Choroby Zdrowie

Uczulenie (alergia) na słońce – kiedy może się pojawić i jak uniknąć problemów?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
2 sierpnia 2021
Uczulenie na słońce - przyczyny, objawy, leczenie
Fot. iStock
 

Uczulenie na słońce, czyli fotodermatoza, to niewłaściwa reakcja skóry na promieniowanie słoneczne. Może pojawić się zarówno u dzieci, jak i dorosłych, powodując dokuczliwe zmiany na skórze po jej kontakcie z promieniami słonecznymi. Uczulenie (alergia) na słońce wymaga konsultacji z dermatologiem, który określi przyczynę problemu i zaleci odpowiednie postępowanie.

Uczulenie na słońce — przyczyny alergii na słońce

Alergia, czy też uczulenie na słońce, określane ogólnym mianem fotodermatozy, to potoczna nazwa na zmiany skórne, które pojawiają się po kontakcie odkrytej skóry z promieniami słonecznymi. Mogą one dotyczyć osób w różnym wieku, bez względu na płeć. Wiadomo jednak, że znacznie częściej na alergię na słońce narażone są także osoby o jasnej karnacji. Według szacunków na różne fotodermatozy może cierpieć ok. 4% Polaków.

Nie zawsze można określić, jakie konkretne przyczyny stoją za pojawieniem się dolegliwości. Powodem dolegliwości skórnych po kontakcie ze słońcem mogą być zarówno idiopatyczne (o nieznanym podłożu) formy nadwrażliwości na światło, jak i odczyny powodowane działaniem różnych substancji lub czynników.

Uczulenie na słońce - przyczyny, objawy, leczenie

Fot. iStock/Alergia na słońce

Uczulenie na słońce — możliwe przyczyny problemów

Do jednych z przyczyn należy możliwy wpływ światła ultrafioletowego na zmiany zachodzące w białkach obecnych w skórze, które traktowane jak alergeny wywołują niewłaściwą reakcję układu odpornościowego. W takim przypadku może pojawiać się stan zapalny, a wraz z nim różne objawy alergii na słońce.

Wywoływać uczulenie na słońce mogą reakcje fototoksyczne i fotoalergiczne. Reakcje fototoksyczne pojawiają się znacznie częściej od fotoalergii i wywołują je zazwyczaj składniki leków. Najczęściej sprawcami problemów ze skórą po przyjęciu leków są antybiotyki, preparaty hormonalne, leki przeciwcukrzycowe, leki na obniżenie ciśnienia tętnicze, psychotropowe, środki uspokajające, niektóre leki przeciwbólowe. Lista mogących wywoływać reakcje fototoksyczne leków jest znacznie dłuższa. Podobne reakcje uczulenia na słońce mogą powodować zioła lub stosowane kosmetyki. Do poważnych i zagrażających zdrowiu reakcji fototoksycznych może dochodzić na skutek kontaktu skóry z barszczem Sosnowskiego.

Dokuczliwe reakcje skóry na słońce mogą pojawić się także ze względu na istniejącą chorobę. Do takich chorób zaliczamy m.in.: toczeń, łuszczycę, porfirię.

Fotodermatoza (uczulenie na słońce) zazwyczaj pojawia się w wyniku pierwszego kontaktu skóry ze słońcem po zimie. W tym czasie organizm nie zdążył wyprodukować jeszcze wystarczającej ilości melaniny, który chroni skórę przed szkodliwym działaniem słońca. Często początkowe objawy alergii na słońce ustają, ponieważ skóra latem „uodpornia się” na skutki działania promieniowania UV. Wielu pacjentów stwierdza u siebie uczulenie na słońce po nadmiernej ekspozycji na słońce, które skutkowało oparzeniem, np. podczas wakacji w ciepłych i słonecznych krajach.

Uczulenie na słońce — objawy 

Pierwsze objawy, jakie powoduje uczulenie na słońce, zazwyczaj pojawiają się w ciągu 12-24 godzin od momentu kontaktu skóry ze światłem słonecznym. Nie jest to jednak reguła, ponieważ zdarzają się przypadki, gdzie przykre objawy uwidaczniały się już kilka minut po ekspozycji na słońce, jak i nawet 48 godzin po nim.

