Ile razy wydawało ci się, że to nie ty zdobędziesz puchar: awans w pracy, dobrą posadę, a nawet miłość? Dlaczego mieliby wybrać właśnie mnie? X.,M. i B. są milion razy bardziej ode mnie kompetentne, inteligentne, po prostu lepsze… Często odnosimy wrażenie, że w rywalizacji z innymi – nasze szanse są zawsze znikome… Brzmi znajomo?
A ile razy słuchając radio czy oglądając TV zastanawiałeś się: „czy ten koleś urwał się z choinki? Pan ekspert od wszystkiego…, no tam go jeszcze nie było!”.
Według Charlesa Darwina „ignorancja częściej jest przyczyną pewności siebie, niż wiedza”, czyli…
Im więcej wiesz, tym rzadziej się chwalisz
A wynika to zwyczajnie z faktu, że im większe kompetencje w jakiejś dziedzinie posiadasz, tym mniejszym ignorantem jesteś. Większa wiedza, to również większa świadomość, że na pewno nie pozjadałeś jeszcze wszystkich rozumów ;). To nie żadne czary mary, zjawisko to zostało opisane i udokumentowane przez Justina Krugera i Davida Dunninga z Uniwersytetu Cornella.
A panowie za swoje odkrycie zostali uhonorowani nagrodą Nobla w dziedzinie psychologii.
Jak to działa?
Osoby niekompetentne:
nie dostrzegają swojego niskiego poziomu zdolności,
nie potrafią prawidłowo ocenić poziomu zdolności u siebie,
nie potrafią prawidłowo ocenić poziomu zdolności u innych,
rozpoznają i uznają swój niski poziom zdolności dopiero po odpowiednim treningu danej umiejętności*
Mechanizm przeceniania (lub podważania) własnych kompetencji niesie wiele dobrego i złego – i jest bardzo, bardzo ludzki.
Całość opiera się na bardzo prostym i logicznym założeniu.
Im więcej wiemy w danej dziedzinie, tym bardziej jesteśmy świadomi swojej niewiedzy. Im mniej wiemy, tym mniej zdajemy sobie sprawę z tego, czego możemy jeszcze nie wiedzieć ;).
Kilka najciekawszych obserwacji:
- Osoba uzdolniona w jakiejś dziedzinie skłonna jest umniejszyć swojej wiedzy przez empatię (podczas przeprowadzonych eksperymentów osoby o wyższych kompetencjach, aby dopasować się do mniej zdolnego współpracownika zaniżają swoją samoocenę);
- Osoba o bardzo niskich kompetencjach, zdaje się dostrzegać swojego braku kompetencji, ma wysoką, niezachwianą pewność siebie – jako mechanizm obronny.
- Wnioski z przeprowadzonych badań pokazują, że największą przeszkodą w powiększeniu swoich kompetencji, jest właśnie „arogancja”- czyli brak umiejętności przyznania się do błędu i skorzystania z cudzej wiedzy.
Następnym razem, kiedy pomyślisz, że jesteś z czymś beznadziejna i że każdy może wiedzieć więcej od ciebie – uśmiechnij się pod nosem i nie rezygnuj, bo to dobry znak, że jednak znasz się rzeczy.
Źródła: badanianet.pl, nauklove.pl, charaktery, *wikipedia
