Dieta Zdrowie

Grzyby – jak je zbierać, by były bezpieczne dla zdrowia? Wartości odżywcze, przepis na grzyby marynowane

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
5 października 2020
grzyby - jadane, trujące, marynowane, jak zbierać
Fot. iStock
 

Grzyby jadalne od wieków stosowane są jako podstawa zupy czy farszu na pierogi, lub aromatyczny dodatek do potraw w przepisach polskiej kuchni. Lubimy je za smak i zapach, a wiele osób odnajduje wielką przyjemność w spacerowaniu po lesie i zbieraniu okazów grzybów. Grzyby można suszyć, mrozić, można z nich gotować pyszne zupy i sosy, przygotowywać do słoików na zimę. Jest wiele przepisów na grzyby jadalne, po które warto sięgać. Zanim jednak trafią do słoika czy do garnka z zupą, warto wiedzieć o nich kilka rzeczy.

Grzyby jadalne — czym się kierować podczas zbiorów?

Można powiedzieć, że zbieranie grzybów to sport narodowy Polaków. Gdy tylko jesienią przygrzeje słońce i popada nieco deszcz, czasem całymi rodzinami wyruszamy na grzybobranie. Zazwyczaj efekty są co najmniej zadowalające i można zobaczyć niejednokrotnie w koszyku grzybiarzy piękne okazy grzybów jadalnych. Do najczęściej zbieranych grzybów zaliczają się: borowik szlachetny, podgrzybek brunatny, maślak zwyczajny, rydz melczaj, opieńka miodowa, pieprznik jadalny (kurka), gołąbek kunowy, pieczarka bulwiasta, koźlarz babka, czubajka kania.

grzyby - jadalne, trujące, marynowane, jak zbierać

Fot. iStock/podgrzybek

Niestety to nasze zamiłowanie do zbierania grzybów musi być poparte odpowiednią wiedzą. Nietrudno jest pomylić grzyby jadalne z niejadalnymi i trującymi. Szczególnie tragiczne następstwa może mieć zjedzenie muchomora, szczególnie sromotnikowego (zielonego). Z tego powodu wiedza to podstawa.

Jeśli ktoś jeszcze takiej nie nabył od znawcy, nie powinien zbierać grzybów, do których nie ma absolutnej pewności, że są bezpieczne. Warto mieć także porządnie wydany atlas grzybów, który dzięki dokładnym zdjęciom i opisowi, ułatwi określenie, czy dany grzyb jest jadalny, czy nie. Ale nawet przy takim wsparciu, jeśli nie ma pewności, grzyb lepiej wyrzucić niż ryzykować poważne zatrucie wydzielanymi przez niego toksynami. Grzyby blaszkowe w przeważającej większości są niejadalne bądź trujące, więc by niedoświadczeni grzybiarze nie pomylili np. młodej kani czubajki z muchomorem sromotnikowym, powinni odpuścić ich zbieranie.  I dobrze jest zbierać wyłącznie dojrzałe okazy, które po prostu łatwiej rozpoznać, w przeciwieństwie do młodych egzemplarzy. Można również udać się ze zdobyczami do stacji Sanepidu, w której kompetentna osoba za darmo sprawdzi, czy grzyby są jadalne.

grzyby - jadalne, trujące, marynowane, jak zbierać

Fot. iStock

Jak przechowywać grzyby?

Żeby nawet jadalne grzyby nie szkodziły, należy je zbierać do wiklinowego koszyka, w żadnym wypadku do foliowej reklamówki. Trzymane w ten sposób po pewnym czasie się zaparzą i mogą wydzielać szkodliwe dla zdrowia substancje. Grzybów nie wolno także przechowywać przez długi czas bez obróbki. Im wcześniej zjedzony lub przerobiony (suszony, mrożony, wekowany) grzyb, tym lepiej. Jeśli jest taka konieczność, grzybki można przechowywać w lodówce, ale najlepiej nie dłużej niż 12 h. Najbezpieczniej wykorzystać je tego samego dnia po zebraniu. Wtedy będziemy mieli pewność, że nic złego się z nimi nie wydarzy. Pamiętajmy również, że grzyby są ciężkostrawne i nie należy ich podawać dzieciom. Specjaliści stawiają granicę wieku na 12- 14 lat i warto się do niej dostosować.

grzyby - jadalne, trujące, marynowane, jak zbierać

Fot. iStock

Grzyby — szkodliwe mity

Nadgryziony przez ślimaki grzyb jest jadalny

Zdecydowanie nie należy wierzyć mitom, które zachęcają do sprawdzenia na różne sposoby, czy grzyby można jeść, czy nie. Nie wolno sugerować się tym, że dany grzyb jest nadgryziony przez owady czy ślimaki. Zwierzęta mogą jeść grzyby trujące dla ludzi, ponieważ ich organizmy reagują inaczej na toksyny obecne w grzybach.

