Podróże

Dark tourism to nie tylko Czarnobyl

Redakcja travelduck.pl
Redakcja travelduck.pl
9 marca 2020
Dark tourism. Czym jest tanatoturystyka i dokąd prowadzi?
Fot. Materiały prasowe – Dark tourism. Czym jest tanatoturystyka i dokąd prowadzi?
 

Tanatoturystyka to coraz popularniejsza forma spędzania wolnego czasu przez ludzi na całym świecie. Określana także mianem mrocznej turystyki prowadzi do miejsc związanych z ludzką tragedią, w tym obozów zagłady czy na pola bitew. Przybliżamy tematykę tanatoturystyki, historię jej powstania i przedstawiamy 4 żałobne miejsca warte odwiedzenia.

Dark tourism – charakterystyka i historia powstania

Dark tourism, nazywany inaczej tanatoturystyką, polega na podróżowaniu do miejsc związanych ze śmiercią, ludobójstwem, katastrofą czy prześladowaniem. W języku polskim wyrażenie dark tourism oznacza mroczną turystykę i wywodzi się z rozmyślania o śmierci oraz medytacji.

Natomiast słowo thanatos w mitologii greckiej określało ucieleśnienie śmierci. W literaturze polskiej słowo tanatoturystyka określane jest jako szczególna turystyka kulturowa, która obejmuje wyprawy mające charakter poznawczy, do miejsc poświęconych śmierci.

Historia tanatoturystyki sięga aż I w p.n.e., gdy rzymskie koloseum zamieniało się w arenę śmierci gladiatorów. Kolejne wieki obfitowały w podróże do miejsc powiązanych ze śmiercią, aż do XVIII-XIX w., kiedy zainteresowanie cmentarzami, miejscami morderstw czy egzekucji gwałtownie wzrosło. Wycieczka do Rzymu nie musi być oczywista!

Dark tourism. Czym jest tanatoturystyka i dokąd prowadzi?

Fot. Materiały prasowe

Wiek XX to okres wojen światowych, który przed fanami mrocznej turystyki odkrywa kolejne miejsce – obozy masowej zagłady. Obecnie dark tourism to część branży turystycznej, która pozwala na dotarcie do miejsc ludzkich tragedii.

Dark tourism a tanatoturystyka

Podstawową różnicą pomiędzy dark tourism a tanatoturystyką jest cel podróży oraz data danego wydarzenia. Pierwsze pojęcie skupione jest wokół aktualnych doświadczeń, natomiast tanatoturystyka określa wydarzenia nawet z dalekiej przeszłości. Dodatkowo, w dark tourism nie zwraca się aż takiej uwagi na zachowanie turystów i motywy podróży, w przeciwieństwie do tanatoturystyki.

Niezależnie od znaczenia obydwa terminy łączy ten sam związek – pomiędzy śmiercią a docelowym miejscem podróży, dlatego też wiele osób używa tych pojęć naprzemiennie.

Mroczna turystyka – popularne miejsca

Popularne miejsca wśród miłośników mrocznej turystyki związane są z ludzkim cierpieniem. Można wśród nich wyróżnić:

  • tereny, na których przeprowadzano publiczne egzekucje,
  • tereny masowej zagłady ludzkości, obejmujące obozy śmierci czy miejsca zgonu indywidualnych osób,
  • cmentarze, monumenty, krypty,
  • miejsca przedstawiający śmierć w sposób symboliczny, w tym muzea,
  • miejsca rekonstrukcji bitew i inscenizacji śmierci.

Fot. Materiały prasowe

Dark tourism w Polsce

Warto zauważyć, że dark tourism jest nieco kontrowersyjną formą turystyki, powiązaną z tematem śmierci. Najpewniej posiada tyle samo przeciwników, co zwolenników. W Polsce (mimo dużego potencjału ze względu na liczbę takich miejsc) możliwości rozwoju dark tourism są niewielkie. Ogranicza je religia, która nie uznaje śmierci za atrakcję turystyczną oraz smutna historia państwa polskiego.

XX w. i wybuch II wojny światowej pozostawiły w pamięci polaków ślad. 9 niemieckich obozów koncentracyjnych znajdujących się na terytorium Polski, cmentarze, a tam groby nieznanego żołnierza czy muzea świadczące o wojnie to jedne z mrocznych miejsc, gdzie polska ludność oddaje hołd zamordowanym.

