Zdrowie

Czym jest stres cieplny i kto jest na niego narażony?

Media Room
Media Room
4 sierpnia 2021
fot. Marc Bruxelle/iStock
 
W ostatnich dniach upały nieco zelżały, ale wciąż bywa gorąco. Warto wiedzieć, że temperatura powietrza już powyżej zaledwie 24 stopni Celsjusza może wywoływać stres cieplny u niektórych osób. W grupie ryzyka znajdują się seniorzy, małe dzieci i… osoby uprawiające sport podczas gorącej aury. Sprawdź, co można zrobić, żeby nie doszło do choroby z przegrzania.

Stres cieplny oznacza, że otrzymujemy z otoczenia więcej ciepła, niż jesteśmy w stanie oddać. Jeśli sytuacja się nie zmienia, dochodzi do wyczerpania cieplnego, a stąd już krótka droga do bezpośrednio zagrażającego życiu udaru cieplnego.

Pamiętaj o nawodnieniu!

Woda jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. U osób dorosłych stanowi około 60 proc. masy ciała, ale z wiekiem zaczyna jej ubywać i w podeszłym wieku procentowy udział wody w organizmie ulega zmniejszeniu do 45-50 proc. – dlatego tak łatwo u osób starszych o odwodnienie. Do tego z wiekiem pogarszają się funkcje narządów i obniża się rezerwa homeostazy co sprawia, że nawet niewielkie zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej mogą inicjować proces chorobowy lub prowadzić do zaostrzenia chorób współistniejących.

„Odwodnienie to obok udaru najczęściej spotykany problem zdrowotny wynikający z wysokich temperatur. W większym stopniu zagraża ono seniorom, ze względu na zaburzone odczuwanie pragnienia. Z tego powodu warto w czasie upałów częściej odwiedzać naszych bliskich w podeszłym wieku lub zapewnić im dodatkową opiekę” – namawia Iwona Pawluczuk, ekspert Promedica24.

Pamiętaj!

  • Dostarczaj organizmowi około 1,5-2,5 l wody dziennie, a w przypadku wysokich temperatur nawet 1 l więcej. Dodatkowe 0,5-1 l płynów powinno pochodzić z innego źródła, np. warzyw i owoców. Doskonałe na upały są arbuzy, pomarańcze, pomidory.
  • Staraj się pić napoje jedynie trochę chłodniejsze niż temperatura otoczenia. Zbyt zimne pobudzają procesy służące ogrzaniu organizmu.
  • W upały warto pić ciepłą herbatę, miętę lub melisę. Dzięki wyższej temperaturze napoju organizm podejmie procesy służące jego dodatkowemu schłodzeniu. Mięta dzięki zawartemu w niej mentolowi da nam uczucie orzeźwienia.
  • Lepiej zrezygnować z kawy oraz alkoholu, które mogą zaburzać równowagę elektrolitową oraz prowadzić do odwodnienia.

Sport podczas upałów

Co do zasady lekarze odradzają uprawianie sportu podczas upałów. Nic dziwnego: z badań amerykańskich wynika, że u sportowców ze szkół średnich udar cieplny jest trzecią przyczyną zgonów! Lekarz David S. Jardine, autor publikacji traktującej o diagnostyce i leczeniu choroby z przegrzania wskazuje ponadto, że udar cieplny zależny od wysiłku fizycznego zdarza się niemal wyłącznie u nastolatków i osób dorosłych, a rzadko – u małych dzieci. Jak wyjaśnia, prawdopodobnie wynika to z tego, że małe dzieci zaprzestają aktywności, gdy poczują dyskomfort, natomiast nastolatki i dorośli go lekceważą, przez co doprowadzają do niebezpiecznej sytuacji.