„Trujaki” są zawsze gorzkie

Nie należy przeprowadzać także próby smaku. To nieprawda, że grzyby trujące  mają gorzki smak, a jadalne pachną i smakują ładnie. Osoby, które miały nieszczęście zatruć się takimi grzybami podkreślały, że nie różniły się one niczym w smaku w danej potrawie od grzybów jadalnych.

Bez obaw można zbierać tylko grzyby z rurkami pod kapeluszem

Podobnie nieprawdziwe jest stwierdzenie, że tylko, lub wszystkie grzyby rurkowe są jadalne — wystarczy przytoczyć to przykład jadalnych blaszkowych kurek, opieńki miodowej, czy trującego rurkowego borowika szatańskiego.

grzyby - jadalne, trujące, marynowane, jak zbierać

Fot. iStock/kurki (pieprznik jadalny)

Sposób na gotowanie i łyżeczkę wystarczy 

Nie można także wierzyć w to, że wystarczy grzyby trujące obgotować i wylać wywar, by usunąć z nich toksyny. To działanie nic nie da, jedynie narazi zdrowie, a nawet życie. Nie należy także polegać na obserwacji, według której  łyżeczka włożona do garnka z gotującymi się trującymi grzybami czernieje. Łyżeczka czernieje nie ze względu na obecność toksyn, ale ze względu większą zawartość siarki, która znajduje się tak samo w przypadku borowików, jak i muchomora.

Mleko kiśnie od trujących grzybów, a cebula ściemnieje

Obie teorie nijak mają się do rzeczywistości. Mleko skiśnie nawet od grzybów jadalnych, które zawierają pepsyny i kwasy organiczne, które na ten proces wpływają. Cebula czernieje od grzybów zarówno jadalnych, jak i trujących, ze względu na enzym tyrozynazę, który obecny w obu przypadkach.

grzyby - jadalne, trujące, marynowane, jak zbierać

Fot. iStock/muchomor

Grzyby marynowane — przepis

Grzyby, wbrew obiegowej opinii nie są bezwartościowym pokarmem. Co prawda aż w 80-90% składają się z wody, ale to nie wszystko, co mają do zaoferowania. Grzybki zawierają w sobie białko, węglowodany, witaminy z grupy B (B2, B3, B9), witaminę C i E. Dostarczają także składniki mineralne takie jak wapń, fosfor i potas. Jest w nich także sporo błonnika, przez co ich dodatek do potraw nie zaszkodzi sylwetce. Gdy w do domów trafiają świeżo zebrane jadalne grzyby, warto mieć dla nie plan — zjeść od razu lub przerobić. Poza suszeniem i mrożeniem, największą popularnością cieszą się grzyby marynowane, które można przygotować na jeden z wielu sposobów.

grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili, lub z curry

Fot. iStock/grzyby marynowane

Grzyby marynowane — składniki:

  • 2 kg ulubionych grzybów (prawdziwki, podgrzybki, maślaki itp.)

Zalewa:

  • 1 litr wody
  • 1 szklanka octu
  • 2 łyżki cukru
  • 1 płaska łyżka soli
  • 4 liście laurowe
  • 4 kulki ziela angielskiego
  • 1/2 łyżeczki pieprzu czarnego ziarnistego

Przygotowanie:

  1. Przygotuj zalewę — zagotuj podane składniki razem przez 10 minut.
  2. Grzyby oczyść, przepłucz pod wodą, jeśli trzeba, ale nie mocz ich w wodzie.
  3. W garnku zagotuj osoloną wodę, gdy zacznie wrzeć, wrzuć grzyby i gotuj je ok. 15 min.
  4. Po tym czasie odcedź je na sitku i zostaw do odsączenia.
  5. Grzybki ułóż w czystych, wyparzonych słoiczkach i  zalej gorącą zalewą.
  6. Słoiki szczelnie zakręć i ustaw dnem do góry do całkowitego wystudzenia.