Ze wszystkich miejsc związanych z tematyką śmierci najpopularniejszym i jednym z najważniejszych jest obóz Auschwitz-Birkenau, wpisany na listę UNESCO. Jako symbol ogromnego cierpienia ludzi różnych nacji każdego dnia przyciąga tłumy turystów upamiętniających tragedię milionów.

Dark tourism. Czym jest tanatoturystyka i dokąd prowadzi?

Fot. Materiały prasowe

Poza obozami zagłady miejscem związanym z mroczną turystyką jest także Kaplica Czaszek w Czermnej, upamiętniająca ofiary wojen i epidemii cholery czy Cmentarz Powązkowski w Warszawie.

Mroczna turystyka na Ukrainie – Czarnobyl

Popularnym miejscem wśród miłośników mrocznej turystyki jest Ukraina i oczywiście Czarnobyl oraz sąsiednia Prypeć – wioska nazywana także miastem duchów. Wybuch wodoru, spowodowany przegrzaniem się rdzenia reaktora w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej, pożar i wydobycie się substancji promieniotwórczych to przyczyny największej katastrofy przemysłowej w XX w.

Czarnobyl to miejsce śmierci wielu osób, w tym członków ekip ratowniczych, którzy zmarli w wyniku poparzeń, napromieniowania czy chorób popromiennych. W wyniku katastrofy z Czarnobyla, Prypeci i pobliskich miasteczek ewakuowano i wysiedlono mieszkańców oraz wyznaczono zamkniętą strefę buforową, a skutki tego wypadku odczuwane są do dziś.

Fani tanatoturystyki zainteresowani tragedią na Ukrainie mogą wybrać się na kilkugodzinną wycieczkę do strefy. Najpopularniejszymi miejscami są: Elektrownia Atomowa w Czarnobylu, Prypeć, a w nim “Diabelski Młyn”, kino “Prometeusz”, szkoła, stadion, wioski Zalesie i Kopacze oraz Czerwony Las, będący kiedyś jednym z najbardziej skażonych miejsc.

Warto wiedzieć, że obecnie w Czarnobylu pracują ludzie, którzy kontrolują wygaszone reaktory. Dodatkowo niedaleko samej elektrowni można zjeść obiad w stołówce, działającej zarówno przed, jak i po tragedii. Macie apetyt na dania kuchni ukraińskiej w Czarnobylu?

Dark tourism. Czym jest tanatoturystyka i dokąd prowadzi?

Fot. Materiały prasowe

Tanatoturystyka w rumuńskim domu Drakuli

Mniej kontrowersyjnym miejscem, chociaż pozostającym w tematyce Dark Tourism, jest Dracula Park w Rumunii. Ten owiany tajemnicą i mrokiem średniowieczny zamek w Branie co roku przyciąga mnóstwo tanatoturystów. Miejsce zyskało popularność dzięki książce Brama Stokera “Dracula”. Inspiracją dla pisarza był wołoski władca Wład Palownik, znany z okrucieństwa.

Chociaż zamek w Branie najprawdopodobniej nigdy nie był siedzibą słynnego wampira, w przeciwieństwie do Zamku Poenari, to właśnie ta budowla jest dziś muzeum historycznym. Gotycki styl, baszty, wieże, grube mury czy ukryte przejścia w połączeniu z legendą o Drakuli sprawiają, że miejsce jest naprawdę tajemnicze i mroczne. Odwiedź Rumunię!

Dark tourism. Czym jest tanatoturystyka i dokąd prowadzi?

Fot. Materiały prasowe

Natura a dark tourism

Dark tourism to pojęcie, które obejmuje również katastrofy, takie jak klęski żywiołowe. Jedna z nich dotknęła Japonię 11 marca 2011 roku. Najpierw były wstrząsy o sile 9 stopni w skali Richtera. Później rozpoczęły się kolejne, niewiele słabsze. Następnie doszło do poważnej awarii w japońskiej elektrowni atomowej i trzech eksplozji wodoru w budynkach reaktorów.

Niedługo po tym mieszkańcy musieli uciekać przed zbliżającą się 10 metrową falą tsunami, wywołaną wstrząsami.

Chociaż dziś japońskie władze poradziły sobie ze skutkami katastrofy, miejsca, jakie objęła, nadal są chętnie odwiedzane przez wielbicieli tanatoturystyki. Inne mroczne miejsce to chociażby nawiedzone przez tsunami w 2004 roku wybrzeża Indonezji, Sri Lanki i Indii. W jego wyniku zginęło około 300 000 ludzi.

