Twoje dziecko bezpieczne w social media

Bezpiecznie Tu i Tam
Bezpiecznie Tu i Tam
21 marca 2016
Fot. istock / da-kuk
Fot. istock / da-kuk
 

Dzieci od najmłodszych lat oswajane są z technologią komputerową. Smartfony, tablety, laptopy już dla trzylatka bywają codziennością. Korzystają z tego jego rodzice, a wkrótce i dziecko zaczyna oglądać pierwsze bajki online i klikać w gry. A im dziecko  jest starsze, tym więcej czynności w internecie potrafi samodzielnie wykonać. Wraz z dojrzewaniem, usamodzielnianiem się i potrzebą kontaktów z grupą, przychodzi także czas na przygody na portalach społecznościowych. To dla młodych możliwość kontaktów ze znajomymi, dostępu do bieżących informacji, wysyłania zdjęć, filmików, dzielenia się przeżyciami i emocjami. Niestety, świat wirtualny bywa niebezpieczny – tak jak i  rzeczywisty, należy więc przygotować dziecko jak najlepiej do mądrego korzystania z nowych mediów.

Ograniczenia wiekowe – chyba tylko w regulaminach

Badanie zrealizowane przez TNS na zlecenie Orange we współpracy z Fundacją Orange i Fundacją Dzieci Niczyje jasno określa, że aż 90%  młodzieży w wieku 13-15 lat i korzysta z Facebooka. Co więcej, aż 67% dzieci w wieku 10-15 lat, korzysta z serwisów społecznościowych w ogóle. To bardzo dużo!

Z troski o bezpieczeństwo oraz dojrzałość młodych użytkowników portale społecznościowe określają w regulaminach granicę wieku dla użytkowników. Jeden z najpopularniejszych serwisów, Facebook, wprowadził zasadę, że tylko osoby powyżej 13. roku życia mogą mieć w nim konto. W praktyce ma to minimalne znaczenie, ponieważ granica wieku nie zawsze jest weryfikowana, mimo że Facebook szczególną uwagą otacza najmłodszych użytkowników. W efekcie, często  też za wiedzą rodziców, na Facebooku aktywne są dzieciaki w wieku 9 czy 10 lat.

Dlaczego dzieci i młodzież tak bardzo wciągają portale społecznościowe?

Facebook to nie jedyny serwis który przyciąga młodszych i starszych użytkowników. Wielką popularnością cieszy się także komunikacja poprzez Instagram, Vine i Snapchat. Młodzież przyciągają do nich opcje darmowego i ekspresowego zamieszczania w sieci nagranych przez siebie krótkich filmików czy wrzucania fotografii z telefonów. W rozumieniu dzieci to lekka i przyjemna zabawa, (czasami służąca także zwrócenia na siebie uwagi oraz sprawdzeniu popularności własnej osoby).

 

Fot. Materiały prasowe

Fot. Materiały prasowe

To oczywiście nie jedyny wyznacznik potrzeby zaistnienia dziecka na portalach społecznościowych. Dziecko może uczyć się w ten sposób relacji między rówieśnikami, co ma szczególną wartość gdy znajomości pielęgnowane są równocześnie i w sieci i poza nią. Przynależność do tego typu portali otwiera również możliwość łatwego dostępu do ciekawych treści i  informacji. Funkcjonowanie w ramach grup tematycznych, pozwala pogłębiać wiedzę i wymieniać się wiadomościami z rówieśnikami. Dzieciaki należące do grupy skupiającej osoby z danej klasy, mogą szybko dowiedzieć się, co zostało zadane lub upewnić się odnośnie zakresu planowanego sprawdzianu.To szybka i prosta, a także niezobowiązująca forma kontaktów rówieśniczych.

