Choroby Ciąża i poród Zdrowie

Uporczywy świąd skóry w ciąży to poważne ostrzeżenie. Czym jest cholestaza ciążowa i jak można z nią walczyć?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
17 kwietnia 2020
Cholestaza ciążowa - przyczyny, objawy, dieta, leczenie
Fot. iStock/cholestaza ciążowa
 

Cholestaza ciążowa jest komplikacją w przebiegu ciąży, która zagraża zdrowiu nienarodzonego dziecka. Zaburzenie pojawia się dość rzadko, jednak jego możliwe konsekwencje są na tyle poważne, że ciężarne obawiają się usłyszeć taką diagnozę. Czym dokładnie jest cholestaza ciążowa, jakie objawy powoduje i jakie znaczenie ma dieta matki?

Cholestaza ciążowa – przyczyny 

Cholestaza ciążowa to stan, który dotyka zaledwie 4% kobiet ciężarnych. Stan ten wywołuje zastój żółci, wynikający z nieprawidłowości transportu żółci do kanalika żółciowego, jak i gromadzenia się jej wewnątrz komórek wątroby. Przyczyny cholestazy ciążowej, którą zaliczamy do cholestaz wewnątrzwątrobowych, nie zostały dokładnie określone. Zazwyczaj upatruje się jej wystąpienie w czynnikach genetycznych, gdy kobiety w rodzinie również cierpiały na to schorzenie. Bezpośrednio cholestazę wywołuje wzrost poziomu estrogenów i progesteronu u ciężarnych, najczęściej w III trymestrze. Wpływ na zaburzenie mogą mieć także przyjmowane leki, przebyte choroby dróg żółciowych i wątroby (kamica żółciowa, WZW, marskość), oraz przebyte choroby nerek. Warto dodać, że ciąża bliźniacza podnosi ryzyko wystąpienia cholestazy.

Cholestaza ciążowa - przyczyny, objawy, dieta, badania, leczenie

Fot. iStock

Cholestaza ciążowa – objawy

Cholestaza ciążowa i jej objawy ujawniają się ok. 28-32 tygodnia ciąży. Wtedy stężenie progesteronu, który upośledza kurczliwość pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych, w organizmie ciężarnej jest najwyższe. Pierwszym zauważalnym objawem jest świąd skóry przede wszystkim na tułowiu, kończynach, dłoniach i stopach. Na świąd skóry przy cholestazie skarży się ok. 90% pacjentek. Nasilenie świądu zazwyczaj występuje w porze wieczornej oraz w nocy, co przeszkadza ciężarnej w śnie. Zazwyczaj w ciągu miesiąca od wystąpienia świądu, pojawia się żółte zabarwienie skóry, białek oka i błon śluzowych. Mogą niekiedy pojawiać się nudności, wymioty, a USG może wykazać  powiększenie wątroby. Znacznie rzadziej może pojawiać się charakterystycznie wyglądając tłuszczowa biegunka.

Objawy cholestazy utrzymują się od momentu wystąpienia, do 7 dni po porodzie – ustępują samoistnie. Ryzyko nawrotu cholestazy w kolejnej ciąży jest bardzo duże. W kolejnej ciąży objawy, które powoduje cholestaza ciążowa, zauważalne są znacznie wcześniej, ok. 22 tygodnia.

Cholestaza ciążowa - przyczyny, objawy, dieta, badania, leczenie

Fot. iStock

Cholestaza – badania

Aby stwierdzić, że wystąpiła cholestaza ciążowa, konieczne są badania laboratoryjne. Przede wszystkim wykonuje się badanie całkowitego stężenia kwasów żółciowych. Dodatkowo zaleca się sprawdzenie poziomu stężenia:

  • bilirubiny,
  • gammaglutamylotranspeptydazy (GGTP),
  • aminotransferazy (ALAT, AST),
  • fosfatazy alkalicznej (ALP).

Normy wymienionych badań należy sprawdzić w laboratorium, które przeprowadzało ich analizę.