Fot. Materiały prasowe

Dark tourism i tanatoturystyka to pojęcia dobrze znane szczególnie tym, którzy wakacje na rajskich wyspach zamienili na pola bitwy, obozy zagłady czy miejsca klęsk żywiołowych. Niezależnie od miejsca i jego przeszłości w każdym z nich należy pamiętać o szacunku wobec poległych.

Materiał prasowy Travelduck


Podróże

Wiem, że bez ciebie jestem nikim. Wolno mi kochać tylko ciebie

Listy do redakcji
Listy do redakcji
10 marca 2020
Fot. istock/m-gucci
 

Wczoraj dostałam od Ciebie 5 czerwonych tulipanów. „Może byśmy poszli do kina?” – powiedziałaś nawet. Tylko przez chwilę miałam nadzieję, że naprawdę pójdziemy razem na film, który tak bardzo chciałam zobaczyć. Ale zaczęło padać, stwierdziłeś, że nie ma sensu wychodzić z domu. Przyniosłeś wino i zamówiłeś spaghetti. Dziś normalny wtorek. Nie chcę jeszcze otwierać oczu. Wiem, że kiedy wstanę, świat nie okaże się inny, bajkowy. Lepszy. Będzie taki, jak zwykle. Tylko ja i Ty.

Wstanę po cichu, żeby Cię nie obudzić. Twój budzik zadzwoni dopiero za pół godziny. Przemknę delikatnie do łazienki i otulę się miękkim szlafrokiem. Nie lubisz go, bo jest stary, znoszony. Ale mi przypomina mamę. I te momenty, kiedy wchodziła prawie bezszelestnie do mojego pokoju, żeby obudzić mnie do szkoły. Siadała na brzegu łóżka i głaskała mnie po głowie. I pachniała ciepłą kołdrą i kremem Nivea. Nigdy nie będę taka jak ona. Nigdy nie będę czyjąś mamą.

Ty nie chcesz mieć dzieci, mówisz, że tak jak jest, jest dobrze, że nie chciałbyś się mną z nikim dzielić. Że wracasz do domu i jestem cała dla ciebie. Że o tym zawsze marzyłeś, żeby ktoś na ciebie tylko czekał. Że chcesz być najważniejszy. Że dzieci to hałas i nieporządek. A nasze życie jest takie doskonałe. Nie trzeba nic zmieniać. Że jeśli zajdę w ciążę, to nigdy mi tego nie wybaczysz. Więc zrezygnowałam z marzeń o dziecku. Za rok weźmiemy psa – powiedziałeś pewnego dnia. Od dziś to jeszcze dziesięć miesięcy. Czekam. I boję się, że uznasz, że za bardzo się do niego przywiążę. Nie wolno mi kochać nikogo innego niż Ty.

Nie lubiłeś, kiedy wychodziłam do pracy. „Żona dyrektora nie może pracować w bibliotece” – uważałeś. Mogłabym pracować w Twojej firmie, miałbyś mnie na oku – „żartowałeś”. Więc przez chwilę katalogowałam Twoje dokumenty. Ale zbyt wielu mężczyzn przechodziło koło mojego biurka, nie lubiłeś tego. Dziś pracuję w domu, robię jakieś tłumaczenia na zlecenie.

Nie lubisz, kiedy wychodzę sama. Mówisz, że czujesz się wtedy samotny, że się martwisz, że coś mi się może stać. Nie chcę Cię martwić. Małe zakupy robię w osiedlowym sklepie, te większe z Tobą.

Nienawidziłeś, kiedy wychodziłam z przyjaciółkami. Więc nie mam już przyjaciółek. Przecież to Ty jesteś najważniejszy, to ty jesteś całą treścią mojego życia. One znikną, zajęte swoimi sprawami, dla nich nigdy nie będę priorytetem – powtarzasz. Ty zostaniesz na zawsze. To, co między nami jest najważniejsze. My. Nic innego się nie liczy.

Pola, Gosia. Czasem dzwonią, pytają, jak mi jest w tej złotej klatce i kiedy od ciebie odejdę. Nie powiem Ci tego, bo wpadniesz w szał. Jak wtedy, gdy wyszłam z nimi wieczorem na kolację i do teatru. Wróciłam koło północy, czekałeś w drzwiach. Nie chciałeś wpuścić mnie do domu. Krzyczałeś, że Cię zawiodłam, zostawiłam, zdradziłam. Że na pewno byłam gdzieś z kochankiem. Błagałam, płakałam. Obiecywałam, że już nigdy bez Ciebie sama nie wyjdę. Myślę, że musisz mnie bardzo kochać, skoro tak bardzo boisz się mnie stracić. Jestem dla Ciebie najważniejsza.