Uświadom dziecku, jak ważna jest troska o bezpieczeństwo w internecie

Gdy dziecko podejmuje kontakty w świecie wirtualnym, rodzice powinni wspólnie z młodym internautą ustalić pewne zasady i porozmawiać o cyberprzygodach.  Warto pamiętać, że to co jest głównym założeniem mediów społecznościowych – możliwość komunikowania się bez ograniczeń, pewne ograniczenia powinno mieć. Naucz dziecko, czym jest bezpieczeństwo w portalach społecznościowych i uświadom konsekwencje nieprzemyślanych działań, zanim do nich dojdzie.

Możliwość publikowania treści dostępnych dla innych internautów to często automatyczny odruch, przy którym dzieci i młodzież się nie zastanawiają. W ich mniemaniu, post czy zdjęcie wrzucone do sieci, będzie w niej do momentu, gdy sami jego nie skasują. Niestety, to, co raz pojawiło się w internecie, może z niego nigdy nie zniknąć, ponieważ raz udostępnione treści mogą zostać skopiowane i zapisane na urządzeniach innych użytkowników. Co więcej, materiały ośmieszające bądź zbyt intymne, mogą trafić w niepowołane ręce i stać się w przyszłości źródłem problemów.

Fot. Materiały prasowe

Fot. Materiały prasowe

Wytłumacz dziecku, dlaczego tak istotne są ustawienia prywatności konta. Niech ma ono świadomość, że informacje czy posty o statusie publicznym będą widoczne także dla obcych osób. Tymczasem dostęp do pewnych zdjęć czy filmów powinien być ograniczony dla wybranej, zaufanej grupy użytkowników. Podobnie z hasłem – nie powinien znać go nikt poza dzieckiem, i rodzicami, jeśli zawrą między sobą taką umowę. Dzięki temu konto będzie zabezpieczone przed kradzieżą danych czy też złośliwymi działaniami np. wstawianiem bez wiedzy użytkownika obraźliwych czy wulgarnych postów, z których to dziecko będzie musiało się wytłumaczyć.

Dla własnego bezpieczeństwa, ale i ze względu na bezpieczeństwo całej rodziny, dziecko musi wiedzieć, że są dane – numer telefonu, adres, którymi nie powinno się dzielić online, a na pewno nie z nowo poznanymi w sieci osobami. W ten sposób zapobiegniecie sytuacji, w której ktoś obcy mógłby czekać na dziecko pod domem lub wydzwaniać na jego numer telefonu.

Uczul dziecko na kwestię kultury w komunikacji na portalach społecznościowych. Złudne poczucie anonimowości i bezkarności często skutkuje śmielszymi komentarzami, czy wręcz atakami na innych użytkowników, a to wyrządza ogromną krzywdę. Samo dziecko może również stać się celem ataku czy próby ośmieszenia,  rówieśnicy tak samo jak w realu tak w sieci  mogą plotkować, obmawiać czy wyśmiewać Wyjaśnij dziecku pojęcia hejtu oraz cyberprzemocy, aby umiało was powiadomić, gdy zaczyna dziać się coś niepokojącego.

Bądź świadomym rodzicem

Naucz dziecko zasady ograniczonego zaufania i zasad bezpieczeństwa. Niech świat wirtualny nie staje się zamkniętym światem, uczestniczcie w nim razem, ty, jako czujny opiekun, a dziecko jako mądry użytkownik sieci.

Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej na temat zasad bezpieczeństwa na portalach społecznościowych, skorzystaj z bezpłatnego kursu internetowego dla rodziców i opiekunów Bezpiecznie Tu i Tam, który przygotowała Fundacja Orange. Kurs dostępny jest pod adresem: http://www.fundacja.orange.pl/kurs

Fot. Materiały prasowe

Fot. Materiały prasowe

 


8 wskazówek, by internet służył, a nie niszczył

Bezpiecznie Tu i Tam
Bezpiecznie Tu i Tam
21 marca 2016
Fot. iStock / sturti
Fot. iStock / sturti
 

Masz komputer, smartfona i może tablet. Jesteś nowoczesnym rodzicem, ale  jeśli twoje dziecko jeszcze jest małe, obiecujesz sobie, że zbyt wcześnie jego ręka nie dotknie twoich urządzeń. Tak wydaje się najbezpieczniej. Jednak z każdym dniem przekonujesz się, że prędzej czy później (i zazwyczaj jest to prędzej), twoje dziecko sięgnie po technologie. Zrobi to na pewno. I dobrze, bo żyje w innym świecie niż ty w jego wieku. Nasz świat z gumą Donald i grą w klasy znacznie różnił się od świata dzisiaj, tego z Facebookiem i Snapchatem.