źródło: www.poradnikzdrowie.pl , www.ekologia.pl, grzyby.pl

Dieta Zdrowie

Co robić, kiedy dzieci opuszczą dom rodzinny? Rozwijaj swoje pasje i planuj podróże

Anna Frydrychewicz
Anna Frydrychewicz
5 października 2020
fot. iStock/pixdeluxe
 

Co zrobić, kiedy dorosłe dzieci odejdą z domu, wyruszą w świat i założą własne rodziny? Wiele z nas odczuwa wówczas głęboki smutek i pustkę. Tymczasem to właśnie w tym momencie odzyskujemy czas dla siebie, to teraz otwierają się przed nami najlepsze możliwości. Relacje z dziećmi nabierają innego wymiaru, a zapomniane przez lata pasje i marzenia wracają, czekając, aż zaczniemy je realizować.

Co możesz zatem robić, by nie tylko poczuć się lepiej, ale też kontynuować swój rozwój osobisty?

1. Wolontariat

Chyba nie ma lepszego sposobu na melancholię związaną z syndromem opuszczonego gniazda niż pomoc tym, którzy cierpią lub są w potrzebie. Jeśli masz w sobie niewykorzystane pokłady pomocy

2. Podróżowanie

Nadszedł czas, aby zacząć planować wycieczki do miejsc, o których zawsze marzyłaś. Nawet jeśli nie możesz teraz podróżować, nadal fajnie jest zbierać wszelkie dostępne informacje i marzyć o przyszłych wypadach.

3. Naucz się gotować

To idealny czas, aby poszerzyć swoje umiejętności w kuchni, wypróbować nowe przepisy i odkryć nowe smaki. Teraz możesz używać do woli wszystkich składników, których twoje dzieci nie lubiły!

4. Zorganizuj się i uporządkuj nieuporządkowane sprawy 

Nie ma nic lepszego niż porządkowanie, odkurzanie mentalnych pajęczyn i zyskanie nowej perspektywy. Poza tym, pamiętaj, że posiadanie zbyt dużej ilości rzeczy obciąża nas, wpływając na naszą energię i kreatywność.

5. Rozwijaj swoją kreatywność

Poszukaj w sobie pasji do malowania, pisania wierszy lub nauki nowych umiejętności, takich jak fotografia.

6. Spróbuj pisać

Czy zawsze marzyłeś o wydaniu własnej powieści? Nadszedł czas, aby napisać tę książkę. Masz do powiedzenia wiele wartościowych rzeczy, świat na to czeka.

7. Zasadź kwiaty, zioła lub spróbuj urządzić ogródek warzywny

Albo po prostu przynieś jakieś nowe rośliny do twojego domu. Pielęgnowanie roślin i obserwowanie, jak dobrze się rozwijają, łączy twoją duszę z naturą.

8. Zamień swoje hobby w biznes

Jeśli uwielbiasz dekorowanie, pisanie, fotografowanie, gotowanie, podróże – załóż blog.  To będzie jedna z najbardziej satysfakcjonujących rzeczy, jakie kiedykolwiek zrobiłaś.

9. Znajdź czas dla siebie

Spędzaj czas na łonie natury każdego dnia, śpij wystarczająco długo i bierz długie kąpiele (teraz już nikt nie wali w drzwi łazienki!).

1o. Skoncentruj się na swoim zdrowiu psychicznym i fizycznym

Jest to doskonały moment na to by wreszcie skupić się na sobie, na potrzebach swojego organizmu.

11. Prowadź dziennik wdzięczności

Codziennie zapisuj co najmniej 10 rzeczy, za które jesteś wdzięczna. Zauważysz, że jesteś najszczęśliwsza, kiedy skupiasz się na tym, co w twoim życiu dobrze się układa, a nie na tym, co nie wychodzi…

12. Bądź aktywna w mediach społecznościowych

Dołącz do grup z pozytywnymi, pełnymi życia ludźmi –  znajdź ich na Instagramie, na Facebooku, gdzie tylko chcesz. Nie wdawaj się jednak w niszczące dyskusje z tymi, którzy Internet traktują jako miejsce wyładowywania swoich frustracji.

13. Nawiąż nowe relacje ze swoimi dziećmi

Poznawanie na nowo swoich dorosłych jest jedną z najbardziej satysfakcjonujących rzeczy w byciu rodzicem. Teraz jesteście prawdziwymi partnerami – możecie rozmawiać o wszystkim, wspierać się w trudnych momentach, wymieniać opinie, zaprzyjaźnić się.

14. Wzmocnij swoje relacje z partnerem

Nadszedł moment, w którym znowu jesteście ze sobą sami. To ważny czas, który pozwoli wam odkryć siebie na nowo.