Jeśli decydujemy się na aktywność fizyczną podczas gorącej i wilgotnej aury, należy zadbać o odpowiednie nawodnienie. Podczas wysiłku zaleca się wypijanie 250 ml płynu co 20 minut. Należy natychmiast przerwać trening i odpocząć w chłodniejszym miejscu, jeśli pojawiają się skurcze mięśni, podwyższa się ciepłota ciała, pojawiają się nudności i/lub wymioty, spada ciśnienie tętnicze. W takiej sytuacji, jeśli po próbie schłodzenia ciała i nawodnienia nie obserwuje się poprawy stanu, lepiej zadzwonić po pogotowie ratunkowe, bo być może właśnie rozwija się udar cieplny, który jest już bezpośrednim zagrożeniem zdrowia i życia.

Objawy udaru cieplnego

  • wyczerpanie,
  • dezorientacja,
  • uczucie gorąca,
  • zaczerwieniona i suchą skóra (podczas wyczerpania cieplnego skóra jest biała i wilgotna!),
  • pragnienie,
  • szum w uszach i skroniach,
  • mroczki przed oczami,
  • zawroty i ból głowy,
  • czasami nudności i wymioty i/lub biegunka,
  • podwyższona temperatura ciała (nawet powyżej 40°C),
  • utrata przytomności,
  • splątanie,
  • drgawki.

Pamiętaj, że objawy udaru słonecznego narastają szybko!

Jeśli chodzi o niemowlęta, należy pamiętać, by ich nie przegrzewać – czasem dochodzi u nich do udaru cieplnego podczas snu, kiedy są nadmiernie przykryte. Warto też pamiętać, że nie ma potrzeby zakładania czapki na głowę dzieciom czy niemowlętom w sytuacji, gdy nie są wystawione na słońce.

Jeśli w upalny dzień poczujesz ból głowy, przyspieszony puls, uderzenia gorąca, masz mroczki przed oczami, usiądź w cieniu lub jakimś chłodnym miejscu i małymi łykami wypij co najmniej 250 ml wody. 

„Gdy zobaczymy kogoś w słabej kondycji nie zawahajmy się poczęstować go nie otwieranym wcześniej napojem. Zainteresujmy się losem tej osoby, a w razie potrzeby wezwijmy na miejsce pogotowie. Może to uratować czyjeś życie” apeluje policja.

Co robić, gdy dojdzie do udaru

  • Wezwij pogotowie.
  • Do czasu przyjazdu karetki udziel pierwszej pomocy: umieść go w pozycji półsiedzącej lub bezpiecznej leżącej w zaciemnionym, chłodnym miejscu, zrób zimne okłady na głowę i kark (ale nie z lodu), rozluźnij ciasne ubranie.
  • Jeśli poszkodowany jest przytomny, podaj mu coś do picia (ale nie alkohol, kawę czy herbatę),
  • Ulgę przynieść może obłożenie całego ciała wilgotnymi i chłodnymi ręcznikami (co pewien czas trzeba je zmieniać).

Podczas upału chroń swoje żyły

Upały bywają wyjątkowo uciążliwe dla osób z dolegliwościami żylnymi.

„W gorące dni takie objawy, jak spuchnięte i obolałe nogi są jeszcze bardziej odczuwalne, bo wysoka temperatura rozszerza naczynia krwionośne i >>pompowanie<< krwi w górę idzie jeszcze bardziej opornie. Dlatego najlepiej unikać zbyt długiego przebywania na słońcu” – przestrzega prof. Tomasz Zubilewicz, chirurg naczyniowy ze szpitala Żagiel Med w Lublinie.

Podczas wyjątkowo ciepłych dni warto porzucić szpilki, obcisłe spodnie i rajstopy. Luźne, przewiewne ubrania, wygodne, sportowe obuwie – to wszystko zrobi dobrze naszym żyłom i ograniczy dolegliwości. Warto po pracy zrzucić obuwie i pozwolić stopom odpocząć.