Zastanawiasz się, co najlepiej ochroni dziecko w internecie? Na pewno nie jest to tylko blokada rodzicielska. Owszem zacznij od ustawienia na urządzeniu takiej kontroli, ale nigdy nie myśl, że to wystarczy i załatwi sprawę. Tylko ty jesteś najlepszą ochroną na świecie. Sprawdź, jak surfować, by internet był bezpieczny, by służył – a nie niszczył.

1. Nie „ wymiguj się”

Nie oszukuj się. Nie myśl, że skoro malec miał już nie raz telefon i tablet w dłoniach – potrafi korzystać z internetu. I nie odraczaj w nieskończoność chwili, w której nauczysz je z sieci korzystać w sposób bezpieczny. Tak naprawdę tylko ryzykujesz, że dziecko w końcu samo i bez twojej pomocy wkroczy do wirtualnego świata – u kolegi, który dostał wcześnie własny telefon lub w innym miejscu. A wtedy możesz już nie mieć wpływu na to, co i jak w sieci będzie oglądać.

O jednym warto pamiętać – eksperci zalecają, aby kontakt z pierwszymi wyświetlaczami urządzeń elektrycznych dzieci miały po 2 urodzinach. Najpierw 15 minut dziennie, a z wiekiem dziecka, można wydłużać ten czas.

2. Opowiedz i pokaż

Jeśli twoje dziecko zacznie poznawać Internet u twojego boku – zapewnisz mu cenną ochronę. Tak jak w innych sferach życia, wprowadzisz go w świat z ustalonymi przez was granicami. Pokażesz bezpieczne strony – zminimalizujesz ryzyko, że dziecko trafi w nieznane i potencjalnie niebezpieczne miejsce.

Dziecko, które korzysta z Internetu w sposób świadomy i kontrolowany, dużo rzadziej będzie odwiedzało miejsca dla niego nie przeznaczone. Naucz je, co robić, gdy coś je niepokoi, gdy przypadkowo kliknie w wyskakującą reklamę. Stosownie do jego wieku. Maluch najlepiej będzie czuł się w towarzystwie rodzica, trochę starsze dziecko – będzie chciało więcej samodzielności. Zadbaj, by w sytuacji, w której nie wie, co zrobić, po prostu zawołało opiekuna.

3. Powiedz o ryzykach i naucz dziecko jak sobie z nimi radzić

To ty nauczysz je reakcji na różne sytuacje. To od ciebie zależy, co będzie dla dziecka oczywiste. Pamiętaj, że mniejsze dzieci nie widzą odwleczonych w czasie konsekwencji i ich nie rozumieją. Postaraj się jasno ustalić zasady korzystania z Internetu u was w domu. Pamiętaj, że techniczne umiejętności dziecko przyswaja dosyć sprawnie i intuicyjnie, ale ty zadbaj o zdrowe nawyki, swoistą „higienę” korzystania z technologii, a także o kompetencje bezpiecznego  i odpowiedzialnego korzystania z sieci.

4. Żeby uczyć dziecko – najpierw naucz się sam

Coraz więcej dorosłych obawia się, że ich kompetencje w nowych technologiach zostały daleko w tyle – w porównaniu do zdolności ich dorastających dzieci. Jeżeli chcesz dotrzymać im kroku – poświęć nieco czasu, żeby się czegoś dowiedzieć – z pewnością zyskasz nowe umiejętności przydatne nie tylko w wychowaniu. Dowiesz się też, co emocjonuje twoje dziecko w jego wirtualnych aktywnościach, czym żyje, co lubi.  Jeśli jesteś rodzicem nastolatka – poproś, żeby twoja córka czy syn oprowadzili cię po nieznanym. W ten sposób możecie wspólnie spędzać czas, pogłębiać relację, dzielić swoje pasje i zainteresowania.