Dieta Zdrowie

Grzyby marynowane – 5 przepisów na pyszne przetwory na zimę

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
5 października 2020
grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili, lub z curry
Fot. iStock/grzyby marynowane

Grzyby marynowane są znakomitą przekąską na stół biesiadny, nadają się także jako dodatek do obiadu czy kanapek, oraz składnik sosu tatarskiego. Ich przygotowanie nie jest trudne, w dodatku można przygotować grzyby na różne sposoby, różniące się od siebie smakiem. Warto wypróbować przepis na grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili lub pieczarki z curry.

Grzyby marynowane cieszą się niemałym powodzeniem, a przepisy na marynaty często przechowywane są i przekazywane z pokolenia na pokolenie. Jeśli jednak ktoś nie ma skąd czerpać rodzinnych inspiracji, w internecie nie brakuje ciekawych przepisów na smaczne grzyby marynowane na słodko lub ostro.

Sięgając po przepis najpierw należy przyjrzeć się kupionym lub zebranym grzybom. Oczywiście nie zbieramy ani nie przyjmujemy grzybów nieznanych lub podejrzanych, które łatwo pomylić z trującymi osobnikami. Powinny być one jak najświeższe, przeniesione w wiklinowym koszu, nigdy w foliowej reklamówce, gdzie będą się zaparzać. Najlepiej od razu świeże grzyby oczyścić, odrzucić robaczywe fragmenty i dopiero z odpowiednio przebranymi i posegregowanymi okazami, można wziąć się za przygotowywanie słoiczków na zimę.

Grzyby marynowane — na słodko z miodem

grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili, lub z curry

Fot. iStock/grzyby marynowane

Grzyby marynowane — na słodko z miodem. Składniki:

  • grzyby ulubione

Zalewa:

  • 4 szklanki wody
  • szklanka octu 10%
  • 1 szklanka cukru
  • 4 łyżki miodu
  • 1 łyżka oleju rzepakowego
  • 2 łyżki soli
  • 6 lisków laurowych
  • 1 łyżka ziela angielskiego

Przygotowanie:

  1. Z podanych składników przygotuj zalewę — zagotuj razem przez 10 minut.
  2. Grzyby oczyść, opłucz (ale nie mocz) pod bieżącą zimną wodą.
  3. W garnku zagotuj osoloną wodę, wrzuć na nie oczyszczone i umyte prawdziwki i gotuj ok. 20 min.
  4. Po tym czasie przerzuć grzyby z garnka na sitko, zostaw do odsączenia.
  5. Grzyby nakładaj do czystych, wyparzonych słoiczków, zalej gorącą zalewą.
  6. Słoiki zakręć szczelnie, wstaw do garnka z gorącą wodą, zagotuj i pasteryzuj przez 10 minut.

Grzyby marynowane — przepis babci

Wg tego przepisu można przygotować prawdziwki, podgrzybki i inne leśne grzyby.

grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili, lub z curry

Fot. iStock/grzyby marynowane

Grzyby marynowane — przepis babci. Składniki: 

  • prawdziwki ok.2 kg (jeśli będzie ich więcej, podwój ilość składników na zalewę)

Zalewa:

  • 1 litr wody
  • 1 szklanka octu
  • 2 łyżki cukru
  • 1 płaska łyżka soli
  • 4 liście laurowe
  • 4 kulki ziela angielskiego
  • 1/2 łyżeczki pieprzu czarnego ziarnistego

Przygotowanie:

  1. Z podanych składników przygotuj zalewę — zagotuj wszystko razem przez 10 minut.
  2. Grzyby oczyść z ewentualnych owadów i resztek ściółki leśnej, do słoiczków wybierz te małe, o ładnych kapeluszach. Jeśli mają duże kapelusze, możesz je pokroić na mniejsze części. Nóżki grzybów zostaw do suszenia lub mrożenia.
  3. W garnku zagotuj osoloną wodę, wrzuć na nie oczyszczone i umyte prawdziwki i gotuj ok. 15 min.
  4. Po tym czasie przerzuć grzyby z garnka na sitko, przelej gorącą wodą i zostaw do odsączenia.
  5. Grzyby nakładaj do czystych, wyparzonych słoiczków.
  6. Zalej gorącą zalewą, zakręć szczelnie słoiczki i ustaw dnem do góry. Przykryj je ręcznikiem i pozostaw do całkowitego wystudzenia.