„Ważne, by pamiętać, że chore żyły lubią zimno. Niektórym ulgę przynosi samo chodzenie boso po zimnej podłodze, a latem – brodzenie w jeziorze czy morzu. Dzięki temu hartujemy nogi, a naczynia krwionośne obkurczają się, dzięki czemu krew w nich szybciej płynie” – mówi lekarz.

I dorzuca wskazówkę dotyczącą spania: kładąc się spać, pod nogi łóżka z jednej strony podłożyć książki lub innego rodzaju podpórki, tak by głowa była mniej więcej 10 cm niżej niż stopy.

„U seniorów w upalne dni warto monitorować ciśnienie i tętno. Jeśli parametry odbiegają od normy, lepiej wezwać lekarza, zwłaszcza wtedy, kiedy w związku z upałami czują się gorzej” – mówi Iwona Pawluczuk.

Monika Wysocka, jw, zdrowie.pap.pl

Źródła:


Zdrowie

Czytała o sobie, że „się spasła” i „wygląda jak hipopotam”. Patricia Kazadi odpowiada hejterom

Redakcja
Redakcja
4 sierpnia 2021
Patricia Kazadi, fot. Instagram artystki
 

Patricia Kazadi opublikowała na Instagramie nagranie, w którym opowiada, dlaczego przybrała na wadze i jak wiele kosztowały ja ostatnie miesiące. Zapowiedziała także, że internetowy hejt będzie zgłaszać właściwym instytucjom. Jej apel brzmi: Przestańcie krzywdzić innych hejtem. Przypomniała, że ona tak naprawdę wygląda normalnie, jak każda przeciętna kobieta, jest tylko nieco grubsza niż wcześniej.

Patricia Kazadi w lipcu pojawiła się na urodzinowej imprezie marki Roberta Kupisza. Zdjęcia z eventu pokazała w swoich mediach społecznościowych. I z całą pewnością nie spodziewała się takiego na nie odzewu.

Internauci w komentarzach wytknęli jej, że – ich zdaniem – jest za gruba. Pojawiły się porównania do hipopotama i nonsensowne sugestie, jakoby „odezwały się afrykańskie geny”.

„Można powiedzieć wszystko, ale nie obrażając innych. Jest ogromna różnica między opinią a hejtem” – puentuje Kazadi i zapowiada, że nie będzie już więcej tolerować hejtu na swój temat w social mediach, a wszystkie tego typu komentarze będzie zgłaszać do właściwych instytucji.

 

Żeby pokazać, że nie zgadza się z tym hejtem, pokazała zdjęcia w skąpym bikini, na których dokładnie widać, jak teraz wygląda. Po kilku dniach postanowiła jednak opowiedzieć, co tak naprawdę działo się w jej życiu przez ostatnie miesiące i z czego wynika zmiana jej wyglądu.

Przyznała, że problemy ze zdrowiem ma od kilku lat i że została prawidłowo zdiagnozowana dopiero półtora roku temu. Nie zdradziła, na co choruje, jednak opowiedziała, że z powodu swoich dolegliwości była w czasie pandemii hospitalizowana, a po wyjściu ze szpitala wymagała stałej opieki. W krytycznych momentach miała problemy nawet z samodzielnym siadaniem i chodzeniem. Dlatego zdecydowała się na przeprowadzkę do rodzinnego domu, w którym mogła się nią zaopiekować mama.

Kazadi mówi, że choć początkowo była sfrustrowana i zła, a nawet płakała, dziś ma do swojego ciała szacunek. Jest mu wdzięczna, że tak wiele zniosło kiedy chorowała i że się regeneruje.


Zdrowie

Gruzja – aktywne zwiedzanie i odpoczynek. Co warto zobaczyć?

Redakcja
Redakcja
4 sierpnia 2021

Gruzja od niedawna stała się krajem coraz chętniej odwiedzanym przez turystów. Jest krajem, w którym łączą się dwie kultury: europejska oraz azjatycka, co sprawia, że kraj ten zaciekawia, zachwyca oraz inspiruje. Jest idealnym miejscem zarówno dla poszukiwaczy aktywnego wypoczynku zarówno w mieście, jak i dla tych, którzy chcą odpocząć na łonie przyrody.