Wiem, że bez ciebie jestem nikim. Wdrukowałeś mi to w głowę, powtórzyłeś tyle razy, że w końcu ci uwierzyłam. To twój dom, twoje pieniądze, twoje meble kupione za te pieniądze. Ja kupiona za Twoją dziwną miłość. Jestem tu dlatego, że mnie kochasz. Wyróżniłeś mnie swoim uczuciem. Byłam tylko zwykłą, nieśmiałą dziewczyną, bez siły przebicia, bez bogatych rodziców. Znalazłeś mnie, wyłowiłeś z tłumu szarych myszy. Kiedy zaczęliśmy być parą, poczułam się jak w bajce. Gdy rok później poprosiłeś mnie o rękę, bałam się zrobić cokolwiek, co mogłoby Ci się nie spodobać. Żebyś się tylko nie rozmyślił.

Drżącą ręką uruchamiam twój nowy ekspres do kawy. Ciągle jeszcze boję się go zepsuć. Wiem, ile kosztował. Za chwilę wstaniesz, wejdziesz o kuchni.  Wczoraj był Dzień Kobiet. Tulipany od Ciebie postoją jeszcze kilka dni na kuchennym stole. Potem zwiędną i wyrzucę je do kosza. Przecież za rok znów dasz mi kwiaty.


Podróże

Migrena to nie jest zwykły ból głowy. Jak skutecznie sobie radzić z problemem?

Żaklina Kańczucka
Żaklina Kańczucka
9 marca 2020
migrena - przyczyny, objawy, leczenie, migrena z aurą
Fot. Cecile_Arcus/iStock

Migrena to dokuczliwa przypadłość, która dotyka przede wszystkim kobiety. Bólom głowy spowodowanym przez migreny często towarzyszą inne objawy, negatywnie wpływające na codzienne funkcjonowanie. Z migreną da się żyć, ale niekiedy bywa to trudne. Jakie przyczyny  i objawy ma migrena, jak ją łagodzić i czym jest towarzysząca jej aura?

Migrena – przyczyny

Migrena jest dokuczliwym rodzajem bólu głowy, który nie wynika z żadnej istniejącej choroby. Zalicza się ją do tzw. pierwotnych bólów głowy, których powód powstawania nie został jednoznacznie określony, choć istnieją pewne podejrzenia, co do przyczyn wystąpienia problemu.  Za jedną z nich uważa się nadmierną produkcję serotoniny, mogącą powodować gwałtowny skurczu i rozkurcz naczyń krwionośnych w mózgu – co skutkuje migreną. Migrena może zostać wywołana przez pewne leki, pokarmy, dodatki do żywności. Wpływ na pojawianie się ataków migreny może mieć również nadmiar stresu, niedobór lub nadmiar snu, drastyczna dieta, wahania ciśnienia atmosferycznego, czy bodźce zewnętrzne takie jak hałas, światło, silne zapachy. Badania pokazują także, że wiele osób cierpiących na migreny cechuje się niższymi niż normalne, poziomami witaminy D, koenzymu Q10 i ryboflawiny.

Z powodu migren cierpią obie płcie, ale aż 75% osób dotkniętych  nimi to kobiety. Migrena, bez wyraźnej przyczyny, może pojawić się w każdym wieku, ale statystyki pokazują, że większość cierpiących pierwszy napad bólu przeszła przed 40. rokiem życia.

Migrena – objawy 

Kojarzy się przede wszystkim z potwornym bólem głowy – migrena może odbierać chęć do działania. Silny i nawracający zazwyczaj obejmuje jedną stronę głowy, jest pulsujący i nasila się przy ruchu. Migrenie mogą także towarzyszyć objawy takie jak –  nadwrażliwość na światło, dźwięki, zapachy, nudności, niekiedy wymioty. Pojawiają się w wielu przypadkach także objawy neurologiczne, czyli tzw. migrena z aurą (migrena oczna). Aura pojawia się chwilę przed bólem głowy lub na początku ataku i zazwyczaj trwa od kilku do kilkunastu minut.