Grzyby marynowane z papryką — przepis

grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili, lub z curry

Fot. iStock/grzyby marynowane

Grzyby marynowane z papryką. Składniki: 

  • 4 kg podgrzybków
  • 0,5 kg papryki czerwonej
  • 0,5 kg papryki żółtej

Zalewa:

  • 3 szklanki wody
  • 1 szklanka octu
  • 0,5 szklanki oleju
  • 0,5 szklanki cukru
  • 2 łyżki soli
  • 20 ziarenek pieprzu
  • 10 ziarenek ziela anielskiego
  • 5 liści laurowych

Przygotowanie:

  1. Grzyby oczyścić, gotuj ok. 45 minut w osolonej wodzie, zdejmując w międzyczasie pojawiające się „szumowiny”.
  2. Zagotuj zalewę i gdy zacznie wrzeć, wyjmij z niej przyprawy.
  3. Paprykę pokrój w większą kostkę i wrzuć do gotującej się zalewy. Zagotuj na wolnym ogniu razem ok. 7 minut, następnie wrzuć grzyby i gotuj kolejne 5 minut.
  4. Gorące grzyby  z zalewą przełóż do słoików, zakręć. Odwrócić do góry dnem, ułóż na ściereczce i okryj małym ręcznikiem lub grubszą ściereczką, aż do wystygnięcia.

Grzyby marynowane na ostro z papryką chili — przepis

grzyby marynowane na słodko, z octem, z papryką, chili, lub z curry

Fot. iStock/grzyby marynowane

Grzyby marynowane na ostro z papryką chili. Składniki: 

  • 1 kg grzybów leśnych
  • suszone papryczki chilli — wg uznania i ich wielkości, warto policzyć 1 papryczkę na 2 małe słoiczki.
  • gorczyca

Zalewa:

  • 5 szklanek wody
  • 1 szklanka octu
  • 1 łyżka soli
  • 2 łyżki cukru
  • 2 liście laurowe
  • 4 kulki ziela angielskie

Przygotowanie:  

  1. Grzyby delikatnie oczyścić gąbeczką, opłucz pod bieżącą zimną wodą.
  2. W garnku zagotuj osoloną wodę, wrzuć na nie grzyby i gotuj ok. 10 min.
  3. Składniki zalewy umieść w garnku i zagotuj. Papryczki chili suszone pokrój na mniejsze kawałki.
  4. Słoiczki umyj, wyparz i osusz. Na ich dno wsyp ok. 1/2 łyżeczki gorczycy i kilka kawałków (3-4, wg uznania) suszonych papryczek. Włóż grzyby, zalej zalewą i dobrze zakręć. Odwrócić do góry dnem, ułóż na ściereczce i okryj małym ręcznikiem lub grubszą ściereczką, aż do wystygnięcia.

Grzyby marynowane — pieczarki z curry. Przepis 

Fot. iStock/pieczarki marynowane

Grzyby marynowane — pieczarki z curry. Składniki:

  • 600 g niedużych pieczarek

Zalewa:

  • 4 szklanki wody
  • 1 szklanka octu 10%
  • 1 duża czerwona cebula
  • 1/2 łyżeczki kolorowego pieprzu ziarnistego
  • 3 łyżeczki curry
  • 5 łyżeczek cukru
  • szczypta soli

Przygotowanie:

  1. Pieczarki delikatnie oczyścić gąbeczką, opłucz pod bieżącą wodą, cebulę pokrój w piórka.
  2. Z podanych składników przygotuj zalewę — zagotuj wszystko razem przez 10 minut. Następnie dorzuć do zalewy pieczarki — gotuj jeszcze 15 min.
  3. Pieczarki wystudź wraz z zalewą, przełóż do słoików, dokładnie zakręć i pasteryzuj ok. 5 – 7 min. Trwałość tak przygotowanych pieczarek wynosi do 9 miesięcy, o ile są przechowywane w chłodnym miejscu (lodówka bądź piwnica).

źródło:  www.przyslijprzepis.pl 

Zobacz także

Talia bez fałdek? Możesz ją wyćwiczyć

Ćwiczenia i dieta, a szczególnie ich umiejętne łączenie to klucz do sukcesu. Zapomnij o słomianym zapale, sprawdź jak wytrwać na diecie i w ćwiczeniach.

Znów próbujesz wytrwać na diecie i w ćwiczeniach? Dietę cud i gadżety wsadź sobie… między bajki, po prostu przestań robić te rzeczy

Papryka – bogactwo witamin. Który kolor tego warzywa ma najwięcej właściwości dla zdrowia?