Praktyczne informacje o Gruzji – co warto wiedzieć przed wyjazdem

Obywatele Polscy do Gruzji mogą wjeżdżać bez posiadania paszportu. Wystarczy dowód osobisty. Kraj ten nie wymaga także wiz, jeśli pobyt trwa maksymalnie 365 dni. Językiem urzędowym kraju jest gruziński, jednak bez problemu można porozumieć się zarówno po rosyjsku, jak i po angielsku. Ułatwione procedury wjazdu, stopień bezpieczeństwa oraz łatwa możliwość komunikowania się z obywatelami sprawia, że coraz więcej osób decyduje się na wyjazd w to właśnie miejsce. Warto pamiętać, że w Gruzji nie obowiązuje Europejska Karta Ubezpieczenia Społecznego (EKUZ), dlatego przed wyjazdem warto wykupić ubezpieczenie turystyczne, lub skorzystać z tego, które oferuje biuro podróży. Obowiązującą walutą kraju jest lari, jednak na miejscu bez problemu można wymienić dolary lub euro na oficjalną walutę. Płatności ułatwia też karta Revolut, która bez problemu jest obsługiwana w większych aglomeracjach.

Miasto kontrastów – Tbilisi

Stolica kraju Tbilisi jest idealnym miastem na weekendowy wypad. Miasto zamieszkuje ponad milion osób, jest ono największym ośrodkiem kulturalnym, naukowym i przemysłowym kraju. Z uwagi na swoją bogatą historię oferuje wielogodzinne zwiedzanie przeplatane próbowaniem tradycyjnej gruzińskiej kuchni w modnych i ciekawych restauracjach oraz kawiarniach.

Tbilisi uznawane jest za miasto kontrastów – z jednej strony obcuje się z wieloma zabytkami a z drugiej z nowoczesnością i współczesnością. Miasto ma charakter wielokulturowy, przez wiele lat to właśnie przez nie przebiegały ważne szlaki turystyczne, o multikulturowości zdecydowało też położenie geograficzne i mieszanie się wielu narodowości. Zwiedzanie miasta najlepiej zacząć od jego starej części. Do obowiązkowych punktów na mapie zwiedzania należy wpisać Bazylikę Anczischati – najstarszą świątynię na terenie miasta, Katedrę Słoni, która jest jedną z najważniejszych świątyń kościoła prawosławnego w Gruzji oraz największą sakralną budowlę w Tbilisi czyli Sobór Trójcy Świętej. Będąc w mieście, należy skorzystać z licznych punktów widokowych, które dają możliwość podziwiania panoramy miasta. Z uwagi na to, że miasto położone jest na wzgórzach, widok niejednokrotnie zapiera dech w piersiach.

Miasto otoczone górami i morzem – Batumi

W południowo-zachodniej części Gruzji, na wybrzeżu Morza Czarnego znajduje się wszystkim znane Batumi. Wycieczki do Gruzji obejmujące ten rejon kraju cieszą się największym powodzeniem. Nie ma w tym nic dziwnego, to właśnie tu można poczuć się jak w prawdziwym nadmorskim kurorcie i solidnie wypocząć. Największą atrakcją miasta jest niewątpliwie bulwar oraz pomnik Ali i Nino – uznawana za jedną z najbardziej romantycznych rzeźb na świecie. Na spacer najlepiej wybrać się wzdłuż promenady nadmorskiej, a w słoneczną pogodę skorzystać z rozległych, kamienistych plaż.

Osobom spragnionym zwiedzania poleca się odwiedzenie wieży Czaczy wraz z fontanną, Wieżę Gruzińskiego Alfabetu, plac Piazza a wieczorem wybrać się do tzw. gruzińskiej hawany, czyli samo centrum miasta.