migrena - przyczyny, objawy, leczenie, migrena z aurą

Fot. the-lightwriter/iStock

Migrena z aurą (oczna) – objawy

Migrena z aurą (oczna) powoduje zaburzenia krótkotrwałe i odwracalne. Sam ból głowy w migrenie może trwać od 4 do 72 godzin, co często zależy od leczenia lub jego braku. Do najczęstszych jej objawów zaliczamy:

  • pojawiające się przed oczami migające plamy lub linie,
  • problem z ostrością widzenia,
  • podwójne widzenie,
  • szumy uszne,
  • mrowienie i drętwienie twarzy lub kończyn,
  • zaburzenia mowy,
  • zawroty głowy,
  • niekiedy może pojawić się osłabienie jednej połowy ciała.

Migrena – leczenie doraźne i profilaktyczne

Zazwyczaj migrena nie wymaga pilnej pomocy lekarskiej, ale gdy utrudnia funkcjonowanie, należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu po poradę dotyczącą leczenia i zapobiegania ataków.

Migrena – leczenie doraźne

Leczenie doraźne migreny opiera się na łagodzeniu objawów. Jeśli nastąpi kolejna migrena, zanim ból stanie się dokuczliwy, należy wziąć zalecony przez lekarza lek przeciwbólowy. Może zdarzyć się tak, że zalecony lek nie zadziała, wtedy należy szukać specyfiku z innej grupy leków łagodzących ból. Jeżeli migrenie towarzyszą nudności lub wymioty, konieczne może być podanie leku przeciwwymiotnego. Wyleczenie migren nie jest możliwe, ale można wpływać na ograniczenie ilości i natężenia występujących napadów migreny, dzięki leczeniu profilaktycznemu.

Migrena – leczenie profilaktyczne

Leczenie profilaktyczne opiera się na codziennym przyjmowaniu leków, co ma doprowadzić do zmniejszenia liczby napadów bólu głowy. Do tego typu działań kwalifikuje się około 20% pacjentów cierpiących na migreny. Stosuje się je w przypadku, gdy migrena utrzymuje się powyżej 3 dni lub ataki występują co najmniej 2 razy w miesiącu i utrudniają pacjentowi zwykłe funkcjonowanie. Aby leczenie było jak najbardziej skuteczne, powinno trwać przynajmniej trzy miesiące, nawet do roku. Należy jednak mieć na uwadze ryzyko nadużywania leków przeciwbólowych i uzależnienie od nich oraz rozwinięcia się polekowych bólów głowy (tzw. bóle z odbicia). W tym przypadku występują codzienne bóle głowy i sytuacja chorego pogarsza się, ponieważ przyjmuje on leki z powodu silnego bólu głowy, który z kolei spowodowany jest przewlekłym przyjmowaniem leków – tworzy się trudne do przerwania błędne koło.

migrena - przyczyny, objawy, leczenie, migrena z aurą

Fot. fizkes/iStock

W leczeniu profilaktycznym migreny przewlekłej (migrena występująca minimum 8 razy w miesiącu) można także zastosować toksynę botulinową. Lekarz wstrzykuje botoks w określone punkty na twarzy, w okolicach kręgosłupa szyjnego, aż do ramion. To działanie zmniejsza stymulację nerwu trójdzielnego, odpowiedzialnego za przepływ informacji do mózgu. Procedurę powtarza się co trzy miesiące.

Dodatkowo zmiana stylu życia na zdrowszy, unikanie spożywania pewnych produktów (czekolada, wino, żółty ser), czy zapachów, również może być pomocne w łagodzeniu migren. Powodzenie powyższych działań jest kwestią indywidualną i nie u każdego przyniesie jednakowe efekty.

Migrena – kiedy atak wymaga natychmiastowej pomocy lekarskiej?

Jak już wspomniano, zazwyczaj ataki migreny nie wymagają pilnej pomocy medycznej. Są jednak takie objawy towarzyszące migrenie, które powinny zmusić do szukania pomocy u lekarza. Należą do nich:  zaburzenia świadomości lub przytomności, narastający niedowład kończyn – taka sytuacja wymaga pilnego wezwania pogotowia ratunkowego.


źródło: www.mp.pl , www.abcmigrena.pl

Zobacz także

Bushcraft – instynkt przetrwania w lesie dla twardzieli

Chorwacja majówka

Wczasy w Chorwacji – dlaczego warto? 8 powodów

Osiem powodów, dla których nie warto jechać do Portugalii. Lepiej zrezygnuj nim będzie za późno