni odporność i zadba o urodę. Przy niewielkim wysiłku można uprawiać ją w domu

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
22 kwietnia 2020
Cytryna - właściwości, drzewko z pestki, skierniewicka
Fot. iStock

Cytryna to owoc, bez którego trudno sobie wyobrazić różne napoje, czy domowe specyfiki na przeziębienie. Cytryna to owoc, którego cena nie jest wygórowana, w dodatku właściwości ma wiele, zarówno dla zdrowia, jak i urody. Co więcej, cytrynę można uprawiać w domu, ciesząc się jej kwiatami, a często także owocami.

Cytryna przybyła z Chin do Europy, gdzie uprawiana jest od wieków z sukcesami. Nawet w domu można ją uprawiać z powodzeniem, oczekując kwiatów i owoców.

Ten owalny, żółty owoc, z charakterystycznym, bardzo kwaśnym miąższem nie nadaje się raczej do bezpośredniego spożywania po obraniu ze skórki, ale trudno sobie bez niej wyobrazić herbatę, czy lemoniadę. To także aromatyczny dodatek do ciast i tortów, wspaniale podkreśla także smak ryb czy sałatek. Ale poza zastosowaniem kulinarnym, cytryna ma wiele właściwości dla zdrowia, dla których cenimy ją szczególnie.

Cytryna - właściwości, drzewko z pestki, skierniewicka

Fot. iStock

Cytryna – witaminy i kalorie

Cytryna to skarbnica wielu cennych dla zdrowia witamin i minerałów. Znajdziemy w niej witaminę A, witaminy z grupy B (B1,B2, B3, B5, B6, B9), E. Nie brakuje tu również kojarzonej z cytrynami witaminą C (53 mg/100 g), choć nie należą one wcale do jej najbogatszych źródeł. Poza witaminami, w składzie cytryn znajdziemy minerały takie jak: potas, fosfor, magnez, wapń, żelazo i sód. Jest tu również beta karoten oraz flawonoidy, które cenione są za swoje  właściwości antyoksydacyjne. Antyoksydanty (przeciwutleniacze) to substancje zwalczające szkodliwe działanie wolnych rodników, przyspieszających proces starzenia oraz wpływających na powstawanie nowotworów.

Jeżeli chodzi o kalorie, cytryna jest łaskawa dla figury. W 100 g cytryny znajduje się jedynie 28 kcal, a indeks glikemiczny tego owocu wynosi 30. Ponieważ cytryna nie jest droga – cena a kilogram wynosi ok 7-8 zł, i jest powszechnie dostępna, warto mieć ją stale pod ręką.

Fot. iStock

Cytryna – właściwości dla zdrowia

Usuwa toksyny i wzmacnia odporność

Cytryna znana jest ze swoich własciwości oczyszczających organizm i przywracających równowagę, dzięki swojemu działaniu alkalizującemu. Zaleca się wypijać rano, na czczo sok z połowy cytryny wyciśnięty do szklanki wody. Taki napój poprawia procesy trawienne, poprawia rytm wypróżnień, przyspieszając usuwanie toksyn, i dodaje energii. Cytryna zawiera rutynę, która wykazuje działanie przeciwzapalne, uszczelnia naczynia krwionośne, wzmacnia i przedłuża działanie witaminy C.

Odchudza

Co prawda samo jedzenie cytryny, czy picie soku, jeszcze nikogo spektakularnie nie odchudziło, ale włączenie jej do diety odchudzającej ma zalety. Sok z cytryny pobudza wydzielanie śliny, poprawia trawienie i przyspiesza wypróżnianie, a obecność błonnika wpływa na hamowanie odczuwania głodu. Niewielka kaloryczność sprawia, że sok z cytryny z wodą wesprze szczupłą sylwetkę.

Łagodzi dnę moczanową

Cytryna w domowych kuracjach wykorzystywana jest jako środek m.in. na dnę moczanową. Terapię z sokiem z cytryny zaleca dr Tombak, który jest autorem diety cytrynowej. Dieta ma na celu zmusić nerki do wzmożonej pracy, by wraz moczem usunąć nadmiar kwasu moczowego z organizmu. Sok z cytryny mający działanie odtruwające i alkalizujące, zaleca się w domowych kuracjach pić także przy innych schorzeniach, takich jak: reumatyzm, kamienie nerkowe i żółciowe, osteoporoza, cukrzyca, anemia, nadciśnienie tętnicze.

Łagodzi wybroczyny na skórze

Rutyna ma właściwości przeciwwysiękowe, więc cytryna powinna znaleźć się w diecie osób z tendencją do tworzenia siniaków.