Cholestaza ciążowa – leczenie, dieta 

Cholestaza ciążowa pozwala jedynie na leczenie objawowe. Dąży się w tym przypadku do załagodzenia świądu skóry oraz poprawy parametrów biochemicznych krwi. Zazwyczaj jako pierwszy lek zapisuje się ciężarnej kwas ursodeoksycholowy, który naturalnie występuje w żółci. Kwas ursodeoksycholowy chroni komórki wątroby i reguluje stężenie cholesterolu. Jeżeli ten lek nie przyniesie spodziewanych rezultatów, przepisywane są inne preparaty. W schorzeniu takich jak cholestaza ciążowa, dieta ma ogromne znaczenie.

Cholestaza ciążowa - przyczyny, objawy, dieta, badania, leczenie

Fot. iStock

Cholestaza ciążowa – dieta

Przyszła mama, u której zdiagnozowano cholestazę ciążową, powinna przestrzegać zaleceń:

  • Jeść 5-6 niewielkich posiłków dziennie, z przerwami około 3 godzin. Dzięki temu wątroba będzie odciążona, organizm lepiej przyswoi składniki odżywcze, a ciężarna nie będzie odczuwała głodu.
  • Produkty powinny być łatwostrawne, nieobciążające przewodu pokarmowego. Posiłki należy przygotowywać  poprzez gotowanie w wodzie i na parze, duszone bez obsmażania, pieczone.
  • Z diety należy wykluczyć smażone i surowe pokarmy. Warto sięgać po gotowane, nawet owoce i warzywa.
  • Zrezygnować należy z produktów tłustych, wzdymających (kapusta, kalafior, brukselka, strączkowe, papryka, cebula, szczypiorek, rzodkiewka), o dużej zawartości błonnika (pieczywo pełnoziarniste, kasze gruboziarniste, pełnoziarniste makarony), oraz ostro przyprawionych.
  • Ciężarna powinna ograniczyć tłuszcze, słodycze, napoje słodkie gazowane.

Zasady odpowiednio skomponowanej diety warto omówić z dietetykiem klinicznym lub lekarzem prowadzącym ciążę.

Cholestaza ciążowa a dziecko

O ile cholestaza ciążowa jest uciążliwa dla matki, ze względu na uporczywy świąd, nie stanowi dla niej wielkiego zagrożenia i ustępuje samoistnie po porodzie. Natomiast konsekwencje rozwoju i nasilenia cholestazy mogą okazać się poważne dla dziecka. Najczęściej płodowi zagraża:

  • przedwczesny poród (w ponad połowie przypadków);
  • stres płodowy – zwiększa ryzyko zaistnienia u dziecka w przyszłości różnych problemów zdrowotnych;
  • bradykardia – wolniejsze bicie serca płodu;
  • zabarwienie smółką płynu owodniowego;
  • śmierć w łonie matki.

Aby zapobiec ryzyku komplikacji u płodu, zaleca się nie tylko stosowanie diety i przyjmowanie leków przez matkę, ale i wcześniejszy poród. Lekarz na podstawie oceny indywidualnego przypadku pacjentki decyduje o indukcji porodu siłami natury lub przez cesarskie cięcie, między 36. a 38. tygodniem ciąży.


źródło: www.czytelniamedyczna.pl ,szpitalmadalinskiego.pl ,www.pbkm.pl 

Choroby Ciąża i poród Zdrowie

Zapalenie gardła u dzieci i dorosłych. Przyczyny, objawy i leczenie choroby

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
17 kwietnia 2020
Zapalenie gardła - przyczyny, objawy, leczenie, u dzieci
Fot. iStock
 

Zapalenie gardła to często spotykany rodzaj infekcji, która dotyka zarówno dzieci jak i osoby dorosłe. Bywa ono dokuczliwe i bolesne, często również potrafi nawracać. Czym dokładnie jest zapalenie gardła u dzieci i dorosłych, jakie czynniki je powodują, i jak można je leczyć?

Zapalenie gardła – przyczyny

Zapalenie gardła i sąsiadujących z nim migdałków podniebiennych najczęściej atakuje jesienią i zimą. Główna przyczyna problemów to wirusy, w szczególności: adenowirusy, rynowirusy, koronawirusy, wirusy grypy i paragrypy. Stan zapalny gardła mogą powodować również bakterie, najczęściej paciorkowiec z grupy A, ale mogą to być również Streptococcus pneumoniaeHaemophilus influenzae i inne szczepy. Znacznie rzadziej przyczyną stanu zapalnego gardła mogą być bakterie atypowe: chlamydie, dwoinka rzeżączki czy mykoplazmy. Zdarza się, że zapalenie gardła towarzyszy innym chorobom, takim jak: grypa, odra, ospa wietrzna, czy różyczka.