5. Nie zakazuj, jeśli nie wiesz czego

–Mamo, czy możesz mi założyć konto na…?
– Nie! Nie wiadomo, co się tam wyrabia. Masz już dostęp do wszystkich potrzebnych aplikacji i dużo możliwości… – automatycznie odpowiadasz, bo:
– nie masz pojęcia jak naprawdę działa dany serwis
– nigdy go nie przejrzałaś/eś
– boisz się, że stracisz kontrolę

To nie zadziała. Zawsze znajdzie się sposób na obejście zakazów i blokad. Zanim odmówisz – porozmawiaj i zobacz, o co naprawdę prosi twoje dziecko. Pokaż mu swoją dobra wolę i zainteresowanie. Jeżeli uznasz, że rzeczywiście za wcześnie na pewne kroki, będziesz mieć ku temu argumenty. Ustalacie, kiedy możecie wrócić do rozmowy.

6. Nie strasz

To bardzo krótko działająca metoda odciągania od czegokolwiek, zawsze ma termin ważności. W przypadku nastolatków, no cóż – chyba nikt nie wierzy, że może 14-latka postraszyć złymi hakerami. Zamiast siać strach – wyjaśnij, czego naprawdę można się obawiać i z jakich względów. Jak unikać zagrożeń w internecie czy cyberprzemocy.

Pokaż, że Internet mimo pozornej anonimowości, wcale nie jest bez twarzy. Jeżeli chcesz, by twoje dziecko korzystało z niego rozsądnie, spraw by wiedziało i rozumiało, dlaczego powinno tak robić.

7. Prowadź

Jeśli to ty będziesz osobą, która założy mu skrzynkę e-mail i nauczy jej obsługi – wygrywasz. Pokażesz jednocześnie, jak wybrać bezpieczne i pewne usługi, których miejsc lepiej nie odwiedzać, co robić z niepożądanymi wiadomościami. To samo tyczy się pierwszych kroków w portalach społecznościowych, serwisach video.

8. Wyloguj się i buduj zaufanie

Nie w sieci, w domu. Obojętnie czy  twoje dziecko ma sześć czy szesnaście lat. To jaka jest między wami relacja i wzajemny szacunek, to wartości nie do przecenienia. Bo jeśli nie rozmawiacie, dlaczego dziecko miałoby mówić o sieci i prosić o pomoc?

Daj dziecku dobry przykład, najbardziej wiarygodny – siebie. Mówisz, że internet nie powinien być całym i jedynym światem, w którym żyjemy? Pamiętaj by samemu odłożyć komórkę przy stole i nie zbywać domowników z nosem na swojej ścianie na portalu społecznościowym.

Kochaj, dbaj i szanuj – ty też przestrzegaj granic, choć to czasem bardzo trudne, a wtedy dasz dziecku najlepszą tarczę ochronną – wzajemne zaufanie.


Spraw, by było Bezpiecznie Tu i Tam. Pomoże ci w tym zestaw porad przygotowany dla rodziców i opiekunów przez Fundację Orange na specjalnej platformie e-learningowej.

 

Fot. Materiały prasowe

Fot. Materiały prasowe

 


Czym są szkodliwe treści w internecie?

Bezpiecznie Tu i Tam
Bezpiecznie Tu i Tam
21 marca 2016
Fot. Materiały prasowe
Fot. Materiały prasowe
 

Korzystanie z dobrodziejstwa internetu pozwala na szybkie znajdowanie interesujących nas treści. Mogą to być zdjęcia, filmy, jak i strony czy fora, na których znajdują się informacje w danym momencie potrzebne.