Uczulenie na słońce - przyczyny, objawy, leczenie

Fot. iStock/ Alergia na słońce

Uczulenie na słońce manifestuje się jedynie na skórze, która miała bezpośredni kontakt z promieniami słonecznymi. Zazwyczaj dotyczy to skóry szyi, dekoltu oraz, przedramion, nieco rzadziej twarzy. Objawy, jakie powoduje uczulenie na słońce są zróżnicowane.

Uczulenie na słońce — objawy:

  • grudki wysiękowe;
  • czerwone bąble;
  • pęcherzyki, zmiany w typie rumienia tarczowatego;
  • świąd skóry, czasami bardzo nasilony.

Stwierdzono, że poszczególne objawy, które powoduje uczulenie na słońce, u danych pacjentów zawsze wyglądają tak samo.

Alergia na słońce — jak walczyć z uczuleniem?

Podejrzenie alergii na słońce wymaga konsultacji u dermatologa lub alergologa. Ponieważ fotodermatozy należą do szerokiej grupy schorzeń, nie obejdzie się bez bezpośredniego kontaktu ze specjalistą. Jeśli zmiany skórne spowodowane są reakcjami fototoksycznymi lub  fotoalergicznymi, to przede wszystkim należy usunąć czynnik wywołujący objawy. W przypadku stosowania leków konieczne jest zapoznanie  się z ulotką, gdzie można znaleźć ewentualną adnotację o właściwościach fototoksycznych lub fotouczulających. Jeśli dany lek naraża na uczulenie na słońce, można poprosić lekarza o przepisaniu zamienników.

Jeśli wystąpią objawy, efekty „odczulające” przynosi także fotochemioterapia, czyli naświetlanie skóry promieniowaniem o odpowiedniej długości fal. Pomóc może przyjęcie leku dostępnego na receptę, zawierającego np. klemastynę. Zaleca się również stosowanie dostępnego bez recepty wapna.

Uczulenie na słońce - przyczyny, objawy, leczenie

Fot. iStock/Alergia na słońce

Przy nasilonych objawach najważniejszą jest fotoprotekcja

Zabezpieczenie przed szkodliwym wpływem słońca na skórze jest jedną z najważniejszych rzeczy, jaką każdy może samodzielnie wprowadzić, aby uczulenie na słońce się nie pojawiło lub dawało łagodniejsze objawy.

Przede wszystkim unikaj przebywania na słońcu w godzinach największego nasłonecznienia, czyli między godziną 11:00–16:00. Jeśli nie możesz unikać w tym czasie słońca, pamiętaj również o:

  • zakładaniu  okularów przeciwsłonecznych, noszeniu kapeluszy z szerokim rondem, zakładaniu koszul z długim rękawem;
  • smarowaniu skóry kremami z bardzo wysokim współczynnikiem SPF (50+) i szerokim spektrum filtrów UVB/UVA. Ważne jest przy tym, by krem był dedykowany skórze wrażliwej, skłonnej do zmian odczynowych i alergii, aby sam nie spowodował lub nasilił problemu. W ciągu dnia należy ponawiać nakładanie kremu podczas przebywaniu na słońcu.

źródło: www.mp.pl, www.poradnikzdrowie.pl 

 


Choroby Zdrowie

Pomagają zachować szczupłą sylwetkę i zdrowie. Dlaczego jeszcze warto sięgać po nektarynki?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
2 sierpnia 2021
nektarynki - kalorie, indeks glikemiczny, właściwości
Fot. iStock
 

Nektarynki, będące odmianą brzoskwini, to owoce, po które chętnie sięgamy latem. Można jeść je prosto z drzewa, dorzucić do owocowej sałatki, lub zdrowych koktajli, wypieków i deserów. Dostępne są w handlu cały rok, ale najlepiej po nie sięgać w sezonie, gdy mają najwięcej witamin i wartości odżywczych.

Nektarynki i brzoskwinie są ze sobą spokrewnione. Nektarynka jest odmianą brzoskwini, o gładkiej, cienkiej skórce i słodkim, soczystym oraz bardziej zwartym miąższu, który wygodniej jest oddzielić od pestki, niż w przypadku brzoskwini. Owoc ten wywodzi się z Chin, gdzie uprawiany był już 4000 lat temu. Choć naturalnym środowiskiem dla ciepłolubnej nektarynki są kraje takie jak: Włochy, Grecja, Hiszpania, Francja, Chiny, czy Stany Zjednoczone, to można ją spotkać także w sadach w Polsce. Owoce pojawiają się już w lipcu, ale zbierane w sierpniu i wrześniu są najsmaczniejsze.

nektarynki - kalorie, indeks glikemiczny, właściwości

Fot. iStock/Nektarynki

Nektarynki — co dobrego kryją w sobie?