Rozróżnienie przyczyn infekcji bywa trudne, co czasem komplikuje dobranie skutecznego sposobu leczenia zapalenia gardła. Przyjmuje się, że kaszel, katar, biegunka, bóle mięśni, zapalenie spojówek świadczą o zakażeniu wirusowym. W przypadku gwałtownego początku, gorączki, nudności, wymiotów, obrzęku migdałków i powiększenia węzłów chłonnych, zazwyczaj powoduje je infekcja bakteryjna. Dla pewności lekarz może zlecić wykonanie posiewu wymazu z gardła, który jest standardowym badaniem w diagnostyce ostrych zapaleń gardła i migdałków podniebiennych.

Zapalenie gardła - przyczyny, objawy, leczenie, u dzieci

Fot. iStock

Ostre zapalenie gardła – objawy

Stan zapalny gardła może przybrać postać ostrą lub przewlekłą. Stan ostry pojawia się nagle i trwa nie dłużej, niż 3–7 dni. Najczęstsze objawy, jaki wywołuje ostre zapalenie gardła to:

  • drapanie, dyskomfort, ból gardła,
  • zaczerwienienie i pogrubienie błony śluzowej podniebienia i gardła,
  • bolesne przełykanie,
  • kaszel,
  • gorączka,
  • zatkany nos i katar,
  • rzadziej powiększenie okolicznych węzłów chłonnych,
  • zapalenie spojówek,
  • nudności i wymioty,
  • biegunka,
  • bóle głowy.
Zapalenie gardła - przyczyny, objawy, leczenie, u dzieci

Fot. iStock

Przewlekłe zapalenie gardła – objawy

Postać przewlekła zapalenia gardła trwa zwykle wiele tygodni, rozwlekającą się latami z okresem braku dolegliwości i ich zaostrzeń. Powoduje je długotrwałe drażnienie błony śluzowej gardła przez alergeny, substancje chemiczne, zawodowe nadużywanie głosu, papierosy i alkohol, oraz przebywanie na zimnie lub oddychanie gorącym, suchym powietrzem. Proste przewlekłe zapalenie gardła powoduje objawy takie jak: uczucie guli w gardle, gęstą wydzielinę, chęć odkrztuszania i ataki kaszlu, bez objawów ogólnych. Rozróżniamy także zapalenie o charakterze przerostowym i zanikowym. W przewlekłym zapaleniu gardła najważniejsze jest wyeliminowanie przyczyny stanu zapalnego.

Zapalenie gardła u dzieci

Zapalenie gardła u dzieci zazwyczaj dotyka maluchy w żłobkach oraz przedszkolach, i związane jest z chorobą przeziębieniową. Do rozwoju infekcji przyczyniają się głównie wirusy wywołujące przeziębienie, czyli ryno- i koronawirusy, wirusy RS oraz wirusy paragrypy. Tylko w przypadku 15–30% zapaleń gardła i migdałków u dzieci, przyczyną są bakterie, wtedy określane jest ono mianem anginy. Najczęściej atakuje paciorkowiec z grupy A: Streptococcus pyogenes oraz paciorkowce beta-hemolizujące z grupy C i G.

Zapalenie gardła – objawy u dzieci

Zapalenie gardła u dzieci powoduje wyraźne objawy, które wskazują na toczący się stan zapalny. Objawy mają zazwyczaj charakter ostry, bardzo dokuczliwy, przemijający zazwyczaj w ciągu 7-10 dni.

Stan zapalny gardła u dzieci powoduje objawy takie jak:

  • upośledzenie drożności i wyciek wydzieliny z nosa,
  • kichanie,
  • drapanie lub ból gardła,
  • chrypka,
  • kaszel,
  • stan podgorączkowy lub gorączka,
  • złe samopoczucie.

W przypadku rzadko zdarzających się zakażeń adenowirusami, infekcja ma ciężki przebieg przypominający anginę paciorkowcową. Pojawia się wysoka gorączka powyżej 39ºC , zapalenie migdałków, często stwierdza się powiększone węzły szyjne, rzadziej zapalenie spojówek, katar i kaszel.