Starsi użytkownicy swobodnie korzystają z treści dostępnych w internecie, będąc świadomymi podejmowanych decyzji. Trochę inaczej rzecz wygląda z młodszymi internautami, dla których wchodzenie na pewne strony może być ryzykowne, gdyż dzieci nie są psychicznie przygotowane na kontakt z pewnymi materiałami. Poza rzeczami pożytecznymi, ciekawymi czy zabawnymi, którymi można podzielić się wśród rówieśników, na portalach społecznościowych, istnieją także treści szkodliwe, które mogą wyrządzić dziecku krzywdę.

Czym są szkodliwe treści?

Zaliczamy do nich filmy, zdjęcia, informacje zawierające elementy szkodliwe dla rozwoju psychicznego i emocjonalnego młodego człowieka. Są to materiały pornograficzne, obrazy i filmy prezentujące przemoc i okrucieństwo, treści ksenofobiczne i rasistowskie, treści promujące zachowania autodestrukcyjne, takie jak: anoreksja, samookaleczenia. To co dla nas jawi się jako jedynie coś niewłaściwego, może mieć silny wpływ na zainteresowania i postawę młodego człowieka, szukającego określenia własnej tożsamości i miejsca w otaczającym go świecie.

Szkodliwe treści w świecie wirtualnym mają wpływ na przekonania, postawy i zachowanie dziecka

Zgodnie z powiedzeniem “czym skorupka za młodu nasiąknie, tym na starość trąci”, uwagę należy zwrócić nie tylko na ilość czasu, jaką dziecko spędza w internecie, ale szczególnie na miejsca, które odwiedza. Nawet niepozorne nazwy witryn internetowych mogą w sobie kryć treści, przed którymi rodzice chcą chronić dzieci.

PornografiaTreści pornograficzne nie są przeznaczone dla niepełnoletnich użytkowników. Jednak w praktyce ominięcie zabezpieczeń typu formularza pytającego o wiek użytkownika jest rzeczą prostą, z którą bez kłopotu młodzi sobie radzą. O ile strony dedykowane pornografii posiadają jakiekolwiek zabezpieczenia przed dziećmi, tak wszędzie indziej młody internauta może natknąć się na opisy, zdjęcia czy filmy dotykające erotyki i pornografii. Młodzież udostępnia między sobą pliki zawierające niedozwolone treści, a to szczególnie trudno jest kontrolować. Kontakt dzieci i młodzieży z pornografią niesie dla nich negatywne skutki, m.in. wytworzenie wypaczonego obrazu seksualności, uprzedmiotowienia tej sfery. Dziecko może utrwalić w pamięci nieprawdziwy obraz relacji ludzi w kontaktach o charakterze seksualnym – występującą przemoc mężczyzn wobec kobiet, nienaturalny wygląd  ciał aktorów w  szczególności ich części intymnych, co może przełożyć się na późniejsze kontakty z partnerem/partnerką. Pornografia bywa kuszącą materią dla dojrzewających nastolatków, ale częste korzystanie z jej zasobów niesie ze sobą widmo uzależnienia. Rodzice powinni chronić dzieci przed pornografią oraz zadbać, by nie stała się ona źródłem edukacji seksualnej.

PrzemocZe względu na jej szeroką obecność w filmach, grach, a także życiu codziennym, wydawać by się mogło, że nie stanowi zagrożenia dla młodych. Brutalne formy przemocy mają zły wpływ na psychikę dzieci i młodzieży, widok takich scen może wywoływać u dzieci wysoki poziom lęku. Częste obcowanie z przemocą, szczególnie w popularnych grach, może wpływać na podwyższony poziom agresji dziecka, a także zmniejszać empatię i zobojętniać na cudzą krzywdę. Jeśli ulubieni bohaterowie gier czy filmów promują agresywne zachowania, dla dziecka taka postawa może stać się czymś naturalnym.

Mowa nienawiściKierowana w stronę osób o odmiennym pochodzeniu, innym kolorze skóry czy wyznania, w sposób negatywny buduje obraz różnorodności świata w oczach nastolatków. Szczególnie podatna na wpływy emocjonalne młodzież, może przyjmować radykalne postawy względem innych, odmiennych w swych poglądach osób. Tak rodzi się rasizm, ksenofobia, antysemityzm oraz inne postawy zamykające dziecko na świat i prowadzące do   nietolerancji, agresywnych  postaw  czy zachowań względem innych.