Nektarynki należą do soczystych owoców, które znakomicie gaszą pragnienie w upalne dni. W ich miąższu znajduje się nawet 87 % wody, co jest ważne dla odpowiedniego nawodnienia organizmu.

Nektarynka należy do bardzo zdrowych owoców, polecanych jako element diety dla zdrowia. Dostarcza witaminy A, C, E, K, oraz witaminy z grupy B (B1, B2, B3, B5, B6 i B9). Jest dobrym źródłem potasu, niacyny, cynku, magnezu, żelaza i boru. Zawiera karotenoidy takie jak: beta-karoten, luteinę, zeaksantynę i beta-kryptoksantyny. Obecność antyoksydantów sprzyja zahamowaniu szkodliwego działania wolnych rodników na komórki organizmu. W 100 gramach nektarynki dostarczają niemal 2 g błonnika pokarmowego, który niezbędny jest dla prawidłowej pracy układu pokarmowego.

Nektarynki — kalorie (kcal) i indeks glikemiczny

Zdecydowanie należą do owoców niskokalorycznych, które bez obaw można jeść także na diecie odchudzającej. Średnia nektarynka bez pestki waży ok. 120 g. W 100 g nektarynki zawierają 44 kcal, natomiast ich indeks glikemiczny wynosi 35. Oznacza to, że należą one do owoców, po które mogą sięgać osoby cierpiące na cukrzycę.

nektarynki - kalorie, indeks glikemiczny, właściwości

Fot. iStock

Właściwości nektarynek 

Nektarynki zaliczamy do owoców lekkostrawnych, po które mogą sięgać nawet osoby z wrażliwym układem pokarmowym. Ponieważ zawierają dużo wody, działają moczopędnie, co wspiera oczyszczanie organizmu ze szkodliwych produktów przemiany materii. Większe wydalanie moczu wpływa także na obniżenie ryzyka osadzania się złogów mogących tworzyć kamienie nerkowe, oraz może pomóc przy obrzękach kończyn.

Nektarynka to owoc sycący, który dzięki błonnikowi chroni przed pojawieniem się ataków głodu, pomaga również dbać o sylwetkę, wpływając na lepsze trawienie. Te słodkie owoce są dobrym źródłem potasu, który reguluje pracę serca i obniża ciśnienie tętnicze krwi (również dzięki pomocy w usuwaniu nadmiaru płynów).

Dodatkowo obecność przeciwutleniaczy takich jak luteina, zeaksantyna i beta-kryptoksantyny, wspiera wzrok.

Czy można jeść nektarynki w ciąży?

Przyszłe mamy często zadają sobie pytanie, czy mogą jeść w ciąży nektarynki. Nie ma przeciwwskazań, przez które trzeba rezygnować z tych smacznych i zdrowych owoców będąc w ciąży. Włączenie ich do diety ciężarnej jest dobrym pomysłem ze względu na obecność kwasu foliowego oraz wielu innych witamin, które są istotne dla przyszłej mamy i dziecka.

Jak jeść nektarynki?

Najsmaczniejsze i najbardziej wartościowe są świeże nektarynki. Znakomite na surowo, jak i wykorzystane jako składnik ciast, sałatek owocowych, czy słodkich deserów. Można z nich przygotować odżywczy i orzeźwiający koktajl.

nektarynki - kalorie, indeks glikemiczny, właściwości

Fot. iStock 

Koktajl z nektarynkami 

  • 2 dojrzałe nektarynki
  • 1 dojrzałe mango
  • 1/4 limonki
  • szklanka mleka roślinnego
  • 1 łyżeczka kurkumy w proszku
  • 1 łyżeczka imbiru w proszku

Nektarynki oddziel od pestek, mango obierz i usuń pestkę, limonkę wyciśnij. Składniki przełóż do kielicha blendera, zblenduj. Podawaj dobrze schłodzone.