Zapalenie gardła - przyczyny, objawy, leczenie, u dzieci

Fot. iStock

Zapalenie gardła i krtani

Niekiedy w parze idą ze sobą zapalenie gardła i krtani, wywołane najczęściej przez wirusy. Obie choroby mogą wystąpić jednocześnie, gdy infekcja obejmie gardło i krtań. Może pojawić się wtedy chrypka, utrata głosu, a także ból gardła. Najczęściej jednak obie choroby występują niezależnie i mogą być ze sobą mylone, ponieważ powodują podobne objawy ze strony gardła. Jak je odróżnić? Jeżeli nie występuje problem ze swobodnym, głębokim oddechem i utrata głosu, zazwyczaj problem dotyczy jedynie gardła. Jednak pewność można zyskać dopiero po wizycie u lekarza. Zapalenie krtani u dzieci wymaga często pilnej wizyty u lekarza. Infekcja objawia się nagłą dusznością, ponieważ powoduje zwężenie dróg oddechowych u dziecka. W skrajnych przypadkach może skutkować niewydolnością oddechową.

Zapalenie gardła – leczenie

Ponieważ zazwyczaj zapalenie gardła u dzieci i dorosłych spowodowane jest przez wirusy, leczenie ograniczone jest do łagodzenia dokuczliwych objawów. Najczęściej zaleca się środki przeciwgorączkowe, przeciwbólowe. Zaleca się stosowanie preparatów dostępnych w aptece, działających miejscowo na bonę śluzową gardła antyseptycznie, przeciwzapalnie i znieczulająco. Zaleca się starych domowym sposobem płukanie gardła wodą z solą, a także inhalacje izotonicznym roztworem soli, co pomaga w rozluźnieniu wydzieliny i nawilża śluzówkę gardła. Można przygotować płukanki ziołowe – szczególnie pomocne są: rumianek, tymianek i szałwia. Takie płukanki na gardo działają przeciwzapalnie, odkażają i łagodzą obrzęk błony śluzowej. W przypadku, gdy stan zapalny gardła wywołany jest przez bakterie, przepisuje się choremu antybiotyki. Szczególnie skuteczna na zakażenia paciorkowcami jest penicylina, która skraca czas trwania infekcji i zapobiegając ewentualnym powikłaniom.

Ważne jest również wypijanie odpowiedniej ilości płynów, szczególnie przy wysokiej temperaturze. Ból mogą złagodzić ciepłe okłady na szyję. Funkcjonowanie ułatwi półpłynna dieta i letnie, delikatne w smaku posiłki, łatwe do przełknięcia przy bólu gardła.


źródło:  www.mp.pl ,www.mp.pl ,nazdrowie.pl 

Choroby Ciąża i poród Zdrowie

5 sposobów na to, by przestać zależeć od drugiej osoby. Dla tych, którzy stale pragną akceptacji partnera

Anna Frydrychewicz
Anna Frydrychewicz
17 kwietnia 2020
Fot. iStock/eclipse_images

Wydaje nam się, że prawdziwą niezależność zdobywamy wtedy, kiedy dorastamy. Z wiekiem nabywamy doświadczenia, pewności siebie, uczymy się podejmować decyzje. Mimo to, nawet będąc bardzo niezależną życiowo i zaradną osobą, często uzależniamy się emocjonalnie od partnera. Jest to sytuacja toksyczna dla obu stron związku, blokująca rozwój relacji w zdrowym kierunku. Stawia nas w sytuacji osoby, która nie radzi sobie z własnymi emocjami i uczuciami, obciąża partnera odpowiedzialnością za te porażki. Warto jak najszybciej podjąć walkę z własnymi słabościami, dla siebie samego, a w drugiej kolejności dla dobra związku. Tylko jak to zrobić?

5 sposobów na to, by przestać zależeć od drugiej osoby

1. Dowiedz się czegoś więcej o sobie

Jeśli nie masz pewności, kim naprawdę jesteś, trudno będzie ci stać się bardziej niezależnym. Może się okazać, że mówisz „tak” rzeczom, których tak naprawdę nie chcesz , i odwrotnie – że odrzucasz to, czego potrzebujesz. Zacznij od prostej rzeczy – obserwuj swoje reakcje na różne sytuacje. To pomoże ci zrozumieć mechanizm podejmowania decyzji i działań. Kiedy zaczniesz rozumieć swoje wzorce myślowe, staniesz się bardziej pewny siebie.