Najpiękniejsze zakątki Gruzji warte zobaczenia

Wycieczki do Gruzji dla tych, którzy poszukują bliskiego kontaktu z naturą, nie mogą odbyć się bez odwiedzenia Kanionu Martvili oraz Kanionu Okatse. Pierwszy z nich daje możliwość zwiedzania go pontonem, wzdłuż wąwozu z możliwością podziwiania zachwycających widoków. Sam spływ trwa około pół godziny, po czym kolejno przechodzi się kładką wzdłuż kanionu. Pejzaże z bujną, zieloną naturą, liczne wodospady oraz skały zapierają dech w piersiach. Drugi z kanionów – Kanion Okatse jest wąwozem o długości około 16 kilometrów. Docenią go osoby, które chcą odpocząć od miejskiego zgiełku, z uwagi na mniejszą liczbę turystów która go odwiedza. Trasa przeznaczona do zwiedzania kanionu wynosi około 6 kilometrów, a czas jaki należy przeznaczyć na jego przejście to około 3 godziny. Miejsca te wyglądają zarówno urokliwie latem jak i późną jesienią.

Będąc w Gruzji, warto odwiedzić także miasto Mccheta, która oddalona jest o kilkadziesiąt minut jazdy samochodem od stolicy kraju. Mcheta to jedno z najstarszych miast w kraju, a badania archeologiczne potwierdzają że osadnictwo na tym terenie pojawiło się w epoce brązu. Miasto jest znane z zabytków, które zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Dominują tu zabytki sakralne (miasto było nie tylko stolicą państwa, ale także ważnym centrum duchowym) takie jak: sobór katerdalny Sweti Cchoweli z XI w., monastyr Dżwari z VI w., ruiny akropolu Armaziscich czy żeński klasztor Samtawro.

Gruzińska kuchnia i gościnność

Kuchnia gruzińska znana jest ze swojej różnorodności. Słynie z bogactwa smaków, intensywnych przypraw oraz dobrego wina. Przypadnie do gustu zarówno wielbicielom mięsa, jak i wegetarianom. Będąc w Gruzji, trzeba koniecznie spróbować lokalnego chaczapuri, które składa się z cienkiego (często drożdżowego) ciasta oraz różnych rodzajów sera. Istnieje wiele wersji tego dania (z różnymi dodatkami), jednak najbardziej znanym jest chaczapuri adżarskie z serem oraz jajkiem. Kolejnym daniem są placki kukurydziane (mchadi), łączone z pokrojonymi lub posiekanymi warzywami przyprawionymi kolendrą, orzechami oraz mieszanką ziół. Gruzja jest uważana za ojczyznę wina. Będąc w tym kraju, warto spróbować win lokalnych, produkowanych w niewielkich, często rodzinnych zakładach.

Wyjazd do Gruzji, niezależnie od tego czy będzie to weekendowa wycieczka czy dłuższe wakacje to idealny pomysł na aktywne spędzenie urlopu. Co ważne, mieszkańcy kraju są przyjaźnie nastawieni na obcokrajowców i słyną ze swojej gościnności, co sprawia że wiele osób odwiedza Gruzję niejednokrotnie.

Artykuł partnera


Zobacz także

ogórek - właściwości, kalorie, ogórki kiszone, konserwowe

Ogórek dla zdrowia i urody. Co kryje w sobie to niepozorne warzywo?

łokieć tenisisty przyczyny-diagnostyka-leczenie

Pracujesz przy komputerze lub spędzasz sporo czasu przy maszynie do szycia? Uważaj na łokieć tenisisty. Kto jeszcze jest w grupie ryzyka?

Skończyłaś 20 lat? Sprawdź, jakie badania powinnaś wykonywać

Skończyłaś 20 lat? Sprawdź, jakie badania powinnaś wykonywać