Cytryna na twarz

Cytryna stosowana na twarz ma wiele zalet. Witamina C wspiera na produkcję kolagenu, który odpowiada za wygląd skóry. Wspomniana już rutyna uszczelnia naczynia włosowate, dzięki czemu zapobiega powstawaniu nieestetycznych pajączków na twarzy i zmniejsza te istniejące. Sok z cytryny reguluje wydzielanie sebum, ściąga ją i zapobiega nadmiernemu przetłuszczaniu się skóry. Wykazuje również właściwości złuszczające zrogowaciały naskórek oraz działa wybielająco na przebarwienia. Należy uważać jednak na potencjalne ryzyko uczulenia, które może powodować cytryna stosowana na twarz. Najlepiej jest unikać słońca zaraz po zastosowaniu kosmetyków z sokiem z cytryny w składzie.

Cytryna - właściwości, drzewko z pestki, skierniewicka

Fot. iStock

Cytrynowa maseczka na blizny potrądzikowe i przebarwienia na twarzy

Korzystne działanie dla skóry tej maseczki można zauważyć już po tygodniu stosowania.

Składniki:

1 łyżka miodu
1 łyżka świeżo wyciśniętego soku z cytryny
łyżka świeżej mielonej gałki muszkatołowej
1 łyżka sproszkowanego cynamonu

Przygotowanie:

W miseczce wymieszaj wszystkie składniki, aż utworzą gęstą pastę, która będzie przylegać do twojej skóry. Jeśli mieszanka jest zbyt gęsta, dodaj więcej soku z cytryny.

Tak przygotowaną maseczkę nałóż na miejsca, w których masz blizny lub plamy i pozostaw na 20 minut. Po tym czasie zmyj twarz wodą, osusz i posmaruj kremem nawilżającym. Używaj pasty 2-3 razy w tygodniu, aż blizny zaczną blaknąć (po około tygodniu). Ta maseczka zrobiona z naturalnych składników naprawdę może pomóc skórze, a na pewno jej nie zaszkodzi!

Cytryna i herbata – szkodliwe połączenie 

Cytryna i herbata wielu osobom jawią się jako nierozerwalne połączenie. Tymczasem nie jest to wcale takie dobre dla zdrowia, ze względu na reakcję chemiczną, jaka zachodzi po dorzuceniu cytryny do herbaty. Pokrótce można wyjaśnić, że w liściach herbaty znajduje się glin, a w cytrynie kwas cytrynowy. W chwili połączenia cytryny i herbaty, tworzy się cytrynian glinu, który podejrzewany jest o przyspieszanie rozwoju choroby Alzheimera.

Cytryna w domu – skierniewicka, czy drzewko z pestki?

Z powodzeniem można uprawiać w domu drzewko takie jak cytryna. Najprościej jest kupić odpowiedni okaz w kwiaciarni lub sklepie ogrodniczym, by cieszyć się pięknem rośliny. Często polecana jest cytryna skierniewicka. To drzewko co prawda wyhodowano w USA, ale spopularyzowano je w Skierniewicach, stąd pochodzi nazwa. Cytryna skierniewicka w domu rośnie szybko – roczny przyrost gałązek to nawet 15 cm, więc trzeba ją przycinać. Zazwyczaj osiąga wysokość 1 metra. Odpowiednio pielęgnowana roślina może wydawać dużo białych kwiatów, intensywnie pachnących, więc nie jest to dobra roślina do sypialni. Po kwitnieniu pojawiają się także duże, kwaśne owoce. Cytryna może wyrosnąć także z pestki, choć to wymaga wielkiej cierpliwości. O ile pestka kiełkuje dość szybko, tempo jej wzrostu nie jest zbyt intensywne. W tym przypadku na kwiaty trzeba czekać kilka/kilkanaście lat, a owoce pojawiają się rzadko na takim własnym drzewku.

Cytryna - właściwości, drzewko z pestki, skierniewicka

Fot. iStock

Cytryna z pestki krok po kroku:

  1. Wyjmij ze środka cytryny pestkę i opłucz ją dokładnie.
  2. Lekko natnij ją, by lepiej wchłaniała składniki odżywcze i włóż  na głębokość ok 1,5 cm do doniczki z ziemią i warstwą keramzytu na dnie.
  3. Na doniczkę nałóż folię spożywczą i zrób w niej niewielkie otwory, by zapewnić odpowiednią wilgotność i cyrkulację powietrza.
  4. Doniczkę ustaw na ciepłym parapecie.
  5. Zadbaj o regularne podlewanie, by podłoże było stale wilgotna, ale nie przemoczona. Po kilku tygodniach na powierzchnię powinna wyjść młoda roślina, wtedy można już usunąć folię.

źródło:  zdrowie.gazeta.pl ,www.poradnikzdrowie.pl 

Zobacz także

Ćwicz brzuszki, likwiduj “oponkę” i ciesz się mocnymi mięśniami

Higiena snu, czyli jak zadbać o zdrowy i efektywny wypoczynek

11 przedmiotów w twoim domu, które mogą powodować raka