źródło:  www.poradnikzdrowie.pl 

Choroby Zdrowie

Miejsca (jeszcze) bez turystów – warto się wybrać, zanim inni je odkryją

Redakcja
Redakcja
2 sierpnia 2021
Cabo San Lucas, fot. ferrantraite/iStock

Na bałtyckich plażach (w większości) tłum, na tatrzańskich szlakach kolejki do wejścia na szczyt, na mazurskich jeziorach łódka przy łódce, nawet w Bieszczadach trudno o luz. Oczywiście dla chcącego nic trudnego i można w każdym z tych miejsc znaleźć odrobinę przestrzeni, a nawet całkiem puste miejsca, ale trzeba się trochę postarać. Podobnie jest zresztą na całym świecie. Serwis Tripadvisor przygotował listę kierunków, które powoli zyskują na popularności, ale jeszcze jest tam niewielu turystów. Większość miejsc wskazanych w tegorocznym zestawieniu Traveller’s Choice Trending Destinations to naprawdę odległe zakątki świata, idealne na podróż życia. Ale są i takie, powiedzmy, bardziej w zasięgu.

Korsyka

Francuska wyspa na Morzu Śródziemnym oferuje turystom urokliwe zatoki z krystaliczną wodą, senne wioski rybackie i klimat idealny do wakacyjnego słodkiego lenistwa. Ale spokojnie, jeśli stawiasz na aktywny wypoczynek, właśnie tutaj znajduje się jeden z najtrudniejszych pieszych szlaków i ok.. 20 ponad dwutysięcznych szczytów górskich. Coś pięknego!

Korsyka, fot. sam74100/iStock

Kas

To tureckie miasto leży w prowincji Antalya. Zaskoczeni? Faktycznie, to bardzo popularne wśród polskich turystów wybrzeże, ale samo miasteczko jest jeszcze nie odkryte. Kas oferuje wszystko, co w Turcji najpiękniejsze. Kas, to po turecku brew, patrząc ze stoku wzgórza na linię zabudowy miasteczka, można dostrzec jej kształt. Miejscowość leży na wschód od Kalkan, a droga, która stamtąd wiedzie, należy do najpiękniejszych na całym śródziemnomorskim wybrzeżu Turcji. Okolica sprzyja wspinaczkom górskim i trekkingowi. Panują tu bardzo dobre warunki do uprawiania nurkowania. Liczne kluby, usytuowane wzdłuż wybrzeża oferują kursy i wypożyczają sprzęt. Fani rowerów znajdą dla siebie wiele interesujących tras. Niezapomnianych przeżyć dostarczą spływy kajakowe i pontonowe. Na plaży można uprawiać wiele sportów wodnych m.in. żeglarstwo, windsurfing, narty wodne. A zwiedzanie, piękne widoki, pyszne jedzenie? Proszę bardzo! Likijski sarkofag, amfiteatr z czasów hellenistycznych (wciąż czynny!) i wykute w skałach grobowce. Do tego mnóstwo bardzo ciekawych miejsc w okolicy. Przekonani?

 

Kas w prowincji Antalya, Turcja, fot. KenanOlgun/iSrock

Göreme

Położone ok. 160 km na południe od Sorgun, stanowi turystyczne centrum Kapadocji. Główną atrakcją jest tu muzeum na wolnym powietrzu, na które składa się kilka pięknych kościołów. Turyści uwielbiają także piesze wycieczki po okolicy. Przyroda jest tu wyjątkowo spektakularna. By ja chronić powstał Park Narodowy, który w 1985 r. został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Turcja, fot. tawatchaiprakobkit/iStock

 

Matera

To jedyne na świecie miasto wykute w skale wciąż wolne od tłumów turystów. Kiedyś Włosi wstydzili się tego skalnego miasta, dziś jest ich dumą. Dziś w tych wykutych domach mieszczą się sklepy, restauracje, a także miejsca noclegowe. Warto zajrzeć, naprawdę.

Matera, Włochy, fot. ermess/iStock


Zobacz także

Rak tarczycy objawy - wczesne, skórne, diagnostyka

Rak tarczycy objawy – co powinno nas szczególnie zaniepokoić?

Co chce ci powiedzieć twoje ciało? Zobacz sygnały, które ci wysyła, świadczące o niedoborze podstawowych witamin

Co chce ci powiedzieć twoje ciało? Zobacz sygnały, które ci wysyła, świadczące o niedoborze podstawowych witamin

Sprawdź, jakich witamin brakuje organizmowi jesienią najbardziej (i jak je uzupełnić)