Refleksja nad własnymi działaniami i myślami nauczy cię ufać swoim instynktom i dowiedzieć się, czego chcesz od życia. Przestaniesz wyczekiwać, aż partner powie ci co masz robić i co będzie dla ciebie najlepsze. Ty to wiesz, tylko zajrzyj w głąb siebie.

2. Przestań prosić innych o pozwolenie

Żyjąc w ten sposób, wiecznie wyczekując akceptacji dla własnych planów i marzeń, nie żyjesz naprawdę, nie idziesz do przodu. Gdy przestaniesz prosić innych o zgodę na określone decyzje i plany, zwiększysz swoją niezależność. Jeśli możesz stać się bardziej świadomy własnego instynktu i myśli lub uczuć, zamiast pytać innych, co ich zdaniem powinieneś zrobić, sam buduj swoją ścieżkę – kamyczek po kamyczku.

Przecież, gdy pytasz kogoś o opinię na jakiś temat, najprawdopodobniej masz już własną odpowiedź i po prostu chcesz uzyskać czyjąś aprobatę. Następnym razem, gdy będziesz chciał poprosić kogoś o zgodę, postępuj zgodnie z własnym instynktem.

3. Stań się asertywny

Być może znalazłeś się już w takim momencie życia, że masz obok siebie osobę, która wie, że cokolwiek zrobi (nawet jeśli cię krzywdzi), ty powiesz jej „tak”, bo nie jesteś w stanie jej odrzucić. Wydaje ci się, że jeśli ją stracisz, nie poradzisz sobie sam z życiem. Że to będzie koniec świata. Jeśli nauczysz się być bardziej asertywnym, będzie to oznaczać, że wiesz, kiedy możesz powiedzieć „nie”, nawet temu, kogo kochasz.

Kiedy zaczynasz stawiać własne potrzeby nad potrzebami innych na nowo odkryjesz, że jesteś ważny. Ci, dla których jesteś naprawdę ważny, zrozumieją to.

4. Umów się na spotkanie z samym sobą

Innym świetnym sposobem na ćwiczenie niezależności emocjonalnej jest robienie rzeczy, które normalnie robiłbyś z innymi, w pojedynkę. Zaplanuj samotne pójście do kina lub restauracji. Nie myśl o tym, co robi w tym czasie twój partner – każdy z nas ma prawo do odrobiny własnej przestrzeni, tylko ty nie umiesz o tę swoją przestrzeń zadbać. Najwyższa pora skupić się trochę na sobie. Obserwować świat i ludzi, przestać wpatrywać się z napięciem w ukochaną osobę. Zrobić coś dla siebie. Potraktuj to jako przejaw miłości własnej – pokazujesz sobie, że dobrze czujesz się sam ze sobą. Wylecz się ze współzależności.

5. Naucz się udzielać sobie samemu wsparcia emocjonalnego

Kiedy czasy są ciężkie i czujesz się przygnębiony lub zestresowany, często zwracasz się do innych po pociechę i mądre słowa. Nie ma w tym nic złego, dopóki nie polegamy na innych zbyt mocno, nie obciążamy ich nadmiernie swoimi problemami, rezygnując z samodzielnych prób radzenia sobie z sytuacją.

Jeśli nauczysz się udzielać sobie wsparcia emocjonalnego, poczujesz większą kontrolę nad swoimi uczuciami i sposobem życia. Kiedy nie musisz polegać na innych, aby czuć się szczęśliwym, osiągasz równowagę.


Na podstawie: thelawofattraction.com


Zobacz także

Siedem rodzajów depresji. Czy cierpisz na jedną z nich?

Płatki kukurydziane - kcal, ig, wartości odżywcze, , czy są zdrowe

Płatki kukurydziane – co kryją w sobie i na co zwracać uwagę, by były zdrowym wyborem na śniadanie?

„My, pielęgniarki nie jesteśmy z kamienia, też jesteśmy ludźmi”. List do redakcji