Zachowania autodestrukcyjneIstnieją również strony, które promują bardzo niebezpieczne treści, nawołujące do zachowań autodestrukcyjnych. Szczególnie podatne są na nie osoby poszukujące tożsamości, mające kłopoty w domu lub szkole, którym dokucza brak przyjaciół czy zrozumienia w rodzinie. W internecie, na stronach skupiających osoby w podobny sposób zagubione, można natknąć się na namawianie do działań, które zaszkodzą zdrowiu lub życiu dziecka. Zagrożeń jest wiele, pod naciskiem lub przez zachętę innych, młodzi internauci ryzykują zażywaniem narkotyków, niewłaściwym przyjmowaniu leków, samookaleczeniem.

Należy dołożyć wszelkich starań, by chronić przed tym dzieci

Sposoby na zapewnienie bezpieczeństwa dziecku w internecie warto dostosować do jego wieku. Młodszym dzieciom warto towarzyszyć podczas korzystania z internetu, a komputer w domu ustawić w widocznym miejscu. Zawsze warto zabezpieczyć sprzęt i mieć kontrolę nad stronami, jakie odwiedza dziecko oraz wskazać strony dedykowane młodszym internautom, gdzie dostęp do szkodliwych treści jest zniwelowany. Warto zainstalować bezpłatną przeglądarkę stron www BeSt dedykowaną dzieciom w wieku od 3 do 10 lat. Jest ona dostępna także w wersji na urządzenia mobilne działające na systemie Android. Znajdź informację o rekomendowanych stronach dla dzieci i młodzieży w wiarygodnych serwisach, np. bestapp.fdn.pl (katalog aplikacji dziecięcych, w którym można pobierać bezpieczne aplikacje dla dzieci w wieku przedszkolnym). Jeśli dziecko często korzysta z przeglądarki Google, zainstaluj filtry blokujące grafikę i filmy zawierające elementy pornografii. Skorzystaj jednocześnie z oprogramowania filtrującego, narzędzi kontroli rodzicielskiej i ustawień bezpieczeństwa w urządzeniach mobilnych, co pozwoli na lepszą kontrolę oglądanych treści, bez zaglądania dziecku przez ramię.

Pokaż dziecku, jak należy weryfikować dostępne treści, zainteresuj się informacją, jakie dziecko lubi oglądać filmy lub grać w gry. Sprawdzaj również limity wieku na grach i filmach (tzw. PEGI umieszczone na opakowaniach), którym dziecko poświęca czas.

Rodzice powinni zwracać szczególną uwagę na zmiany w zachowaniu dziecka i pamiętać że długie korzystanie z komputera szkodzi zdrowiu. Dziecko musi mieć zapewnione inne zajęcia, które pozwolą się bawić, odpoczywać i rozwijać na wielu płaszczyznach.

Starsze dzieci potrzebują więcej autonomii i tu rodzice muszą wiedzieć, jak je chronić, ale nie burzyć jego potrzeby samodzielności i samodecydowania. Kluczowa jest rozmowa, kontakt, ustalenie zasad i konsekwentne ich przestrzeganie.

Fot. Materiały prasowe

Fot. Materiały prasowe

Rodzice nie zawsze wiedzą, jak pomóc dziecku unikać szkodliwych treści, na co zwrócić uwagę. Wynika to z ich dorastania w świecie bez tylu wirtualnych atrakcji co dziś, jednak by uniknąć późniejszych kłopotów, warto sięgnąć po wiedzę i skupić się na tym temacie dla dobra dziecka.

Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej na temat tego, jak pomóc dzieciom unikać szkodliwych treści w internecie, skorzystaj z bezpłatnego kursu internetowego dla rodziców Bezpiecznie Tu i Tam, który przygotowała Fundacja Orange. Kurs dostępny jest pod adresem: http://www.fundacja.orange.pl/kurs